ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Αρχή ] Πάνω ] Βιβλικό Μήνυμα ] GREEK EVANGELICAL CHURCH ] Συχνές Ερωτήσεις ]


ΣΕΠΤΕΒΡΙΟΣ 2002

  1. Πώς μας αγάπησε
  2. Η Λατρεία στη Διαμόρφωση του Χριστιανικού Χαρακτήρα
  3. Προστασία του Περιβάλλοντος: μια Προσέγγιση στη Βάση της Προτεσταντικής Θεολογίας
  4. Ψαλμός 5
  5. Η Εκκλησία μια Κοινωνία Θεραπείας και Συγχώρησης
  6. Χάλεβ: Δώσε μου αυτό το Βουνό
  7. Μεγάλοι Στόχοι της Χριστιανικής Ζωής /2
  8. Λυτρωτικοί Στοχασμοί /2

 

Πώς μας Αγάπησε

του Μ. Β. Κυριακάκη

"Καθώς εμέ ηγάπησεν ο Πατήρ και εγώ ηγάπησα εσας· μείνατε εν τη αγάπη μου"

Ιωάν. 15:9

Καμμιά αμφιβολία δεν είχαν οι μαθητές ότι ο Κύριος τους αγαπούσε. Και τους αγαπούσε θερμά. Απολάμβαναν αυτή την αγάπη όλο τον καιρό που ήταν μαζί τους. Κάθε μέρα είχαν δείγματα αυτής της αγάπης. Πώς ν' αμφιβάλλουν;

Υπάρχουν άνθρωποι που δυσκολεύονται να πιστέψουν πως τους αγαπούμε. Ίσως γιατί η αγάπη μας δεν είναι τέλεια. Ίσως γιατί η ανταπόκρισή τους, η διάθεση να δεχθούν την αγάπη μας τους εμποδίζει να την αναγνωρίσουν. Δεν είναι τέλεια η αγάπη μας. Σκιές ελαττωμάτων την αμαυρώνουν. Και η ελαττωματική διάθεση των άλλων, η έλλειψη δεκτικότητας, δεν προσφέρεται για να κατανοηθή και να αναγνωρισθή η αγάπη μας. Όταν υπάρχει εγωισμός και διάθεση μεμψιμοιρίας και παρεξηγήσεως, η αγάπη μας δεν βρίσκει την ανταπόκριση που περιμένουμε. Δεν υπάρχει έδαφος για να αναπαυθούν τα σπλάχνα μας.

Η αγάπη όμως του Χριστού ήταν τέλεια. Ήταν άπειρη. Χωρίς σκιές, και χωρίς διακοπές. Ένα συνεχές ρεύμα που κυλούσε από την καρδιά του και διοχετευόταν στους αγαπημένους Του. Και η δεκτικότης των μαθητών, με όλες τις ανθρώπινες ατέλειες και διαφορές μεταξύ τους, ήταν μια δεκτικότης σαν εκείνη που έχουν τα λουλούδια όταν ρουφούν τις ακτίνες του ήλιου...

Ήξεραν ότι τους αγαπούσε. Ήταν ένα γεγονός αναμφισβήτητο. Το έβλεπαν και το απολάμβαναν. Και όμως διέκριναν πως πίσω από το γεγονός αυτό της αγάπης του Διδασκάλου υπήρξε ένα ανεξήγητο μυστήριο. Υπήρχε κάτι στην αγάπη Του που δεν μπορούσαν να καταλάβουν. Υπήρχε βάθος εις το οποίον δεν μπορούσαν να διεισδύσουν.

Η αγάπη Του ήταν διαφορετική από κάθε άλλη αγάπη που είχαν γνωρίσει. Ήταν σαν την τρυφερή αγάπη της μάνας προς το παιδί, αλλά ήταν κάτι περισσότερο. Ήταν σαν την αγάπη τη θερμή και αγνή της συζύγου, αλλά πολύ περισσότερο... Η αγάπη του πατέρα, του παιδιού, του φίλου... όλα μαζί στην πιο εξαγνισμένη εκδήλωσί τους. Αλλά πολύ πέρα. Έκαμνε κάτι που καμιά άλλη αγάπη δεν μπορούσε να κάμη. Και ζητούσε κάτι που καμιά άλλη αγάπη δεν τολμά να ζητήση. Υπερβαίνει την αγάπη των γυναικών, αναφέρει η Γραφή για την αγάπη που συνέδεσε δυο αφοσιωμένους φίλους, τον Δαβίδ και τον Ιωνάθαν. Μια ιδανική και αγνή φιλία που είχε βάση την αμοιβαία εκτίμηση και αγάπη.

Το έβλεπαν οι μαθηταί. Και σε μια στιγμή ο Κύριος ρίπτει ολίγο φως επάνω εις το είδος της αγάπης Του. Μη ζητάτε σ' αυτή τη γη, στα ανθρώπινα να βρήτε κάτι με το οποίον να την συγκρίνετε. Δεν υπάρχει τίποτε το ανάλογο! Στρέψετε την προσοχή σας στο βαθύ μυστήριο του ωκεανού της θείας αγάπης. Ξέρετε πώς σας αγάπησα;

"Καθώς εμέ ηγάπησεν ο Πατήρ και εγώ ηγάπησα εσάς"!

Αν θέλουμε λοιπόν να ανακαλύψουμε την αγάπη του Χριστού προς εμάς, δεν έχουμε παρά να ερευνήσουμε την αγάπη του Πατέρα προς Εκείνον...

Καθώς εμε ηγάπησεν ο Πατήρ.

Πώς αγάπησε ο Πατήρ-Θεός τον Χριστό;

Ι. Η αγάπη του Πατέρα Τον εκίνησε να υπηρετήση τους αμαρτωλούς ανθρώπους.

Ποιος Τον έστειλε με δούλου μορφή για να ζωσθή πετσέτα και να υπηρετήση; Ποιος Τον έστειλε όχι για να υπηρετηθή, αλλά για να υπηρετήση; Η Αγάπη! Τόσον ηγάπησεν ο Θεός τον κόσμον ώστε έστειλε τον Υιόν αυτού τον Μονογενή...

Η ανθρώπινη αγάπη κατά κανόνα κάμνει ακριβώς το αντίθετο... θέλει εκείνον που αγαπά να τον κρατήση. Δεν θέλει ο αγαπημένος να απομακρυνθή και να αναλάβη μια υπηρεσία που θα τον αποξενώση έστω και προσωρινά και που το τέλος της είναι θάνατος. Και όμως σε μια τέτοια αποστολή ο Θεός έστειλε όχι έναν άγγελο -αλλά αυτόν τον ίδιο τον Υιόν Του. Και ο Υιός ήταν βέβαιος ότι ο Πατέρας Τον αγαπούσε. Και ήταν αυτή η αγάπη που Τον έκανε να γίνη υπηρέτης για τους ανθρώπους, να πλύνη τα πόδια των μαθητών και να ταπεινωθή όσο εταπεινώθη.

Με την ίδια αγάπη σας αγάπησα. Αυτή την ποιότητα έχει η αγάπη μου. Όσο δύσκολος, όσο επικίνδυνος ο δρόμος, όσο ταπεινός... Η αγάπη σου το ανέθεσε. Δεν είναι μια αγάπη που αναθέτει κάτι μικρό, κάτι ευτελές, κάτι εύκολο. Η αγάπη του Πατέρα του ανέθεσε αυτό το αδύνατο. Και Εκείνος μας αναθέτει το αδύνατο, το δύσκολο. Το γεμάτο θυσίες· αυτό απαιτεί. Σε μια υπηρεσία που ημπορεί να φαίνεται πλήξις, φθορά. Στο καθημερινό μας καθήκον, ό,τι και αν είναι, όσο άχαρο και αν φαίνεται. Πίσω απ' αυτό είναι η αγάπη του Χριστού που μας το ανέθεσε. Ήταν δώρο της αγάπης του Θεού...

Καθώς εμέ ηγάπησεν ο Πατήρ... Πόνοι, δάκρυα, αγώνες, διωγμοί...

ΙΙ. Ήταν μια αγάπη που δεν τον απήλλαξε από τα παθήματα.

Και τι παθήματα!

Ήταν ο Υιός ο αγαπητός εις τον οποίον ηυδόκησε! Και όμως έγινεν ο άνθρωπος των θλίψεων και δόκιμος ασθενείας.

Αν υπάρχη κάτι που όλοι προσπαθούμε να κάμουμε για όποιον αγαπούμε είναι να τον προφυλάξουμε από τον πόνο και τα δεινά. Αυτό κάμνει η μάνα, ο πατέρας, ο αδελφός. Και όμως εδώ είναι μια διαφορετική αγάπη! Η αγάπη του Πατέρα προς τον Υιόν φανερώνεται στο ότι Τον παρέδωκε να πάθη και να πάθη τόσα και στο τέλος να καταλήξη στον επονείδιστο σταυρό!

Πολύ συχνά βρισκόμαστε σε αδυναμία όταν ένα αγαπημένο μας πρόσωπο υποφέρει. Πόση αγωνία μας καταλαμβάνει όταν δεν μπορούμε να κάμουμε τίποτε για να το ανακουφίσουμε.

Αλλά ο Πατέρας ο ουράνιος είναι Παντοδύναμος. Με ένα λόγο θα έθετε τέρμα. Δεν το έκαμε! Τον αγαπούσε αλλά δεν τον ελευθέρωσε από τα νύχια του πόνου... Και ο Χριστός: "Καθώς εμέ... ηγάπησα". Με άφησε να φορέσω το ακάνθινο στεφάνι, να με φτύσουν, να με εξευτελίσουν· να με καρφώσουν.

Και άραγε πόσες φορές οι μαθητές όταν τους μίσησαν, τους λιθοβολούσαν, τους εκρέμαγαν, τους έκαιγαν θα ρωτούσαν: Τους αγαπούσε άραγε; Και ψιθύριζε: Καθώς εμέ ηγάπησεν ο Πατήρ και εγώ... Το νοιώθεις; Την ώρα της πικρίας; Του διωγμού; Του πόνου; Πες όπως Εκείνος: Σε αγαπώ... Το ποτήριον το οποίον μοι έδωκεν ο Πατήρ δεν θα το πιώ;

ΙΙΙ. Μια αγάπη που οδηγεί σε τελικό θρίαμβο.

Ήλθε η ώρα της νίκης. Η ώρα της αναστάσεως. Και ο Ιησούς τον οποίον αγάπησε ο Πατέρας, αφού με κίνητρο αυτήν την αγάπη έδωσε τον εαυτό Του, εγείρεται δια του πνεύματος του αιωνίου.

Ήταν η αγάπη που Τον έστειλε στη γη; Η ίδια αγάπη Τον πήρε στον ουρανό, εις τα δεξιά του Θεού.

Ήταν η αγάπη που Τον αφήκε να υποφέρη. Η ίδια αγάπη Του επεφάνηκε με δόξα και τιμή. Στο σταυρό - στο θρόνο. Ενώπιον Αυτού να κλίνη πάν γόνυ... Η τελευταία στροφή της αγάπης δεν εσταμάτησε στο σταυρό, στον κλειστό τάφο. Στη δόξα...

Καθώς εμέ ηγάπησεν... Θα σας πάρω κοντά Μου... Μείνατε εν τη αγάπη μου...

Μην αλλοιώνετε το Ευαγγέλιο. Μην του αφαιρήτε την ουσία του. Έχετε την ευχέρεια να το δεχθήτε ή να το απορρίψετε. Αλλά δεν έχετε την ευχέρεια να το φθηνύνετε.

Σας αγαπώ με μια αγάπη τέλεια. Μια αγάπη που σας θέλει να είσθε όμοιοι μ' Εμένα. Όπως εγώ δέχθηκα την αγάπη του Πατέρα με όλες τις συνέπειες. Και σεις δεχθήτε αυτήν την αγάπη. Έχει θυσία. Έχει σταυρό. Έχει πόνους· αλλά έχει και νίκη. Δόξα. Θρίαμβο. Στέφανο. I

Ο Μ. Β. Κυριακάκης (1905-1989) υπήρξε τρίτος εκδότης του περιοδικού.

 

Η Λατρεία στη Διαμόρφωση του Χριστιανικού Χαρακτήρα

 

του αιδ. Στ. Δεληγιάννη

Εισαγωγή

Το ζήτημα της λατρείας απασχόλησε την Εκκλησία πολλές φορές μέσα στην ιστορία της. Η προτίμηση των Αναμορφωτών να χρησιμοποιούν ψαλμούς δίχως τη χρήση της μουσικής, ή των Λουθηρανών ύμνους με τη χρήση μουσικής, αποτελεί απλώς ένα απ' τα πολλά παραδείγματα. Η σημερινή Εκκλησία από την άλλη, προβληματίζεται για το εάν θα πρέπει να χρησιμοποιεί ένα πιο τελετουργικό είδος λατρείας, κάποιο πιο σύγχρονο, ή και τα δύο μαζί.

Το άρθρο αυτό πραγματεύεται όχι μόνο το τι είναι λατρεία γενικά, αλλά και το ποια είναι "κατάλληλη" λατρεία και τι σχέση αυτό έχει με τον πολιτισμικό περίγυρο. Παράλληλα πραγματεύεται και το ποια επίδραση έχει και πρέπει να έχει η ζωή της λατρείας μας πάνω στο χριστιανικό μας χαρακτήρα και στην κινητοποίησή μας για τον Ευαγγελισμό του κόσμου.

Η Λατρεία & ο Χαρακτήρας της

Δεν υπάρχει πιο μεγάλη τιμή, προνόμιο και δόξα για ένα χριστιανό από το να συμμετέχει δια του Αγίου Πνεύματος στα απολυτρωτικά σχέδια του Θεού μέσα στην ιστορία, και ιδιαίτερα σε αυτά μέσω του Ιησού Χριστού του Γιου Του, ο οποίος αποκάλυψε πλήρως το σχέδιο του Θεού για την ανθρωπότητα.1 Λατρεία στο Θεό ωστόσο, δεν είναι απλώς και μόνο το να συμμετέχει κάποιος στ' απολυτρωτικά σχέδια του Θεού, αλλά πρωτίστως, το να ευφραίνεται σε Αυτόν, καθώς απολαμβάνει την αγάπη Του και τη μοναδική Συντροφιά Του,2 και να στέκεται με θαυμασμό μπροστά στη μεγαλοσύνη της θαυμαστής Του Δόξας και κυρίαρχης Αγιότητας και Χάρης, που ελευθερώνουν το άρωμά τους επάνω στη ζωή του χριστιανού.3

Το καθήκον του κάθε ανθρώπου - για να χρησιμοποιήσω τα λόγια του Ιωνάθαν Έντουαρντς - και ιδιαίτερα του πιστού είναι να ευφραίνεται στη δόξα του Θεού.4 Με άλλα λόγια, λατρεία είναι η προσκύνηση του ό,τι εμείς είμαστε ως χριστιανοί, εμπρός σε ό,τι ο Θεός είναι.5

Όπως λοιπόν γίνεται προφανές απ' όσα αναφέρθηκαν για το τι είναι λατρεία, τα στοιχεία κλειδιά που η λατρεία εμπεριέχει είναι: α. η αποκάλυψη του Θεού και β. η ανταπόκριση του ανθρώπου (ατομικά και συλλογικά) στην αποκάλυψη του Θεού.6 Κάποιος πολύ εύστοχα παρατήρησε ότι "λατρεία είναι η πρέπουσα ανταπόκριση του ανθρώπου στην πρωτοβουλία του Θεού".7

Ως αποκάλυψη του Θεού αναφέρονται κυρίως οι απολυτρωτικές πράξεις του Θεού μέσα στην ιστορία, και ιδιαίτερα μέσω του Ιησού Χριστού (ειδική αποκάλυψη), καθώς επίσης και η δημιουργία Του και η μαρτυρία που αυτή φέρνει για το πρόσωπο του Θεού (γενική αποκάλυψη). Όλα αυτά μας έγιναν γνωστά μέσω του Αγίου Λόγου του Θεού, την Αγία Γραφή. Η ανταπόκριση του πιστού ανθρώπου του Θεού, δεν περιορίζεται μόνο - και δεν πρέπει - σε μια πράξη δοξολογίας για ό,τι ο Θεός είναι και έχει κάνει, αλλά εμπεριέχει και μια ζωή προσευχής, αγιασμού, φροντίδας και υπηρεσίας προς τους άλλους κ.λπ. Με άλλα λόγια, η ανθρώπινη ανταπόκριση (αναφερόμενοι σε πιστούς) περιλαμβάνει ολόκληρο το είναι του ανθρώπου.

Όσο γνωστό όμως είναι το ζήτημα της λατρείας στη χριστιανική κοινότητα άλλο τόσο και παρεξηγημένο είναι, καθώς για πολλούς - ίσως τους περισσότερους - η λατρεία έχει κέντρο της την ανθρώπινη εμπειρία εμπρός στη παρουσία του Θεού. Αυτή η θεώρηση όμως είναι εντελώς λαθεμένη και παραπλανά τη χριστιανική κοινότητα. Αντίθετα, η έμφαση στη λατρεία θα πρέπει να δίδεται όχι στο λατρευτή αλλά στο Θεό, ο Οποίος και ξεκίνησε ένα απολυτρωτικό έργο μέσα σε όλη τη δημιουργία, η οποία βρισκόταν σε μεγάλη ανάγκη για αποκατάσταση.8 Ο ίδιος ο Θεός επομένως, είναι - και πρέπει να είναι - το επίκεντρο της λατρείας μας.

"Οι λόγοι των Αποστόλων ή τα γραπτά των προφητών διαβάζονται όσο το επιτρέπει η ώρα. Όταν αυτός που αναγινώσκει τελειώσει, ο υπεύθυνος (αυτός είναι ο ποιμένας) διδάσκοντας τους πιστούς τους ενθαρρύνει και τους προσκαλεί να μιμηθούν όλα αυτά τα μοναδικά πράγματα". 9 [Ιουστίνος ο Μάρτυρας: "Πρώτη Απολογία"]

Τα λόγια αυτά του Ιουστίνου του Μάρτυρα, αν και αναφέρονται στη διαμόρφωση του χριστιανικού χαρακτήρα, μας υπενθυμίζουν ωστόσο, τον κεντρικό ρόλο που ο Λόγος του Θεού θα πρέπει να κατέχει καθ' όλη τη διάρκεια της ώρας λατρείας, καθώς μέσα από το Λόγο Του ο Θεός γνωρίζεται στην Εκκλησία Του και παράλληλα, κάνει γνωστό το θέλημά Του.

Η λατρεία που η χριστιανική κοινότητα βιώνει δε θα πρέπει απλώς και μόνο να έχει "στιλ" - να μας αρέσει (σίγουρα και αυτό το χρειαζόμαστε), αλλά πρωταρχικά και κυρίως θα πρέπει να έχει ορθό περιεχόμενο. Ο γραπτός Λόγος του Θεού, η κατεξοχήν αποκάλυψη και το μέσον αποκάλυψης του Θεού (μαζί με τον Ιησού Χριστό, που αποτελεί τον Ζωντανό Λόγο του Θεού - Ιωάν.1:1,14), μέσω του οποίου ο Θεός αποκαλύπτει τα απολυτρωτικά Του σχέδια και έργα μέσα στην ανθρώπινη ιστορία, και ιδιαίτερα στην Εκκλησία Του, θα πρέπει να αποτελεί την κατεξοχήν πηγή του περιεχομένου της λατρείας της Χριστιανικής κοινότητας. Ο πολύ γνωστός Αμερικανός θεολόγος και ιστορικός της Εκκλησίας, Robert Webber, υποστηρίζει ακριβώς αυτή την αλήθεια, λέγοντας ότι "ο Θεός μας μιλά πρώτα μέσω του Λόγου Του και ύστερα εμείς ανταποκρινόμαστε. Κατά τη διάρκεια της λατρείας το περιεχόμενο της επικοινωνίας μεταξύ του Θεού και των λατρευτών είναι αυτή η Αγία Γραφή".10 Εάν θεωρήσουμε ως λατρεία τη συνεχή πνευματική σχέση και διεργασία: θεία αποκάλυψη-ανθρώπινη ανταπόκριση, τότε θα πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη μας ότι τόσο η ανάγνωση όσο και το κήρυγμα και η διδαχή της Αγίας Γραφής θα πρέπει να βρίσκονται στο επίκεντρο της λατρεύουσας χριστιανικής κοινότητας. Θα πρέπει ως χριστιανική κοινότητα να αντιληφθούμε ότι "την ιστορία των διαχρονικών σωτήριων έργων Του ο Θεός την εμπιστεύθηκε σε μία διηγούμενη κοινότητα".11

"Η λατρεία είναι αδιανόητη δίχως τη γνώση (μνημόνευση) του ποιος ο Θεός είναι και τι Εκείνος έχει πραγματοποιήσει για χάρη του λαού Του. Εάν αυτό αποτελεί το βιβλικό πρότυπο, τότε είναι περιττό να προσπαθήσουμε πολύ για να καταδείξουμε ότι η σύγχρονη λατρεία δύσκολα δέχεται τη μνημόνευση (γνώση του Θεού και των έργων Του μέσα από το Λόγο του) ως βασική θεολογική αρχή για τη λατρεία". 12

Ο κεντρικός ρόλος των Γραφών είναι ζωτικής σημασίας για την χριστιανική κοινότητα, όχι μόνο για την διαμόρφωση και τον πνευματικό εμπλουτισμό της ζωής της λατρείας της, αλλά και για τη διαμόρφωση και ωρίμανση του χριστιανικού της χαρακτήρα.

Ίσως εδώ θα αναρωτιόνταν κάποιοι: ποιος είναι ο ζωοποιός ρόλος του Αγίου Πνεύματος μέσα σε όλη αυτή τη διαδικασία και ζωή της λατρείας; Μήπως με όλα αυτά λησμονούμε το πρόσωπο, το ρόλο και την κυριαρχία του Αγίου Πνεύματος; Σε αυτές, λοιπόν, τις πιθανές σκέψεις κάποιων θα επιθυμούσα να απαντήσω ως εξής, χωρίς να παραγνωρίζω και παραγκωνίζω το πρόσωπο, το ρόλο και την κυριαρχία του Αγίου Πνεύματος - κάθε άλλο.

Ποιος αλήθεια, είναι ο ρόλος του Αγίου Πνεύματος; Στην Αγία Γραφή, και ιδιαίτερα στην Καινή Διαθήκη βλέπουμε ότι ο ρόλος και η διακονία του Αγίου Πνεύματος είναι άρρηκτα συνυφασμένα με το τελειωμένο έργο του Ιησού Χριστού και το Λόγο του Θεού. Με άλλα λόγια, το έργο του Αγίου Πνεύματος είναι επί τη βάσει του έργου του Σταυρού και της Ανάστασης, και του Λόγου του Θεού. Με αυτό τον τρόπο δοξάζει τον Ιησού Χριστό, καθώς γίνεται Μάρτυράς Του, και λαμβάνει από Αυτόν ώστε να απαγγείλει στους μαθητές του Ιησού (Ιωάν.15:26, 16:15). Συνεπώς, εάν μία από τις πιο λαμπρές και θαυμαστές διακονίες Του ήταν να φανερώσει και αποκαλύψει την Αλήθεια του Θεού στους μαθητές και αποστόλους του Ιησού Χριστού, με σκοπό μέσα από το Λόγο αυτό να "γεννηθεί", να ζήσει και αυξηθεί η Εκκλησία του Ιησού Χριστού (Α΄ Πετρ.1:22-25, 2:1-2), δεν αποτελεί λογικά και σήμερα η προάσπιση και εξύψωση του Λόγου αυτού, ως η κατεξοχήν αποκάλυψη και βάση της Αλήθειας του Θεού σε όλους μας, μία από τις πιο σημαντικές διακονίες του Αγίου Πνεύματος;

Όταν λοιπόν στο επίκεντρο της προσοχής και της επιδίωξής μας κατά την ώρα της Εκκλησιαστικής μας λατρείας βρίσκονται τα πρόσωπα του Θεού Πατέρα και του Γιου, καθώς και ο Λόγος Του, κι όχι η δική μας η εμπειρία, τότε πραγματικά κινούμαστε κατά το Άγιο Πνεύμα, και τότε ο Θεός μπορεί να δώσει και την εμπειρία. Μία εμπειρία όμως, που πηγάζει από τον Ουρανό και το θρόνο του Θεού, η οποία είναι γνήσια, οικοδομεί την εκκλησιαστική κοινότητα και δοξάζει το Θεό.

Η Λατρεία και η Επίδρασή της:

Διαμόρφωση Χριστιανικού Χαρακτήρα

Μία Βιβλο-κεντρική λατρεία δεν περιορίζεται μόνο στην παροχή κατευθυντήριων γραμμών προς τους λατρευτές, πώς να προσεγγίζουν και να λατρεύουν τον ένδοξο Θεό, αλλά "αγγίζει", μορφώνει, φωτίζει και μεταμορφώνει το Χριστιανό (και την κοινότητα της πίστης), ώστε να είναι ένας αληθινός λατρευτής του "Θεού των Γραφών" με καρδιά λατρείας προς Αυτόν και υπηρεσία αγάπης προς τον πλησίον (Έσδρας 7:10, Ψαλμ.119:171, Ρωμ.10:17, 12:1-2 κ.ο.κ., Κολ.1:28-29, Ιακ.1:21-22, 26-27, Α΄Πετρ. 2:2 κ.ο.κ.)

Η διακονία των Γραφών δεν περιορίζεται μόνο στο κήρυγμα και τη διδασκαλία τους, αλλά επεκτείνεται και στην ανάγνωσή τους. Αν και ένας μεγάλος αριθμός Ευαγγελικών Εκκλησιών παραμελεί αυτού του είδους τη διακονία (ανάγνωση των ιερών Γραφών), σε σχέση με άλλες Εκκλησίες που δίνουν έμφαση περισσότερο στη θεία λατρεία (Ορθόδοξη, Καθολική, Αγγλικανική Εκκλησία),13 θα πρέπει ωστόσο να το συμπεριλάβουν σε ένα μεγαλύτερο βαθμό στην εκκλησιαστική τους πρακτική (Α΄Τιμ.4:13, Κολ.4:16). Ο Robert Webber αναφέρει σχετικά:

"Θα πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι στη λατρεία μας στο Θεό, ο Λόγος του Θεού λαμβάνει την κεντρική θέση. Η ανάγνωση και διακήρυξη των Γραφών δεν αποτελεί ένα συμπλήρωμα κατά την ώρα που ψέλνουμε, ούτε αποτελεί κάποιο...'δεκανίκι' κατά την ώρα της λατρείας γενικότερα. Αποτελεί διακήρυξη των απολυτρωτικών έργων του Θεού μέσα σε όλη την ιστορία, και μέχρι σήμερα, τα οποία μπορούν να βιωθούν εδώ και τώρα, καθώς ο Θεός απελευθερώνει, θεραπεύει και αποκαθιστά ζωές ατόμων, οικογενειών και κοινωνιών. Συναθροιζόμαστε για να ακούσουμε αυτόν τον παντοδύναμο Λόγο του Θεού που αλλάζει ζωές. Επειδή ο Λόγος του Θεού είναι τόσο ζωτικής σημασίας για την πνευματική υγεία των λατρευτών, θα πρέπει να ερευνούμε για τους καταλληλότερους τρόπους ώστε να μπορεί αυτός να δοθεί και να γίνει κατανοητός. Η επιθυμία του πιστού να ζήσει μια ζωή υπακοής στο Λόγο του Θεού πηγάζει από τη δυναμική παρουσία του Λόγου αυτού στη ζωή του". 14

Ο κεντρικός ρόλος του Λόγου του Θεού στη λατρεία βοηθάει την κοινότητα της πίστης να συναντήσει και να γνωρίσει το Θεό, καθώς, παράλληλα, μεταμορφώνεται από και συμμορφώνεται με το Λόγο αυτό, διαφορετικά η πράξη της λατρείας θα ήταν ατελής (Αριθμ.15:39).15 Ενώ οι Γραφές γίνονται η πολύτιμη πηγή και το περιεχόμενο της εμπειρίας μας κατά την ώρα της λατρείας, η ενθύμηση των ένδοξων απολυτρωτικών σχεδίων και έργων του Θεού στην ιστορία και η περισυλλογή σε αυτά, βοηθούν και οδηγούν την κοινότητα της πίστης να αυξηθεί σε ωριμότητα, σε χαρακτήρα και σοφία. Συνεπώς, ο Λόγος του Θεού και η ενθύμηση των απολυτρωτικών έργων του Θεού γίνονται και η "κινητήρια" δύναμη και το αποτέλεσμα της λατρείας, η οποία με τη σειρά της μορφώνει πνευματικά την εκκλησιαστική κοινότητα. Ο Μέριλ υπογραμμίζει σχετικά: "Είναι επειδή ο Θεός θυμάται το ότι αυτοί που Τον λατρεύουν μπορούν να μνημονεύουν τις ευλογίες Του στο παρελθόν και στο παρόν, με πλήρη επίγνωση ότι ο παραλήπτης της αφοσίωσής τους είναι έμπιστος, και συνεπώς άξιος της εμπιστοσύνης τους". 16

Ο Λόγος του Θεού καθώς μορφώνει τη Χριστιανική κοινότητα σε κοινότητα πίστης, παράλληλα μορφώνει τη λατρεία της. Στον 'κόσμο' της λατρείας και δοξολογίας, ο Κύριος διακηρύττεται και δοξάζεται ως ο Δυνατός Πολεμιστής, που υπερνικά όλους τους εχθρούς Του. Ο Κύριος είναι ο μεγάλος Βασιλιάς, Άρχων και Κυρίαρχος Θεός, που επιθυμεί την πλήρη κυριότητά Του επάνω στη ζωή των λατρευτών Του χωρίς όρους, όρια κι εμπόδια! Καθώς λατρεύουμε τον Θεό ως κοινότητα πίστης, στην πραγματικότητα συμφωνούμε με την κυριότητα του Θεού επάνω μας. Ο 'κόσμος' της λατρείας και δοξολογίας επιζητά ζωές μεταμορφωμένες ή τουλάχιστον, ζωές που είναι πρόθυμες να μεταμορφωθούν από το Άγιο Πνεύμα, ανεξάρτητα του όποιου κόστους, ώστε ο Θεός και Κύριος να κατέχει πλήρως τη ζωή τους.17

Συνέχεια και τέλος στο επόμενο

 

 

Προστασία του περιβάλλοντος:
μια προσέγγιση στη βάση της προτεσταντικής θεολογίας

του Δρος Θ. Γ. Γραμμένου

 

Τα τελευταία χρόνια εφημερίδες και περιοδικά κατακλύζονται από άρθρα που αναφέρονται όχι μόνο στο περιβάλλον, τη μόλυνση και την καταστροφή του, ή ακόμη στις προτεινόμενες τεχνοκρατικές λύσεις του προβλήματος, αλλά και στο πολιτικό κίνημα που έχει αναπτυχθεί κυρίως στις ανεπτυγμένες χώρες της Δύσης, συχνά αποκαλούμενο ως περιβαλλοντισμός. Ωστόσο, έχει ήδη αρχίσει κυρίως σε αγγλοσαξωνικές χώρες, αν και με σημαντική χρονική υστέρηση, μια θεολογικής καταγωγής απόπειρα προσέγγισης του προβλήματος πρωτίστως από Διαμαρτυρόμενους θεολόγους. Πρέπει να τονιστεί ότι η περιβαλλοντική χριστιανική ηθική διαφέρει από τη νατουραλιστική και την πανθεϊστική ηθική στο βαθμό που εδράζεται στην πραγματικότητα του Θεού ως Δημιουργού και του ανθρώπου ως δημιουργήματος "κατ'εικόναν και καθ'ομοίωσιν". Άρα, ο Θεός είναι ο Δημιουργός της φύσης και όχι μέρος αυτής και, κατά συνέπεια, υπερβαίνει αυτήν.

Σύμφωνα με μια από τις προσεγγίσεις αυτές, τη θεωρία του J.B.Jordan η οποία παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, αρχικά ο Θεός δημιούργησε τρία βασικά περιβάλλοντα: τον Κήπο της Εδέμ (και εφύτευσε Κύριος ο Θεός παράδεισον εν τη Εδέμ, Γέν. β΄8), την ίδια τη χώρα της Εδέμ στα ανατολικά της οποίας βρισκόταν ο Κήπος (κατά ανατολάς, Γέν. β΄8), και τέλος άλλες περιοχές όπως την Αβιλά, την Χούς, και την Ασσυρία (Γέν. β΄11-14). Ο Jordan ερμηνεύει τα τρία αυτά περιβάλλοντα ως το ιερό (Κήπος), την οικογενειακή εστία (Εδέμ), και τον κόσμο. Παρά την πολλαπλή αλληλεπικάλυψή τους, καθένα από τα περιβάλλοντα αυτά είχε την ιδιαίτερη χρησιμότητά του. Στον Κήπο της Εδέμ, ο Αδάμ και η Εύα συναντούσαν και λάτρευαν τον Θεό. Στη χώρα της Εδέμ, αναπαύονταν και απολάμβαναν την κοινή ζωή τους. Τέλος, ο κόσμος ήταν η γη που όφειλαν να γεμίσουν και να κυριεύσουν (Γέν. α΄28). Έτσι, τα τρία περιβάλλοντα μοιάζουν να αντιστοιχούν στις τρεις κύριες δραστηριότητες της ανθρώπινης ζωής που συνοψίζονται (με μια δόση απλούστευσης) ως εξής: λατρεία, ανάπαυση, εργασία. Καθήκον του Αδάμ και της Εύας ήταν να εργαστούν προκειμένου να αναπτύξουν τις πλουτοπαραγωγικές πηγές που ο Θεός είχε θέσει στον κόσμο, και να οικοδομήσουν έναν πολιτισμό προς δόξαν του Κυρίου τους. Όμως, παράλληλα, ο Αδάμ είχε επιφορτισθεί με το καθήκον να εργάζηται και να φυλάττη τον Κήπο της Εδέμ (Γέν. β΄15). Υπό μια έννοια, το έργο του Αδάμ στον κόσμο ήταν πρωτίστως "επιθετικό", ενώ στο ιερό ήταν κυρίως "αμυντικό".

Κατά συνέπεια, υπάρχουν σφαίρες της ζωής στις οποίες ο άνθρωπος εστιάζει στη "φύλαξη και διατήρηση", και άλλες στις οποίες εστιάζει στην "ανάπτυξη", με άλλα λόγια, σφαίρες ασφάλειας και σφαίρες επικινδυνότητας. Το ιερό είναι η βασική σφαίρα ασφάλειας, το μέρος στο οποίο οι άνθρωποι καταφεύγουν στην τέλεια ασφάλεια που μόνον ο Θεός προσφέρει. Για παράδειγμα, στους Ψαλμούς διαβάζουμε, κρύψον με υπό την σκιάν των πτερύγων σου (Ψαλμ. ιζ΄8), οι υιοί των ανθρώπων ελπίζουσιν επί την σκιάν των πτερύγων σου (Ψαλμ. λς΄7), και επί την σκιάν των πτερύγων σου θέλω ελπίζει (Ψαλμ. νζ΄1). Αντίθετα, η βασική σφαίρα ανάπτυξης και προόδου είναι ο κόσμος. Η ανάπτυξη είναι εξ ορισμού μια ριψοκίνδυνη κατάσταση πραγμάτων, η οποία επιδεινώνεται από την ύπαρξη της αμαρτίας στον κόσμο. Ανάμεσα στις δύο αυτές σφαίρες υπάρχει η οικογενειακή εστία, τόπος τόσο καταφυγής όσο και ανάπτυξης.

Όπως προαναφέραμε, τα τρία περιβάλλοντα είναι μεν διακριτά αλλά εν μέρει επικαλύπτονται. Το ιερό χρησιμεύει στη λατρεία, αλλά ο άνθρωπος οφείλει να λατρεύει τον Θεό τόσο στον κόσμο όσο και στην οικογενειακή του εστία (πάντα πράττετε εις δόξαν Θεού, Α΄Κορ.ι΄31). Υπάρχουν αναλογίες μεταξύ Κήπου και εστίας, Κήπου και κόσμου, και βεβαίως εστίας και κόσμου, με άλλα λόγια, τα τρία περιβάλλοντα με τις αντίστοιχες δραστηριότητες αλληλεπικαλύπτονται, διεισδύουν το ένα στο άλλο, παραλληλίζονται μεταξύ τους.

Ωστόσο, η Γραφή αποκαλύπτει μια "περιβαλλοντική ιεράρχηση". Το πρωταρχικό περιβάλλον του ανθρώπου είναι το ιερό και η λατρεία σε αυτό αποτελεί την πηγή της ζωής για την εστία και τον κόσμο. Το ουράνιο ιερό του Θεού είναι το πρότυπο για την Εκκλησία, τα γήινα ιερά είναι τα πρότυπα για την οικογενειακή εστία αλλά και για τον κόσμο.

Το ιερό υπήρξε τόπος λατρείας και καταφυγής. Ο Αδάμ όφειλε να φυλάττει το ιερό, ενώ ο Κήπος ήταν επίσης τόπος εξασφάλισης τροφής. Το δέντρο της ζωής ήταν μια προσφορά ιδιαίτερης τροφής μέσω της οποίας οι πρωτόπλαστοι έρχονταν σε κοινωνία με τον Θεό. Τέλος, ο Κήπος ήταν ένας τόπος ομορφιάς. Στην Παλαιά Διαθήκη ο Θεός λέγει, ήσο εν τω όρει τω αγίω του Θεού. περιεπάτεις εν μέσω λίθων πυρίνων (Ιεζ. κθ΄14), δηλαδή πολύτιμων λίθων. Τα μεταγενέστερα ιερά, όπως δείχνει η εκκλησιαστική ιστορία, υπήρξαν ομοίως όμορφοι τόποι. Συνεπώς, το περιβάλλον του Κήπου χαρακτηριζόταν από τρεις ποιότητες: ασφάλεια, γονιμότητα, και ομορφιά. Αν και η εστία δεν ταυτίζεται με το ιερό, μπορεί να παρουσιάζει ομοιότητες. Όταν ο Μιχαίας προφητεύει τη σωτηρία των έσχατων ημερών, περιγράφει την εικόνα των ανθρώπων ως εξής: και θέλουσι κάθησθαι έκαστος υπό την άμπελον αυτού, και υπό την συκήν αυτού (Μιχ. δ΄4), αναπαριστώντας την ιδανική κατάσταση για τον Ισραήλ όπου κάθε άνθρωπος θα διέθετε το δικό του κήπο, τη δική του μικρογραφία του ιερού. Η αναλογία αυτή μεταξύ ιερού και εστίας συμβάλλει στην ερμηνευτική προσπάθεια των αναφορών της Γραφής σε αμαρτίες π.χ. σεξουαλικού χαρακτήρα. Αν η εστία είναι το προσωπικό ιερό του ανθρώπου, τότε κάθε ανομία στο εσωτερικό της μιαίνει και το ιερό και κατ'επέκταση τη γη γύρω του. Για παράδειγμα, διαβάζουμε: μη μιαίνεσθε εις ουδέν εκ τούτων διότι εις πάντα ταύτα εμιάνθησαν τα έθνη...και εμιάνθη η γη...και η γη θέλει εξεμέσει τους κατοίκους αυτής (Λευ. ιη΄24-25). Επομένως, η οικογένεια οφείλει να φυλάττει την εστία της για την οποία οραματίζεται να είναι επίσης ένας τόπος ασφάλειας, γονιμότητας, και ομορφιάς.

Ομοίως, ο κόσμος παρουσιάζει αναλογίες με τον Κήπο. Ο Ησαΐας περιγράφει την νέα γη ως ένα νέο Κήπο της Εδέμ: η έρημος και η άνυδρος θέλουσιν ευφρανθή δι'αυτά. Και η ερημία θέλει αγαλλιασθή, και ανθήσει ως ρόδον. Θέλει ανθήσει εν αφθονία, και αγαλλιασθή. Μάλιστα χαίρουσα και αλαλάζουσα....και η ξηρά γη θέλει κατασταθή λίμνη, και η διψώσα γη πηγαί ύδατος. εν τη κατοικία των θώων, όπου εκοίτοντο, θέλει είσθαι χλόη μετά καλάμων και σπάρτων. (Ησ. λε΄1-2, 7). Λόγω των αναλογιών μεταξύ Κήπου και κόσμου, ο τελευταίος, όπως και το ιερό, πρέπει να φυλάσσεται και να προστατεύεται. Επειδή όμως ο κύριος σκοπός του ανθρώπου στον κόσμο δεν είναι η συντήρηση και η προφύλαξη, αλλά η εργασία και η ανάπτυξη, ο κόσμος πρέπει να φυλάσσεται, αλλά παράλληλα να αναπτύσσεται. Μάλιστα, σύμφωνα με την Γραφή, ο κόσμος γίνεται ολοένα και πιο ασφαλής όσο περισσότερο αναπτύσσεται.

Από πού προκύπτει το τελευταίο συμπέρασμα; Στην Αποκάλυψη κα΄-κβ΄ έχουμε μια περιγραφή της εγκαθίδρυσης της ουράνιας πολιτείας του Θεού πάνω στη Γη. Εδώ παρατηρούμε ότι ο Θεός υποστηρίζει την πρόοδο στην ιστορία, καθώς η τελική μορφή είναι μια πόλη και όχι ένας κήπος. Αντίθετα με τον συναισθηματικό περιβαλλοντισμό, σκοπός της ανθρώπινης δραστηριότητας και εργασίας δεν είναι η επιστροφή στη φύση αλλά η δημιουργία ενός αντίγραφου της πολιτείας του Θεού. Επίσης, καθώς ο άνθρωπος θα ανταποκρίνεται στη θεϊκή κλίση να γεμίσει και να κυριεύσει τη Γη, ολόκληρος ο κόσμος θα μοιάζει ολοένα και περισσότερο με ιερό. Ολόκληρος ο κόσμος θα αποτελεί καταφύγιο για τον άνθρωπο και τόπο παρουσίας του Θεού. Σκοπός της ανθρώπινης δραστηριότητας είναι να καταστήσει τον κόσμο περισσότερο ασφαλή, περισσότερο παραγωγικό και γόνιμο, περισσότερο όμορφο. Υπ'αυτήν την έννοια νοείται η παράλληλη διαφύλαξη και ανάπτυξη του κόσμου. Ο άνθρωπος φυλάττει καλύτερα τον κόσμο αναζητώντας τρόπους να τον αναπτύξει και, καθώς μαθαίνει διαρκώς περισσότερα για τη Δημιουργία και τους τρόπους διαχείρισής της, γίνεται καλύτερος φύλακάς της.

Ο κόσμος μοιάζει διαρκώς και περισσότερο με το ιερό καθώς η επιρροή του τελευταίου διαδίδεται στον κόσμο. Στην Καινή Διαθήκη, το ιερό του Θεού στη Γη είναι η Χριστιανική Εκκλησία (Δεν εξεύρετε ότι είσθε ναός Θεού, και το Πνεύμα του Θεού κατοικεί εν υμίν; Α΄ Κορ. γ΄16) Καθώς ο λόγος του Θεού επηρεάζει την κοινωνία, η τελευταία ανταποκρίνεται διαρκώς και περισσότερο στις προσδοκίες Του. Ασφαλώς, ποτέ η κοινωνία δεν θα γίνει ιδανική, όμως μπορεί, οσοδήποτε αμυδρά, να αντανακλά τη δόξα του Θεού. Όταν ο κόσμος υποτάσσεται στη διδασκαλία του Θεού, τα έθνη θέλουσι σφυρηλατήσει τας μαχαίρας αυτών διά υνία, και τας λόγχας αυτών διά δρέπανα. Δεν θέλουσι σηκώσει μάχαιραν έθνος εναντίον έθνους, ουδέ θέλουσι μάθει πλέον τον πόλεμον (Ησ. β΄4). Ο κόσμος γίνεται ασφαλέστερος, γονιμότερος, ωραιότερος, καθώς εξελίσσεται υπό την επίδραση του Ευαγγελίου.

Αναδιφώντας στη Βίβλο, δεν βρίσκουμε τίποτε σχετικό με τη μόλυνση του περιβάλλοντος. Κάθε αναφορά στην έννοια της μόλυνσης, του καθαρού και του ακάθαρτου, παραπέμπει κυρίως στην ηθική μόλυνση που με τη σειρά της σχετίζεται με την παραβίαση Θεϊκών νόμων, ιδιαίτερα εκείνων που αφορούν στην προσέγγιση του ιερού από τον άνθρωπο, με άλλα λόγια, με την υπέρβαση των εσκαμμένων ηθικών ορίων ορισμένων από τον Θεό μεταξύ Αυτού και του ανθρώπου. Κατά συνέπεια, ένας βιβλικός ορισμός της περιβαλλοντικής μόλυνσης απαιτεί τον προσδιορισμό αναλογιών μεταξύ του ιερού και του κόσμου.

Για τον ηθικά εκπεσμένο άνθρωπο, οι ιδιότητες του ιερού αποκτούν αντίθετο από το αρχικό πρόσημο. Όταν ο Αδάμ μολύνθηκε από την αμαρτία, το ιερό έπαψε να αποτελεί τόπο καταφυγής. Τώρα επρόκειτο πλέον για έναν επικίνδυνο τόπο φυλασσόμενο από Χερουβείμ, ώστε να αποτραπεί οποιαδήποτε επιστροφή του ανθρώπου σε αυτόν (Γέν. γ΄24), κι ακόμη, ο Αδάμ έπαψε να έχει πρόσβαση στο δέντρο της ζωής. Οι αναλογίες μεταξύ της μόλυνσης του ιερού και της μόλυνσης της γης (του κόσμου) είναι χαρακτηριστικές αν σκεφθούμε την ανθρώπινη αιματοχυσία απανταχού της γης. Ο Ησαΐας αναφέρει ότι η γη εμολύνθη υποκάτω των κατοίκων αυτής, διότι παρέβησαν τους νόμους, ήλλαξαν το διάταγμα, ηθέτησαν διαθήκην αιώνιον (Ησ. κδ΄5). Μέσω του Ιερεμία ο Θεός προειδοποιεί την αποστάτιδα Ισραήλ, της οποίας οι αμαρτίες έχουν μολύνει τη γη (και εμίανας την γην με τας πορνείας σου και με την κακίαν σου, Ιερ. γ΄2, και παρακάτω, διότι εμίαναν την γην μου με τα πτώματα των βδελυγμάτων αυτών, και ενέπλησαν την κληρονομίαν μου από των μιασμάτων αυτών, Ιερ. ις΄18): Επίστρεψον και δεν θέλω κάμει να πέση η οργή μου εφ' υμάς (Ιερ. γ΄12).

Επομένως, η μόλυνση του ιερού, δηλαδή σε τελική ανάλυση, η απομάκρυνση του ανθρώπου από τον Θεό, και η μόλυνση του περιβάλλοντος μοιάζουν να είναι άμεσα συσχετισμένες. Η μόλυνση του ιερού σήμερα ισοδυναμεί με τη μόλυνση της Εκκλησίας, δηλαδή με την απομάκρυνσή της από τους αρχικούς σκοπούς της όπως αυτοί ορίστηκαν από τον Ιησού Χριστό στην Καινή Διαθήκη. Όταν η απομάκρυνση από τον Θεό προσλάβει μεγάλες διαστάσεις, τότε προκαλεί την οργή του Θεού, του οποίου η κρίση μπορεί να εκδηλωθεί με τη μορφή μιας αναπότρεπτης περιβαλλοντικής καταστροφής, όπως η καταστροφή των Σοδόμων και των Γομόρρων, περιοχή που ως τότε ήταν ως παράδεισος του Κυρίου (Γέν. ιγ΄10). Στον Ψαλμό ρζ΄ 33-34 διαβάζουμε ότι ο Θεός μεταβάλλει ποταμούς εις έρημον, και πηγάς υδάτων εις ξηρασίαν, την καρποφόρον γην εις αλμυράν, διά την κακίαν των κατοικούντων εν αυτή. Η αμαρτία του ανθρώπου έχει ως αποτέλεσμα, ο Θεός να στρέψει τη φύση κατά του ανθρώπου. Η φύση ήταν και παραμένει καλή (διότι παν κτίσμα Θεού είναι καλόν, Α΄ Τιμ.δ΄4), δεν εξεγείρεται, είναι ο άνθρωπος εκείνος που με τις πράξεις του μάχεται τον Θεό. Στο σημείο αυτό πρέπει να υπογραμμίσουμε μια εντελώς λανθασμένη προσέγγιση στο πρόβλημα. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι η περιβαλλοντική μόλυνση είναι αποτέλεσμα της αχαλίνωτης τεχνολογικής εξέλιξης, ή της επιστημονικοτεχνικής επανάστασης εν γένει και αντιδρούν ρομαντικά και συναισθηματικά προτείνοντας ως λύση την "επιστροφή στη φύση", δηλαδή την επιστροφή στην προβιομηχανική κοινωνία. Αυτή η νατουραλιστική στάση είναι άμεση απόρροια της απώλειας της κατανόησης του Θεϊκού στοιχείου στη φύση. Δεν είναι η απρόσωπη τεχνολογία που (παρα)βιάζει τη φυσική αρμονία επιφέροντας την περιβαλλοντική καταστροφή, ούτε βεβαίως η ανεπάρκεια της τεχνολογίας. Πίσω από το επιφαινόμενο βρίσκεται ο ηθικός αυτουργός, ο άνθρωπος που παραβιάζει τη Θεϊκή τάξη, δηλαδή τους νόμους που ο Θεός έχει θεσπίσει, προκαλώντας έτσι την απαξίωση της Δημιουργίας, την αποϊεροποίηση της φύσης.

Το ερώτημα που αβίαστα ανακύπτει είναι: ποιός είναι ο κύριος του περιβάλλοντος; Ο άνθρωπος έχει παρανοήσει το ρόλο του, θεωρώντας ότι είναι ο ιδιοκτήτης ενώ στην πραγματικότητα είναι ο οικονόμος του κόσμου. Το γεγονός ότι ο Θεός είναι ο δημιουργός και, κατά συνέπεια, ο κυρίαρχος της κτίσης (του Κυρίου είναι η γη, και το πλήρωμα αυτής. Η οικουμένη και οι κατοικούντες εν αυτή. Ψαλμ. κδ΄ 1) έχει σοβαρές επιπτώσεις για το περιβάλλον. Κατ'αρχάς δείχνει ότι η απόδοση υπερφυσικών ιδιοτήτων στη φύση (...και ελάτρευσαν την κτίσιν μάλλον παρά τον κτίσαντα, Ρωμ. α΄ 25), στάση που ενίοτε υιοθετείται και από επιστημονικούς κύκλους σε μια προσπάθεια αποφυγής της εισαγωγής οποιουδήποτε μεταφυσικού στοιχείου στην επιστημονική έρευνα, είναι μια απόλυτα λανθασμένη αντιμετώπιση οδηγώντας συχνά, μεταξύ άλλων, σε νεοπαγανιστικές θεωρήσεις. Όντας λοιπόν οικονόμος, διαχειριστής του κόσμου, ο άνθρωπος οφείλει να αναπτύξει τη γη, όμως όχι αυθαίρετα και δίκην κατακτητή.

Έτσι, ενώ διευκρινίζεται ότι ο άνθρωπος μπορεί να χρησιμοποιεί και να εξουσιάζει τα ζώα (Γέν.α΄26-28, β΄19-20), οι Γραφές αναφέρουν επίσης ότι ο άνθρωπος οφείλει να φέρεται με σεβασμό σε αυτά. Έτσι, για παράδειγμα, ο δίκαιος επιμελείται την ζωήν του κτήνους αυτού (Παρ. ιβ΄ 10), ή δεν θέλεις εμφράξει το στόμα βοός αλωνίζοντος (Δευτ.κε΄4, βλ. και Δευτ. κβ΄6 σε σχέση με τα πουλιά), ενώ άπαξ της εβδομάδας τα ζώα πρέπει να αναπαύονται, όπως και ο άνθρωπος (Έξ. κ΄10). Τα φυτά πρέπει να αντιμετωπίζονται με παρόμοιο τρόπο. Προσφέρονται για τροφή (Γέν.α΄29), για θεραπευτικούς σκοπούς (Αποκ. κβ΄2), και το ξύλο των δέντρων για κατασκευές, όμως η προστασία τους αναφέρεται εξίσου ρητά, ακόμη και σε περιόδους πολέμων (Δευτ. κ΄19-20). Ανάλογη είναι η διαχείριση της γης. Για παράδειγμα, διαβάζουμε ότι κάθε επτά χρόνια η γη δεν πρέπει να καλλιεργείται αλλά να αναπαύεται (Έξ. κγ΄ 11, Λευιτ. κε΄ 4).

Συνεπώς η διαφύλαξη και προστασία του συνολικού περιβάλλοντος από τον άνθρωπο αποτελεί χρέος ως ρητά εκπεφρασμένη επιθυμία του Δημιουργού αυτού του περιβάλλοντος. Άλλωστε, όπως προκύπτει από τις Γραφές, το ενδιαφέρον του Θεού για τη Δημιουργία εκδηλώνεται κατηγορηματικά σε αρκετά εδάφια, για παράδειγμα στα Ιώβ λη΄25-28 και Ψαλμ. ρδ΄27-30, ενώ αναφέρεται ακόμη και από τον ίδιο τον Ιησού (Ματθ. ς΄26).

Το ζητούμενο είναι η διαμόρφωση μιας φιλοσοφικής ηθικής της φύσης στη βάση της πίστης, δηλαδή εντασσόμενης στο θεϊστικό θεολογικό πλαίσιο. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα είναι συνυφασμένα με περίπλοκα νομικά, πολιτικά, οικονομικά, αλλά και επιστημονικά ζητήματα, έτσι ώστε η σαφής κατανόηση του φυσικού περιβάλλοντος και της αλληλεπίδρασής του με τον άνθρωπο, όπως τίθενται από τη Γραφή, να είναι προϋπόθεση εξ ων ουκ άνευ για την περαιτέρω μελέτη των ζητημάτων αυτών. Παράλληλα, απαραίτητη για όλους είναι η διαμόρφωση μιας κουλτούρας της υπευθυνότητας στους εξής άξονες: α) ο άνθρωπος δεν είναι ιδιοκτήτης της φύσης, β) η ηθική ευθύνη του ανθρώπου αφορά το σύνολο της δημιουργίας, και γ) η προστασία της φύσης ισοδυναμεί, σε τελική ανάλυση, με την προστασία του ανθρωπίνου γένους.I

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

[1] P.J.Leithart, "Biblical Perspectives on the Environment", Contra Mundum, 2, 1992

[2] J.B.Jordan, "Through New Eyes: Developing a Biblical View of the World", 1988, Wolgemuth & Hyatt

[3] R.L.Fern, "Nature, God and Humanity", 2002, Cambridge University Press

[4] Ph.Sherrard, "The Rape of Man and Nature", 1987, Golgonooza Press

[5] J.B.Cobb, "Is it too late? A Theology of Ecology", rev. ed., 1994, Env.Ethics Books

[6] P.J.Hill, "Environmental Theology: a Judeo-Christian Defense", The Journal of Markets and Morality, 3(2), 2000

[7] E.C.Beisner, "Where Garden meets Wilderness: Evangelical Entry into the Environmental Debate", 1997, Eerdmans

 

 

Ψαλμός 5

 

Επιμέλεια Α. Κουλούρη

 

Μια πρωινή προσευχή

Ενώ τον προηγούμενο Ψαλμό χαρακτηρίσαμε ως "μία βραδυνή προσευχή", όπως το εδ. 8 του Ψαλμού αυτού φανερώνει, τον Ψαλμό αυτό θα πρέπει να τον χαρακτηρίσουμε ως "μια πρωινή προσευχή", όπως τούτο το εκφράζει ο Ψαλμωδός στο εδ. 3: "Κύριε, το πρωί θέλεις ακούσει την φωνήν μου· το πρωί θέλω παρασταθή εις σε, θέλω προσδοκά."

Η λέξις που απαντάται στην επικεφαλίδα: "Νεχιλώθ"1 σημειώνεται μόνον στον Ψαλμό αυτό, και προφανώς σχετίζεται με το μουσικό όργανο το οποίον τον συνώδευε. Ο Derek Kidner διακρίνει στον Ψαλμό αυτό πέντε στροφές2, διαίρεσι την οποία και ακολουθούμε.

Αν και παραδοσιακά ο Ψαλμός αυτός κατατάσσεται στους "ατομικούς θρήνους" έχουν διατυπωθή αντιρρήσεις και προκρίνεται να τοποθετηθή σε μια υποκατηγορία των "Ψαλμών αθωότητος".

1) Η πρωινή "φυλακή" (εδ. 1-3)

Θα πρέπει, κατ' αρχήν, να σημειωθή ότι ο χρόνος της νυκτός, στην αρχαϊκή περίοδο του ΕβραΪκού λαού -ενός κατ' εξοχήν ποιμενικού λαού- διηρείτο σε τρία χρονικά διαστήματα, το τρίτο και τελευταίο εκάλυπτε τον χρόνο από της δευτέρας πρωινής μέχρι της αυγής.3

Αυτή την ορθρινή ώρα, καθώς το λυκαυγές αρχίζει να φωτίζη μια καινούργια ημέρα, ο Δαβίδ υψώνει και πάλι φωνή δεήσεως και ικεσίας στον Κύριο. Για τους ευσεβείς Εβραίους υπήρχε πάντοτε η συνήθεια πριν από την ανατολή του ηλίου, ή με τις πρώτες ακτίνες του, να εγείρωνται για ν' αφιερώσουν την ημέρα στον Κύριο δια προσευχής. Σχετικώς, στις ημέρες της Καινής Διαθήκης, μνημονεύεται η αίρεσις των Εσσαίων που μια από τις πρακτικές τους ήταν να εγείρωνται προ της ανατολής του ηλίου για να αναπέμψουν τις προσευχές τους στον Κύριο, με μια ιδιαίτερη κατάνυξι.4

Μια πολύ δύσκολη νύχτα έχει περάσει, ο Κύριος μέσα στην ταραχή και την αγωνία στην εξυφαινομένη συνωμοσία, του εχάρισε έναν ήρεμο ύπνο. "Εν ειρήνη θέλω και πλαγιάσει και κοιμηθή· διότι συ μόνος, Κύριε, με κατοικίζεις εν ασφαλεία" (Ψαλμ. δ΄ 8). Μια, όμως, τώρα καινούργια ημέρα ξημερώνει και ο Δαβίδ την αφιερώνει, δια προσευχής, στον Κύριο, με μια θερμή επίκλησι, το κύριο χαρακτηριστικό της οποίας είναι η στενή σχέσις του με Αυτόν, κάτι που φανερώνεται από την προσωπική αντωνυμία "μου" που έξι φορές επαναλαμβάνεται στα τρία πρώτα εδάφια του Ψαλμού.

Εδ. 1. Το πρώτο στοιχείο αυτής της θερμής, οικείας επικλήσεως του Δαβίδ είναι η αίτησίς του να εισακουσθή η προσευχή του. Η νύχτα έχει παρέλθει, η ψυχή του όμως είναι βεβαρυμένη: οι έντονες ανησυχίες του, η ταραχή, η αγωνία και το άγχος επανέρχονται. Οι συνθήκες δεν έχουν μεταβληθή, οι συνωμόται -με επικεφαλής τον στασιάσαντα υιό του, τον Αβεσσαλώμ, και τους αποστάτες πρώην φίλους και συνεργάτες του, με πρωταγωνιστή τον αρχηγό του στρατού, τον Αχιτόφελ, εργάζονται δραστήρια. Ο Δαβίδ αισθάνεται έτσι έντονα την ανάγκη να αναζητήση την θεία οδηγία και παρουσία. Η τελευταία του σκέψις την προηγούμενη νύχτα ήταν ο Κύριος, έτσι και τώρα η πρώτη του πάλι σκέψις είναι Εκείνος! Έτσι σ' Αυτόν απευθύνεται: "ΑΚΡΟΑΣΘΗΤΙ, Κύριε, τους λόγους μου· νόησον τους στεναγμούς μου". Δυναμικά χαρακτηριστική είναι η αρχαία απόδοσις των Ο΄: "Τα ρήματά μου ενώτισας5 Κύριε, σύνες6 της κραυγής μου", εκφράσεις που μαρτυρούν ένα ιδιαίτερο πάθος στην προσευχή του Δαβίδ. Ένα πάθος όμως που δεν στηρίζεται σ' ένα ανθρώπινο απλά αίσθημα αλλά σε μια βαθειά, προσωπική σχέσι με τον Κύριο, που έκδηλα φανερώνεται στο επόμενο εδάφιο:

Εδ. 2. Αυτή η διαθηκική σχέσις εκφράζεται με την επανάληψι της προσωπικής αντωνυμίας "μου". "Πρόσεξον εις την φωνήν της κραυγής μου, Βασιλεύ μου, και Θεέ μου·...". Με την φράσι αυτή δίδει στην προσευχή του "... διότι εις σε θέλω προσευχηθή" ένα σταθερό εδραίωμα7, μια ασφαλή βάσι. Η πίστις, η βεβαίωσις μιας θείας εκλογής παρέχει στον Δαβίδ, αυτή την σταθερή πεποίθησι. Ο πιστός δεν στηρίζεται στην ιδική του ικανότητα, ευφυΐα, επιδεξιότητα -όχι επειδή είναι "μάστορας" και γνωρίζει τρόπους ελιγμών- αλλά στην ευδοκία και στη χάρι του Θεού. Δεν χρησιμοποιεί μηχανισμούς, εφευρήματα, πονηρά διαβουλεύματα στην αντιμετώπισι των ποικίλων, πολυπλόκων προβλημάτων της καθημερινής ζωής αλλά οπλίζεται, με την χάριν του Θεού, με τον θείον εκείνον εφοδιασμό ο οποίος είναι επαρκής προς "καθαίρεσιν" των οχυρωμάτων του εχθρού, καθώς μας διδάσκει ο Παύλος: "τα γαρ όπλα της στρατείας ημών ου σαρκικά, αλλά δυνατά τω Θεώ προς καθαίρεσιν οχυρωμάτων, λογισμούς καθαιρούντες και πάν ύψωμα επαιρόμενον κατά της γνώσεως του Θεού, και αιχμαλωτίζοντες πάν νόημα εις την υπακοήν του Χριστού, ..." (Β΄ Κορ. ι΄ 4-6)... Και ο Δαβίδ είχεν διδαχθή να εμπιστεύεται τον Κύριό του. Η τελευταία σκέψις του το βράδυ δεν ήσαν οι μηχανορραφίες του Αχιτόφελ αλλά ο Κύριος, και η πρώτη σκέψις του το πρωί δεν είναι οι δικές του μέθοδοι προς αντιμετώπισι της κρίσεως, αλλά ο Κύριος!

Εδ. 3. Σε τούτο εστιάζεται η πρωινή αυτή προσευχή του Δαβίδ: "Κύριε, το πρωί θέλεις ακούσει την φωνήν μου· το πρωί θέλω παρασταθή εις σε και θέλω προσδοκά", όπου τρία ιδιαίτερα στοιχεία εδώ θα πρέπει να υπογραμμισθούν:

α) Με την πρώτη αυτή αφύπνισί του ο Δαβίδ, από την νυκτερινή ευεργετική χαλάρωσι, επιθυμεί. Λαχταρά να επικοινωνήση με τον Κύριο, να μιλήση σ' Αυτόν, ν' αφήση την ψυχή του να εκχυθή σ' Εκείνον με πνεύμα ικεσίας, "... θέλεις ακούσει την φωνή μου·" ("το πρωί εισακούση της φωνής μου" - απόδοσις Ο΄), που έχει όμως, επιπροσθέτως, και το στοιχείο μιας βαθύτερης, εσωτερικής βεβαιότητος, που δεν είναι όμως το προϊόν μιας συναισθηματικής εξάρσεως μόνον, αλλά προέρχεται από μια βαθειά συναίσθησι, πληροφόρησι, συνειδητοποίησι της διαθηκικής σχέσεως που τον συνδέει με τον Κύριό του.

β) Αυτή, όμως, η αναγνώρισις συνοδεύεται με μια στάσι ευλαβικής ενατενίσεως "θέλω παρασταθή εις σε". Στη ΝΜΒ έχει σημειωθή με "αστερίσκο" η διατύπωσις "θυσία για σένα θα ετοιμάσω". Η λέξις "θυσία" δεν απαντάται στο Εβραϊκό κείμενο (ούτε στις παλαιές μεταφράσεις, συμπεριλαμβανομένης και εκείνης του Ν. Βάμβα) αλλά αποτελεί μια μεταφραστική ερμηνευτική προσέγγισι.8

γ) Το τρίτο στοιχείο που η προσευχή του Δαβίδ υποδηλώνει είναι η υπομονητική προσδοκία της θείας ανταποκρίσεως στο αίτημά του: "... και θέλω προσδοκά". Η αδημονία της πραγματοποιήσεως των αιτημάτων μας αποτελεί μιαν ένδειξι απιστίας. Ο Δαβίδ, εκφράζοντας κάθε πιστή ψυχή, το διατυπώνει με αυτά τα λόγια: "εγώ θα προσδοκώ", κάτι που θα το επαναλάβη στον Ψαλμό μ΄1: "περιέμεινα εν υπομονή τον Κύριον". Ο Παύλος θα τοποθετήση τούτο με μια ιδιαίτερη έμφασι: "... ειδότες ότι η θλίψις υπομονήν κατεργάζεται η δε υπομονή δοκιμήν, η δε δοκιμή ελπίδα..." (Ρωμ. 3΄ 3, 4 κ.ε.).

2) Ο Πρωταθλητής της Δικαιοσύνης (εδ. 4-6)

Εκείνο όμως που απασχολεί την σκέψι του Ψαλμωδού είναι αυτός ο χαρακτήρ του Θεού που είναι τόσο ανόμοιος από εκείνον του ανθρώπου που αντιστέκεται στον Θεό.

Εδ. 4. Ο Ψαλμωδός όμως έχει μια εσωτερική πληροφορία ότι, ανεξάρτητα από τις ποικίλες διακυμάνσεις, ο κυρίαρχος Θεός δεν θα επιτρέψη μια τελική επικράτησι του κακού, και διακηρύττει έτσι την πεποίθησί του αυτή: "Διότι δεν είσαι Θεός θέλων την ασέβειαν· πονηρευόμενος δεν θέλει κατοικεί πλησίον σου". Η απόρριψις του "κεχρισμένου του Κυρίου" (του Δαβίδ στην περίπτωσι αυτήν), αποτελεί την σααφέστερη απόδειξι της ασεβείας των στασιαστών. Κάτι που απεικονίζει, ίσως αμυδρά ότι και η απόρριψις του Ιησού του "Κεχρισμένου" αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό της ασεβείας και της ανομίας: "το γαρ μυστήριον ήδη ενεργείται της ανομίας" (Β΄ Θεσ. β΄ 7). Τούτο σταδιακά αποκαλύπτεται ανά τους αιώνας για να φανερωθή σε όλη τη συνταρακτική, αποτρόπαιη αθλιότητά του, την εσχάτη εκείνη ημέρα όταν τον "άνομον" ο Κύριος Ιησούς "ανελεί" (απολέσει) "τω πνεύματι του στόματος αυτού..." (εδ. 8).

Και επανερχόμενοις τα λόγια του Ψαλμωδού, ας σημειώσουμε την τελευταία του φράσι "πονηρευόμενος δεν θέλει κατοικεί πλησίον σου". Ο άνθρωπος της πονηρίας, ο "πονηρευόμενος" δεν μπορεί να έχη κατοικητήριόν του τον ναόν του Κυρίου, δεν μπορεί να είναι "φιλοξενούμενος" στον οίκο Του9..., που υποδηλώνει ότι κάθε σχέσι με την αμαρτία, άμεση ή έμμεση, αποτελεί στα μάτια του Κυρίου ένα βδέλυγμα.10

Εδ. 5. Ακόμη εκείνοι που παρ' όλη την ανθρώπινη σοφία τους, γνώσι, ευφυΐα και επιδεξιότητά τους (ο Αχιτόφελ και οι σύμβουλοι του Αβεσσαλώμ φαίνεται ότι δεν εστερούντο τέτοιων ικανοτήτων) στερούνται της πραγματικής γνώσεως, και αληθινής σοφίας, που είναι θεία δώρα (Α΄ Κορ. α΄ 30).11 Αυτούς ο Ψαλμωδός τους κατατάσσει στον εσμό, στο άλογο πλήθος, των αφρόνων, που είναι στα μάτια του Κυρίου απορριπτέοι, ανεξάρτητα όποιας τιμής και αναγνωρίσεως απολαμβάνουν στα μάτια των ανθρώπων: "ουδέ θέλουσι σταθή οι άφρονες έμπροσθεν των οφθαλμών σου·..." Και τούτο συνδυάζεται με μια πλήρη αποδοκιμασία, απόρριψι, απόλυτη απέχθεια της θείας διαθέσεως στην άσκησι μιας τέτοιας πρακτικής: "μισείς πάντας τους εργάτας της ανομίας". Και το εύλογο ερώτημα που τίθεται είναι: πώς μπορεί ν' αντιμετωπίσης τα τρομερά προβλήματα της ζωής, τις αγωνίες, τους φόβους, τους κινδύνους που μας περιστοιχίζουν, το μεγάλο πρόβλημα της αμαρτίας, τον θάνατο, χωρίς την θεία παρουσία, χωρίς τη συμφιλιώνουσα χάρι του Θεού εν Χριστώ; Πόσο μεγάλη αφροσύνη!

Εδ. 6. Εκείνο όμως το ιδιαίτερο στοιχείο που κυριαρχεί, δεσπόζει, ασκεί μια κατευθυντήριο επιρροή στον κόσμο της ασεβείας και πονηρίας είναι το ψεύδος. Δεν είναι τούτο καθόλου περίεργο! Ας θυμηθούμε την αρχική εισήγησι του Πονηρού στους πρωτοπλάστους: "... Δεν θέλετε βεβαίως αποθάνει· αλλ' εξεύρει ο Θεός, ότι καθ' ήν ημέραν φάγητε απ' αυτού, θέλουσι ανοιχθή οι οφθαλμοί σας, και θέλετε είσθαι ως θεοί, γνωρίζοντες το καλόν και το κακόν" (Γεν. γ΄ 4, 5). Ο Πονηρός είπεν το μέγιστο των ψευδών καθώς αμφισβήτησε, με περίτεχνο μάλιχτα τρόπο, την αγάπη του Θεού προς αυτούς.12 Συχνά αυτό το ψεύδος είναι δυνατόν να ονομασθή "ανακρίβεια", και αυτή είναι μια μορφή, πολύ επικίνδυνη, του ψεύδους. Τούτο συμβαίνει όταν το ψεύδος αναμιγνύεται με στοιχεία αληθείας. Δεν συνέβη αυτό και στην περίπτωσι των πρωτοπλάστων; Ο Κύριος είχεν προειδοποιήσει τον Αδάμ: "καθ' ημέραν φάγης απ' αυτού, θέλεις εξ' άπαντος αποθάνει" (Γεν. β΄ 17). Τούτο ο Σατάν το διαψεύδει -βεβαίως δεν θα αποθάνουν- όμως ο Κύριος είχεν επίσης μιλήσει και δια το "ξύλον της γνώσεως του καλού και του κακού", τούτο ο Διάβολος δεν το αμφισβητεί, αλλά τελείως διαστρέφει την έννοιά του, για να καταλογίση κακότητα στον Δημιουργό! Αυτή, σ' όλους τους αιώνες, υπήρξε η πολιτεία του Πονηρού. Και έστω με μια απόμακρη αναλογία ο Αβεσσαλώμ -με την πονηρή του εισήγησι παράπλευρα στην πύλη των ανακτόρων- υπονομεύει τη νόμιμη εξουσία του πατέρα του, του Δαβίδ. Έτσι στους προσερχομένους, απ' όλες τις φυλές του Ισραήλ με τα αιτήματά τους, έλεγε: "Ιδέ, η υπόθεσις σου είναι καλή και ορθή" προσθέτων όμως και το υπονομευτικό του σχόλιο: "πλην δεν είναι ουδείς ο ακούων σε από μέρους του βασιλέως" παρατηρώντας ακόμη "Τις να με εδιώριζε κριτήν του τόπου, δια να έρχηται προς εμέ πάς όστις έχει διαφοράν ή κρίσιν, και να δικαιώνω αυτόν"... Και ο συγγραφεύς εύσχημα προσθέτει "και υπέκλεπτεν ο Αβεσσαλώμ τας καρδίας των ανδρών Ισραήλ" (β΄ Σαμ. ιε΄ 1-6). Τι τρομερό πράγμα η ανειλικρίνεια, η ανακρίβεια, το ψεύδος. Και ο Ψαλμωδός καταλήγει με την καταδικαστική ετυμηγορία της θείας κρίσεως "θέλω εξολοθρεύσει τους λαλούντας ψεύδος". Ίσως το πρώτο άρθρο της αποκαλουμένης "Προτεσταντικής ηθικής" υπήρξε η ανενδοίαστη καταδίκη κάθε ψεύδους. Ο Ιωάννης Καλβίνος με ιδιαίτερη έμφασι το ετόνισε στους "Θεσμούς" (Βιβλίον Δεύτερον, Κεφ. VIII, ιδιαίτερα στην παράγραφο περί ψευδορκίας § XXIV) αλλά και σε πολλές άλλες παραγράφους.13 Είναι γεγονός ότι σήμερα στις "Προτεσταντικές χώρες" υπάρχει, όπως και σε όλο τον κόσμο, τρομερή κάμψι των ηθικών αξιών, το ψεύδος όμως στις πάσης φύσεως σχέσεις και συναλλαγές -προσωπικές, συζυγικές, οικογενειακές, οικονομικές και διαχειριστικές- κρίνεται απολύτως απαράδεκτο και έχει βαρύτατες και ανεπανόρθωτες συχνά συνέπειες για εκείνον που αποκαλύπτεται ψευδόμενος (βλέπε π.χ. υπόθεσιν Προφιούμο, στην Μεγάλη Βρεταννία και Νίξον στις ΗΠΑ).14

Όμως δεν είναι μόνον το "ψεύδος". Ο Ψαλμωδός στην επίκλησι του για θεία κρίσι αναφέρεται σε δύο ακόμη κατηγορίες συνωμοτών, χωρίς τούτο να σημαίνη ότι υπάρχει κάποια συγκεκριμένη διαχωριστική γραμμή μεταξύ αυτών και των ψευδομένων: "ο Κύριος βδελύττεται τον άνθρωπον τον αιμοβόρον και τον δόλιον". Πρόκειται για δύο ακόμη εικόνες που χαρακτηρίζουν τους αντιπάλους του Δαβίδ, πριν από τρεις χιλιάδες χρόνια.

Η ανθρώπινη σκληρότης δεν έχει όρια, συνέπεια και αυτή της πτώσεως. Ο Κάιν φονεύει τον αδελφό του, τον αθώο Άβελ, από καθαρό φθόνο, και τούτο με την πιο ύπουλη δολιότητα! Έκτοτε πόσον αίμα! Ο εικοστός αιών -ο αιών μιας άνευ προηγουμένου τεχνικής και επιστημονικής προόδου, σημαδεύθηκε από τους δύο πιο τρομακτικούς πολέμους με δεκάδες εκατομμύρια θανάτων, με Χιροσίμα και Ναγκασάκι, με κρεματόρια όπου εκατομμύρια Εβραίων, και όχι μόνο, εξοντώθησαν, μέσα σε μια ασύλληπτη, παράλογη, "κτηνώδη" έξαρσι μίσους, πάθους, παραφροσύνης... Δαιμονικές δυνάμεις ευρέθησαν στο προσκήνιο και φάνηκαν, προσωρινά, να θριαμβεύουν: "αλλά ο Κύριος βδελύττεται τον άνθρωπον τον αιμοβόρον και τον δόλιον". Έτσι η πιστή ψυχή ημπορεί να ενατενίζη με εμπιστοσύνη και ελπίδα, γιατί "ει ο Θεός υπέρ ημών, τις καθ' ημών... αλλ' εν τούτοις πάσιν υπερνικώμεν δια του αγαπήσαντος ημάς" (Ρωμ. η΄ 31 κ.ε.).

3) Το πνεύμα του αποδημητού (εδ. 7-8)

Σε αντίθεσι με αυτό το πονηρό πνεύμα, το ανθρωποκτόνο και δόλιο, ο Ψαλμωδός έχει καταφύγει στο έλεος του Θεού, όμως δεν επαίρεται, δεν καυχάται για την αρετή του και τη θεοσέβειά του, γιατί έχει συναίσθησι στην αμαρτωλότητά του.

Εδ. 7. Πώς θα σταθή ενώπιον του Θεού; Γνωρίζει, ήδη το διετύπωσε στα προηγούμενα εδάφια (εδ. 4/β) ότι ο αμαρτωλός, ο "πονηρευόμενος", δεν είναι δυνατόν να γίνη φιλοξενούμενος του Κυρίου. Αυτός, ο πονηρευόμενος "δεν θέλει κατοικεί πλησίον σου", ο "άφρων" δεν μπορεί να σταθή μπροστά στους "οφθαλμούς" Σου, ο Κύριος "μισεί πάντας τους εργάτας της ανομίας" (εδ. 5). Έχει πληροφορία ότι ο Κύριος θα εξολοθρεύση τους "λαλούντας ψεύδος", ότι ο Κύριος "βδελύττεται τον άνθρωπον τον αιμοβόρον και δόλιον" (εδ. 6). Άραγε ο ίδιος εξαιρείται; Μήπως ο Δαβίδ στηρίζεται τώρα στην ιδική του αρετή, αγαθότητα, ακεραιότητα; Στο ερώτημα: πώς εγώ θα γίνω ο "φιλοξενούμενός" σου Κύριε; ο Ψαλμωδός ένα μόνον πράγμα διακρίνει: "Αλλά εγώ δια του πλήθους του ελέους σου θέλω εισέλθει εις τον οίκον σου". Ο Δαβίδ δεν επικαλείται ούτε την αρετή του, αλλά ΜΟΝΟΝ το ΠΛΗΘΟΣ ΤΟΥ ΕΛΕΟΥΣ του Κυρίου. Χίλια και περισσότερα χρόνια πριν από τον Παύλο, δι' Αγίου Πνεύματος, επιβεβαιώνει την ποικιλότροπα επαναλαμβανομένη ρήσι του Αποστόλου: "ΤΗ ΓΑΡ ΧΑΡΙΤΙ ΕΣΤΕ ΣΕΣΩΣΜΕΝΟΙ ΔΙΑ ΠΙΣΤΕΩΣ· ΚΑΙ ΤΟΥΤΟ ΟΥΚ ΕΞ ΥΜΩΝ, ΘΕΟΥ ΤΟ ΔΩΡΟΝ..." (Εφ. β΄ 8). Σ' αυτή τη βαθειά αίσθησι της ολοκληρωτικής αδυναμίας και ανεπαρκείας του ο Ψαλμωδός οδηγείται από την κατανόησι της θείας Μεγαλειότητος, Δυνάμεως, Κυριαρχίας. Ένα θείον δέος, μια βαθειά κατάνυξις, ένα βαθύ αίσθημα ευλαβείας γεμίζει την καρδιά του "θέλω προσκυνήσει προς τον ναόν της αγιότητος σου μετά του φόβου σου" Άραγε την προσωπική μας σχέσι με τον Θεό, σε πόσο, έστω μικρό βαθμό, την χαρακτηρίζει αυτό το θείο δέος στην παρουσία Του; Ακόμη, όμως, στη δημόσια λατρεία μας πόση πραγματική ευλάβεια, πόσος σεβασμός, πόση κατάνυξις υπάρχει; Βεβαίως υπάρχει στη σχέσι μας με τον Θεό, μια ιδιαίτερη οικειότης με τον Κύριο -γιατί Αυτός έχει ευδοκήσει να μας δέχεται με μια ιδιαίτερη υική σχέσι, βάσει της συμφιλιώσεως, της καταλλαγής, που έχει εγκαινιάσει δια της μοναδικής θυσίας του Υιού Του στο σταυρό, όμως τούτο κάθε άλλο από του να αναιρή το βαθύ, κατανυκτικό αίσθημα ευλαβείας στην παρουσία Του. Αντίθετα, μάλλον και μάλλον, θα πρέπει τούτο να μας ευαισθητοποιή στο να δίδουμε όλη τη δόξα, τη λατρεία και την τιμή σ' Εκείνον!

Εδ. 8. Μέσα σ' αυτή την πνευματική του έξαρσι ο Ψαλμωδός δεν παύει να αναγνωρίζη την ανεπάρκειά του, την αδυναμία του. Γνωρίζει ότι υπάρχουν τόσα ανυπέρβλητα εμπόδια και γι' αυτό ζητά στην πορεία του τη θεία οδηγία, την άρσι των εμποδίων που ο εχθρός θα προβάλη. Δεν έχει μια ψευδαίσθησι της πραγματικότητος: "Κύριε οδήγησόν με εν τη δικαιοσύνη, ένεκα των εχθρών μου· κατεύθυνον την οδόν σου έμπροσθεν μου". Είναι η ικεσία της πιστής ψυχής, που ζητεί ο Κύριος να προπορεύεται στη μακρά, επίπονη, γεμάτη κινδύνους πορεία του.

4) Η εκστρατεία του ψεύδους (εδ. 9-10)

Παρά το γεγονός ότι το μέρος αυτό του Ψαλμού ασχολείται με τα ίδια βασικά στοιχεία, καθώς και το προηγούμενο, δηλαδή τον πονηρό και τον δίκαιο άνθρωπο, ο προσανατολισμός, όμως, και η έμφασις είναι διαφορετικά.15

Εδ. 9. Οι αιμοδιψείς άνθρωποι, οι άνθρωποι της δολιότητος (εδ. 6), τώρα παρουσιάζονται και περιγράφονται με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Είναι μια εικόνα του πεσμένου ανθρώπου, δεν ήταν άγνωστη στα χρόνια του Δαβίδ, είναι κοινή στις ημέρες μας, ακόμη και με κάποιο "πολιτισμικό" επικάλυμμα "διότι δεν είναι εν τω στόματι αυτών αλήθεια", το πρώτο χαρακτηριστικό, η έλλειψις ειλικρινείας -σ' όλες τις ανθρώπινες σχέσεις, μάλιστα σε όλα τα επίπεδα. Πόση υποκρισία και ψεύδος, "η καρδία αυτών είναι πονηρία", το δεύτερο χαρακτηριστικό, όπου στο Εβραϊκό κείμενο απουσιάζει το ρήμα, ενώ στην απόδοσι των Ο΄ διαβάζουμε: "η καρδία αυτών ματαία". Δηλαδή όχι απλώς υπάρχει (είναι) πονηρία, αλλά ταυτίζεται με την πονηρία. Προτιμώ, όμως, την αρχαία απόδοσι των Ο΄: η καρδιά του ανθρώπου ταυτίζεται με την ματαιότητα. Η καρδιά του ανθρώπου σήμερα, ίσως περισσότερο από ποτέ, έχει ταυτισθή με την ματαιότητα, κάθε είδους και μορφής. Ο ευτελισμός των πάντων είναι στην ημερησία διάταξι. Ακόμη, ένα τρίτο χαρακτηριστικό: η "γλώσσα", εκείνο που δια ζώσης εκφράζεται, είναι -ιδιαίτερα στην εποχή μας- γεμάτη από απρέπεια, χυδαιότητα, κάθε είδους ακαθαρσία (μάλιστα με την συναίνεση ή, έστω, τη σιωπή και ανοχή των πάντων) και πλημμυρίζει τα πάντα, ιδιαίτερα τα πλείστα από τα ΜΜΕ. "Τάφος ανεωγμένος ο λάρυγξ αυτών", δηλητηριώδεις, θανατηφόρες αναθυμιάσεις εξέρχονται από τα στόματα των ανθρώπων, ή απ' την άλλη πλευρά, ψευδείς, παραπλανητικές, δημαγωγικές, υποκριτικές εκδηλώσεις, επιφανειακού ενδιαφέροντος "δια της γλώσσης αυτών κολακεύουσι". Όλα αυτά ήσαν για τον Δαβίδ η καθημερινή εμπειρία της συνωμοτικής δραστηριότητος του Αβεσσαλώμ και των συνεργατών του, αλλά ομολογουμένως πόση αντιστοιχία συχνά υπάρχει στην σύγχρονη πραγματικότητα.

Εδ. 10. Μέσα σ' αυτήν τη δύσκολη, την θλιβερή κατάστασι, που έχει δημιουργηθή από την υπονομευτική δραστηριότητα των υπούλων εχθρών του, ο Δαβίδ ευρίσκει στον Θεό το μοναδικό καταφύγιο και μια θερμή ικεσία εξέρχεται από τα χείλη του: "καταδίκασον αυτούς, Θεέ· ας αποτύχωσι των διαβουλιών των". Στο εδ. 1 ο Ψαλμωδός, τρόπον τινα, έρχεται να ζητήση "ακρόασιν" από τον Κύριο, "Ακροάσθητι, Κύριε, τους λόγους μου"! Ήδη η αίτησις του συγκεκριμενοποιείται: ζητεί ο Θεός να κρίνη την αποστασία τους. Δεν είναι ο ίδιος ο κριτής, παρά την βασιλική του ιδιότητα, δεν ανήκει εις αυτόν η κρίσις. Ο Κύριος είναι ο μοναδικός Κριτής. Είναι Εκείνος: "ο εξετάζων καρδίας και νεφρού" (Ψαλμ. ζ΄ 9). Και συνεχίζων ο Δαβίδ παραδίδει τους αποστάτες και στασιαστές στον αδέκαστο Κριτή, "έξωσον αυτούς δια το πλήθος των παραβάσεων αυτών". Είναι χαρακτηριστικό ότι δεν ζητεί την κατακεραύνωσι των στασιαστών, αλλά μάλλον την "έξωσι" τους για να καταστούν ανίκανοι να βλάψουν με τα πονηρά τους σχέδια. Και τούτο όχι γιατί απεστάτησαν από αυτόν, αλλά γιατί στην πραγματικότητα η όλη στάσις τους και το κίνημά τους εστρέφετο κατά του ιδίου του Κυρίου "διότι απεστάτησαν εναντίον σου", κάτι που μας υποδεικνύει ότι δεν πρέπει να αγανακτούμε τόσο όταν προσβάλλεται, κατά κάποιον τρόπο το όνομά μας, αλλά όταν βεβηλώνεται το όνομα του Κυρίου!

5) Ένα δοξαστικό, ευφρόσυνο μήνυμα (εδ. 11-12)

Ο Ψαλμωδός, κλείνει τώρα όχι με κάποιο πρόσθετο αίτημα, όχι με κάποιο παράπονο, όχι με μια εκτίμησι κάποιας απαισιόδοξης προοπτικής, αλλά με μια χαρούμενη και δοξαστική ενατένισι και μια βεβαιότητα για την αίσια έκβασι της υποθέσεως, που στηρίζεται αποκλειστικά και μόνο στη Θεία ευμένεια, αγάπη και προστασία.

Εδ. 11. Δεν πρόκειται για μια εξωπραγματική, μια ουτοπιστική, ανθρωποκεντρική εκτίμησι, ούτε για μια επιπόλαιη συναισθηματική έξαρσι. Ούτε ακόμη έχει ένα χαρακτήρα στενό και ατομικιστικό, αλλά διευρύνεται για να συμπεριλάβη ολόκληρο τον λαό του Θεού: "Ας ευφραίνωνται δε πάντες οι ελπίζοντες επί σε· ας χαίρωνται δια παντός, διότι περισκεπάζεις αυτούς· ας καυχώνται ομοίως επί σε οι αγαπώντες το όνομά σου". Πόσο ευλογημένα στοιχεία: ευφροσύνη, ελπίδα, χαρά, βεβαίωσις της θείας προστασίας αγάπη για τον Κύριο.16

Εδ. 12. Και όλα αυτά γιατί; Διότι υπάρχει αυτή η γνήσια, η ζωντανή, η αδιάπτωτη πίστις, στον Κύριο: "Διότι συ, Κύριε, θέλεις ευλογήσει τον δίκαιον· θέλεις περισκεπάσει αυτόν με ευμένειαν, ως με ασπίδα".

6) Και μια τελική διαβεβαίωσις (για τον δίκαιο, τον δικαιωθέντα δια της θείας χάριτος):

- μια θεία ευλογία: "θέλει ευλογήσει τον δίκαιο"

- μια θεία προστασία: "θέλει επισκεπάσει αυτόν" ("και εν κοιλάδι σκιάς θανάτου εάν περιπατήσω δεν θέλω φοβηθή κακόν", Ψαλμ. 4).

- και όλα αυτά "με ευμένεια".

Αντί της κατάρας (εδ. 6) τώρα η ευλογία!

Αντί της απορρίψεως (εδ. 10) τώρα η προστασία!

Αντί της κρίσεως (εδ. 10) τώρα η ευμένεια!

Και όλα αυτά, ιδιαίτερα στο πλαίσιο της Καινοδιαθηκικής Αποκαλύψεως: "εν Χριστώ"! Και εις Αυτόν, μαζί με τον Πατέρα και το Άγιον Πνεύμα ας είναι όλη η Δόξα!!!

Υποσημειώσεις

1. "Νεχιλώθ": όργανα μουσικά πνευστά ("Λεξ. των Αγίων Γραφών" Γ. Κωνσταντίνου, Αθήναι, 1888). Εκτιμάται ότι πρόκειται περί είδους αυλού (φλάουτο). Είναι γνωστόν ότι αυλοί εχρησιμοποιούντο εις την λατρείαν του Ισραήλ (Ησαΐας λ΄ 29) - Peter C. Craigie (World Bible Commentary, -Vol. 19 - World Books, Publisher · Waco, Texas, Σελ. 84 - Εκδ. 1982)

2. Derek Kinder, "The Tyndale Old Testament Commentaries" (Psalms) - Intervarsity Press - 1973. - Άλλοι ως ο Leslie Mc Caw, τον διαιρούν εις τρία τμήματα 1-3, 4-8, 9-12. Την διαίρεσιν, πάντως, εις πέντε τμήματα υιοθετεί και ο Peter c. Craigie με μερικές παραλλαγές (Ibid Σελ. 85). Ένας παλαιότερος σχολιαστής (James Comper Gray), τον διακρίνει εις τρία τμήματα (1-4, 5-7, 8-12). (Biblical Museum - London, Vo. VI, 1899, Sel. 16-18).

3. "Φυλακαί της νυκτός": (Λεξ. "αγίων Γραφών", Γ. Κωνσταντίνου", Σελ. 1016).

4. Σχετικές αναφορές ευρίσκονται στο έργο του Ιωσήπου "ΙουδαΪκοί πόλεμοι" (ΙΙ 128), βλ. "NEW TESTAMENT HISTORY, του Φ. Φ. Βρθψε, (1972), Sel. 88, 89.

5. "Ενωτίζομαι (εκ του ους - ωτός), μόνον εις τους Ο΄: "ακούω, μανθάνω" ( Λεξ. Γ. Πάπε, Α΄ Τόμ., Σελ. 1047).

6. "σύνες": προστ. αορ. Β΄ του συνίημι: γνώρισε, άκουσε, κατάλαβε, πρόσεξε (Λεξ. Γ. Πάπε, Δ΄ Τομ., Σελ. 889).

7. Derek Kinder, (ibid Σελ. 58).

8. Derek Kinder (ibid Σελ. 58). Το Εβραϊκό κείμενο έχει την απλή λέξι "προετοιμάζομαι" που είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθή σε ο,τιδήποτε από μια εορτή (Ψαλμ. κγ΄ 5), σε μια περίπτωσι Νόμου (Ψαλμ. ν΄ 21 (β)) και συνεπώς να αφορά, ίσως, μια ικεσία, έκκλησι στον Θεό, ή να αναφέρεται σε μια αυτό-προετοιμασία (είμαι έτοιμος). Είναι όμως συχνά ένας ιερατικός όρος για την τοποθέτησι επί του θυσιαστηρίου του πυρός δια το ολοκαύτωμα (Λευϊτ. Α΄ 1 κ.ε.). Η έμφασις εις το "πρωί" πιθανόν υποδηλοί τον υπαινιγμόν δια την καθημερινήν θυσίαν (Έξοδ. κθ΄ 32 κ.ε.)...

9. James Comper Gray - "Biblical Museum", Ψαλμοί, Τομ. VI, Σελ. 16.

10. "... κοντά σου η πονηριά είναι αδύνατο να φιλοξενηθεί..." ΝΜΒ - "ουδέ παροικήσει σοι πονηρευόμενος", απόδ. Ο΄.

11. "εξ αυτού δε υμείς εστέ εν Χριστώ Ιησού, ός εγενήθη σοφία ημίν από Θεού, δικαοσύνη τε και αγιασμός και απολύτρωσις,...".

12. Ο C. H. Mackintosh, γράφει: "... Δεν δύνασθε να εμπιστεύεσθε εις κάποιον ο οποίος είναι φανερόν ότι δεν σας αγαπά· διότι εάν σας ηγάπα, δεν θα σας ημπόδιζε να απολαύσητε ένα πραγματικόν και θετικόν προνόμιον" (Έκδοσις "Χριστιανών Αδελφών", 1959).

13. "Θεσμοί Χριστιανικής Θρησκείας" Ιωάννου Καλβίνου, Βιβλίον Β΄, Σελ. 208 κ.ε. αλλά και αλλαχού.

14. Αναφορικά με την αποκαλουμένη "Προτεσταντική Ηθική" ειδική μνεία πρέπει να γίνη στον διάσημο Γερμανό Κοινωνιολόγο -μη Χριστιανό- τον Max Weber (1864-1920), που πρώτος υιοθέτησε αυτόν τον όρο στο κλασσικό του έργο: "Η Προτεσταντική Ηθική και το Πνεύμα του Καπιταλισμού" (Έκδοσις στα Ελληνικά - Μετάφρασι Δημοσθένη Κούρτοβικ - εκδόσεις "Κάλβος") -όπου αποδίδει την τρομερή οικονομική (αλλά και γενικώτερα πολιτιστική) ανάπτυξι στο Δυτικό Κόσμο, στη Διαμαρτύρησι, και ιδιαίτερα στην Καλβινιστική της απόχρωσι, που καθιέρωσε έναν υψηλό "κώδικα ηθικής" και που διεπότισε όλα τα στρώματα της κοινωνίας -και ιδιαίτερα το λαϊκό στοιχείο. Επίσης ο Ακαδημαϊκός και Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τσάτσος στο έργο του "Στις ρίζες της Αμερικανικής Δημοκρατίας", εκδ. 1955, δίδει την κυρία έμφασι για τους δημοκρατικούς θεσμούς και την όλη εκπληκτική ανάπτυξι των ΗΠΑ, μέσα σε δύο αιώνες, στις θρησκευτικές ρίζες, με κυρία έμφασι στην επίδρασι της διδασκαλίας του Ιωάννου Καλβίνου -το πρώτο κεφάλαιο αυτής της αξιολόγου εργασίας του Κωνσταντίνου Τσάτσου είναι: "Η Αμερική και ο Καλβίνος" -(Σελ. 6-8).

15. Leslie S. McCaw "Psalms" - "The New Bible Commentary" "The InterVarsity Fellowship", London (1954).

16. Αυτό το ευφρόσυνο πνεύμα δεν βασίζεται στην αναμενομένη καταστροφή των πονηρών ανθρώπων (εδ. 10), αλλά μάλλον το αυθόρμητο αίσθημα που πειραματίζονται όλοι εκείνοι που "περισκεπάζονται" από τον Θεό... κάτι που ενθυμίζει την εικόνα εκείνη της "όρνιθος" που σκεπάζει προστατευτικά τα ορνίθια της... (Peter C. Craigie: "World Biblical Commentary" (19) - Psalms - Σελ. 88. I

 

 

Μια άλλη άποψη

Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΩΡΗΣΗΣ

του αιδ. Ν. Τσιανικλίδη

"Οφείλομεν δε ημείς οι δυνατοί να βαστάζωμεν

τα ασθενήματα των αδυνάτων"

(Ρωμ. 15,1)

 

Συνεχίζοντας τη μελέτη μας με το θέμα της εξομολόγησης, στο παρόν άρθρο θα μιλήσουμε για τον ρόλο της χριστιανικής Εκκλησίας στο σπουδαίο αυτό έργο της εξομολόγησης και της συγχώρησης των αμαρτιών.

Στην επιστολή του Ιακώβου (5,16), ο Λόγος του Θεού μας προτρέπει, "εξομολογείσθε εις αλλήλους τα πταίσματά σας και εύχεσθε υπέρ αλλήλων διά να ιατρευθήτε". Ο τίτλος αυτού του άρθρου είναι "Η Εκκλησία, μια κοινωνία θεραπείας και συγχώρησης". Θα πρέπει να τονίσουμε ευθύς εξ αρχής ότι η λέξη "Εκκλησία" στην Καινή Διαθήκη, δεν σημαίνει ένα σύνολο ιεραρχίας, ούτε μια ομάδα ανθρώπων προικισμένων με ιδιαίτερα χαρίσματα και εξουσίες, αλλά συμπεριλαμβάνει όλους τους πιστούς που αποτελούν μια τοπική Εκκλησία, τον λαό του Θεού, το σώμα του Ιησού Χριστού. Αυτή η Εκκλησία έχει υψηλή αποστολή και διακονία στο έργο της εξομολόγησης και της συγχώρησης. Αυτό εννοεί ο Λόγος του Θεού με τα λόγια "εξομολογείσθε εις αλλήλους τα πταίσματά σας και εύχεστε υπέρ αλλήλων διά να ιατρευθήτε". Η Εκκλησία λοιπόν είναι μια κοινωνία θεραπείας και συγχώρησης.

Αυτές οι δύο λέξεις "θεραπεία" και "συγχώρηση" περιγράφουν την πνευματική ευθύνη που έχουμε απέναντι στους αδελφούς μας που αμαρτάνουν. Όταν μιλάμε για συγχώρηση των αμαρτιών, νομίζουμε ότι μια τέτοια διακονία αφορά εκείνους μόνο που δεν είναι και τόσο πνευματικοί. Οι χαρακτηρισμένοι αμαρτωλοί είναι αποκλειστικά και μόνο αυτοί που χρειάζονται τη διακονία της θεραπείας και της συγχώρησης. Στην πραγματικότητα όμως συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο και μάλιστα παράδοξο, όπως αναφέραμε και σε προηγούμενο άρθρο. Όταν ένας πιστός αυξάνει στον αγιασμό και στην πνευματική ζωή, αυξάνει η αγάπη του για τον Θεό και τη δικαιοσύνη, αποζητά τη λατρεία του Θεού και επιδιώκει το καλό και τη διακονία του ευαγγελίου. Αλλά μαζί με όλα αυτά, αυξάνει και η αμαρτία στη ζωή του.

Πώς γίνεται όμως κάτι τέτοιο; Απλώς ο πνευματικός άνθρωπος γίνεται πιο ευαίσθητος στην αμαρτία. Εκεί που πρώτα δεν διέκρινε την αμαρτία γιατί δικαιολογούσε ο ίδιος τις κακές του πράξεις ή τις παραλείψεις του σε σχέση με το θέλημα του Θεού φορτώνοντας την αιτία στους άλλους, τώρα που αυξήθηκε στην πνευματική του ζωή αναγνωρίζει τη δική του ευθύνη. Αρχίζει επίσης να αναγνωρίζει αμαρτίες στη ζωή του που οφείλονται στην παράλειψή του να κάνει το καλό και να υπηρετήσει τον Θεό στο πρόσωπο των συνανθρώπων του. Ο πιστός αμαρτάνει ακόμα και όταν αδιαφορεί για τον πεινασμένο, τον άρρωστο, αυτόν που δεν έχει τα μέσα να θεραπευθεί, τον άστεγο που του ζητά στέγη, τροφή και ενδυμασία. Αμαρτάνει όμως κυρίως όταν αμελεί και αδιαφορεί για τον ευαγγελισμό αυτών με τους οποίους έρχεται σε επαφή.

Μπορούμε λοιπόν να καταλάβουμε πόσο σημαντική είναι αυτή η διακονία της θεραπείας και της συγχώρησης στη ζωή όλων των πιστών. Γι' αυτό το λόγο, οι απόστολοι στις επιστολές τους που περιέχονται στην Καινή Διαθήκη ασχολούνται με αυτό το θέμα της πνευματικής θεραπείας μια ανάγκη που προκύπτει από την συγχώρηση των αμαρτιών στη ζωή του πιστού. Όταν ο Θεός μας προτρέπει στον Λόγο Του να διακονήσουμε τους ασθενείς αδελφούς μας που περιπίπτουν σε αμαρτήματα, απευθύνεται ταυτόχρονα και στους πνευματικά δυνατούς λέγοντάς τους να προσέχουν να μη πειραστούν οι ίδιοι (Γαλ 6,1). Ο πειρασμός στον οποίο αναφέρεται ο Λόγος του Θεού είναι η πνευματική υπερηφάνεια. Υπάρχει ο φόβος συγκρίνοντας τον εαυτό μας με τον αμαρτήσαντα αδελφό, να διακρίνουμε στον εαυτό μας υπεροχή, γιατί εμείς δεν διαπράξαμε μια ανάλογη αμαρτία και να κατακρίνουμε στη συνείδηση μας τον αδελφό μας.

Μια βασική προϋπόθεση λοιπόν αυτής της διακονίας είναι η εμπειρία που πρέπει να έχει ο ίδιος στη δική του ζωή. Να έχει δηλαδή δεχθεί ο ίδιος τη διακονία του ελέγχου περί αμαρτίας, να έχει περάσει από τη διαδικασία της μετάνοιας, της εξομολόγησης και της συγχώρησης. Μια τέτοια εμπειρία τον καθιστά ικανό να βοηθήσει κάποιον αδύνατο αδελφό που έχει αμαρτήσει. Η διακονία του θα είναι ευλογημένη αν ο αδελφός άρχιζε την νουθεσία του μιλώντας πρώτ' απ' όλα για τη δική του αμαρτία που συγχωρήθηκε επειδή κάποιος άλλος αδελφός τον διακόνησε.

Έτσι επιβεβαιώνεται αυτή η αλήθεια του ευαγγελίου που περιέχεται στη φράση "εξομολογείσθε εις αλλήλους". Η λέξη "αλλήλους" περιγράφει αυτή τη διμερή σχέση που έχουμε με τους αδελφούς μας. Η Αγία Γραφή χρησιμοποιεί την λέξη "αλλήλους" πολλές φορές, πράγμα που σημαίνει ότι ο κάθε πιστός έχει διπλή σχέση με τους αδελφούς του. "Αγαπάτε αλλήλους", "εξομολογείσθε εις αλλήλους", "συγχωρείτε αλλήλους", "εύχεσθε υπέρ αλλήλων", "αλλήλων τα βάρη βαστάζετε". Η έννοια της λέξης "αλλήλους" σημαίνει ότι άλλοτε αμαρτάνουμε εμείς και έχουμε ανάγκη τη συμπαράσταση των άλλων και άλλοτε αμαρτάνουν οι άλλοι και έχουν ανάγκη τη δική μας συμπαράσταση. Άλλοτε χρειάζεσαι εσύ την έμπρακτη αγάπη του αδελφού σου και κάποτε χρειάζεται εκείνος τη δική σου. Άλλοτε σηκώνει τα δικά σου βάρη ο αδελφός σου και άλλοτε σηκώνεις εσύ τα δικά του.

Θα πει κανείς όμως: Πού είναι η εκκλησιαστική πειθαρχία για τον αδελφό που έχει αμαρτήσει; Εδώ θα πρέπει να τονιστεί ότι ο σκοπός της πνευματικής πειθαρχίας δεν είναι η τιμωρία, αλλά η αποκατάσταση, η συγχώρηση, η θεραπεία του αμαρτωλού. Η Εκκλησία του Χριστού δεν είναι δικαστήριο αλλά νοσοκομείο. Υπάρχουν σ' αυτήν όλες οι ειδικότητες για τη θεραπεία όλων των αμαρτωλών. Σε έναν από τους ύμνους μας ψάλλουμε "πάντα θεραπεύει η ισχύς του Θεού". Ας μην είναι αυτά τα λόγια μόνον για να τα ψάλλουμε αλλά ας τα κάνουμε πράξη στη διακονία και τη μαρτυρία της χριστιανικής Εκκλησίας.

Ένα καλό παράδειγμα αυτής της διακονίας είναι ο ίδιος ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός. Όταν οι Φαρισαίοι έφεραν τη γυναίκα που είχαν συλλάβει επ' αυτοφώρω μοιχευομένη, ρώτησαν τον Χριστό: "Εν τω νόμω ο Μωϋσής προσέταξεν ημάς να λιθοβολούνται αι τοιαύται, συ τι λέγεις;" (Ιω 8,5). Στην πρόκληση αυτή ο Χριστός, αντί να εκφέρει κρίση και να την καταδικάσει ως κριτής, την υπηρέτησε με τη διακονία της θεραπείας και της συγχώρησης, φανερώνοντας για ακόμη μια φορά ότι η αποστολή Του δεν ήταν να κρίνει τον αμαρτωλό, αλλά να τον οδηγήσει στη μετάνοια και τη συγχώρηση. Αφού έλεγξε τους Φαρισαίους με τα λόγια "ο αναμάρτητος, πρώτος ας ρίψη τον λίθον επ' αυτήν" εκείνοι έφυγαν (Ιω 8,7). Αφού λοιπόν έφυγαν όλοι οι κατήγοροί της ελεγχόμενοι από την ίδια τους τη συνείδηση, ο Χριστός είπε στη γυναίκα "ουδέ εγώ σε καταδικάζω, ύπαγε και εις το εξής μη αμάρτανε" (Ιω 8,11).

Αυτό είναι το έργο της Εκκλησίας προς τον αμαρτωλό. Η θεραπεία και η συγχώρηση. Ας μάθουμε το μάθημα αυτό από το παράδειγμα του Ιησού Χριστού, ο οποίος δεν ήρθε στον κόσμο για να τον κρίνει, αλλά για να τον σώσει. I

 

 

ΧΑΛΕΒ: Δώσε μου αυτό το Βουνό

του αιδ. Θ. Κοσμάδη

 

Μια τέτοια συναρπαστική απαίτηση πίστης εκ μέρους ενός ηλικιωμένου ανδρός από τον αρχηγό του στρατού, τον πιστό σύντροφό του, αποτελεί χρυσή σελίδα της χωρίς αμφιβολία προσέγγισης της ψυχής στον Πατέρα των δυνάμεων και πάσης εξουσίας.

Η ουσιαστική ενθάρρυνση της αμετακίνητης εμμονής δεν αφήνει ασυγκίνητο εκείνον που γνώρισε τον αναστημένο Χριστό: "Τώρα λοιπόν, δώσε μου αυτό το βουνό που ο Κύριος μου το υποσχέθηκε εκείνη την ημέρα... Στο Χάλεβ έδωσαν τη Χεβρών, όπως είχε διατάξει ο Μωυσής. Κι ο Χάλεβ εκδίωξε τις τρεις συγγένειες των Ανακείμ που κατοικούσαν εκεί" (Ιησ. Ναυή 14:6, Κριταί 1:20).

Ένας γέρος ογδόντα πέντε ετών δεν έχει χάσει τη ζωηρότητά του, αντίθετα ακόμα επιδιώκει την κατάκτηση βουνών! Κάποτε ρώτησαν έναν ορειβάτη που συνεχώς προσπαθούσε να αναρριχηθεί στο Έβερεστ, γιατί επιμένει στην επιδίωξη. Η απάντησή του ήταν απλή: "Επειδή βρίσκεται εκεί!"

Για τον Χάλεβ το βουνό ήταν εκεί και παρά την περασμένη ηλικία του, ήταν πρόκληση για να το αποκτήσει. Τέτοιος είναι ο δρόμος που οδηγεί σε θρίαμβο. Σαράντα πέντε χρόνια είχαν περάσει· οι δέκα ηττοπαθείς φίλοι πέθαναν μπροστά στα μάτια του (Αρ. 14:37, 38). Η εύνοια του μεγάλου Προστάτη τον έφερε σ' αυτήν την ηλικία (Αρ. 26:65). Σ' όλα τα επόμενα χρόνια ο Χάλεβ έζησε και προόδεψε με την πιστότητά του στον Θεό οδηγό. Αυτός τον ξεχώρισε απ' όλο το λαό: "Αλλά τον δούλο μου τον Χάλεβ, επειδή έχει άλλο φρόνημα και με ακολούθησε πιστά, θα τον φέρω στη χώρα που εξερεύνησε και θα την κληρονομήσουν οι απόγονοί του" (Αρ. 14:24).

Ο σύντροφός του Ιησούς του Ναυή, ήταν μια ζωντανή μαρτυρία των παρελθόντων δεκαετηρίδων. Τώρα έπρεπε να του δώσει το αξίωμα που του υποσχέθηκε ο Θεός και το κρατούσε στο νου και στην καρδιά. Δεν πειράζει αν δεν είχε πραγματοποιηθεί μέχρι εκείνη την ώρα: "Γιατί ο Θεός δεν ανακαλεί τις δωρεές του ούτε την κλήση του" (Ρωμ. 11:29). Έτσι λειτουργούσε η απόλυτα βεβαιότητα του ανθρώπου προς τις υποσχέσεις του Θεού. Το θυμόταν καλά αυτό.

Ο Χάλεβ ζούσε και χαιρόταν τη λαμπρότητα της θεϊκής ιστορίας. Η εποχή των υπολογιστών, διαδικτύων, ηλεκτρονικής αλληλογραφίας κ.λ.π. μάς έχουν αποσπάσει από πολλές φωτεινές ενθαρρυντικές πραγματικότητες, που θα μπορούσαν να μας ενισχύσουν στη διαδρομή της πίστης. Πόσο μας εμψυχώνουν οι ήρωες του 11ου κεφαλαίου της προς Εβραίους επιστολής και τόσα άλλα αξιόλογα πρόσωπα της Παλαιάς Διαθήκης; Τι γνωρίζουμε και πώς επωφελούμαστε από την αφιέρωση των αρχαίων πιστών, των πατέρων των αναρίθμητων και θαρραλέων ιεραποστόλων, πολλών ηγετών του άμβωνα, οι οποίοι πλούτησαν πολλές ζωές. "Για να βλέπουμε σήμερα πώς τελείωσαν τη ζωή τους και να ακολουθούμε το παράδειγμα της πίστης των" (Εβρ. 13:7 βλ. Ρωμ. 15:4).

Οι ζωντανές εικόνες ανδρών και γυναικών που ακολούθησαν τον Κύριο ολοκληρωτικά, μέχρι σήμερα μας προωθούν με έντονη αίσθηση στην πορεία της πίστης. Ο Cecil B. Mill, περίφημος σκηνοθέτης του γνωστού κινηματογραφικού έργου "Οι Δέκα Εντολές", έκανε μια αξιόλογη παρατήρηση: "Η Βίβλος μένει διαπαντός η πλουσιότερη ανεξερεύνητη συλλογή των ανθρωπίνων γεγονότων, τα οποία αναμένουν κατόπτευση των ενδιαφερομένων". Βέβαια, ένας τέτοιος θησαυρός που τον κρατούμε στα χέρια μας, περιμένει την έρευνα και ανακάλυψη εκείνων που την επιθεωρούν πιστή. Όμως αυτή η επεξεργασία χρειάζεται να γίνεται με επιμέλεια.

Ο Χάλεβ ήταν σωστά τοποθετημένος στην ιστορία του. Όταν έλεγε στον Ιησού του Ναυή "Δώσε μου αυτό το βουνό" εννοούσε την Χεβρών και τα περίχωρά της. Η Χεβρών η οποία μέχρι σήμερα βρίσκεται στις καθημερινές ειδήσεις και εκδηλώσεις, ήταν η ψηλότερη πόλη σε όλη τη γη της επαγγελίας (920 μ). Το αρχαίο όνομα της πόλης ήταν Κιριάθ-Αρβά (βλ. Γεν. 23:22, Ιησ. Ναυή 15:13). Ο Αρβά ήταν πατήρ των Ανακείμ. Είναι μια από τις παλαιότερες πόλεις, χτισμένη εφτά χρόνια πριν απ' τη Σοάν στην Αίγυπτο (Αρ. 13:22)

Ήταν ένα από τα πρώτα μέρη όπου στάθμευσε ο Άβραμ· εδώ έχτισε ένα από τα θυσιαστήριά του για τον Κύριο (Γεν. 13:18), εδώ πέθανε η Σάρα κι ο Άβραμ αγόρασε την Μαχπελάχ (σπήλαιο) από τους Χετταίους για να την θάψει (Γεν. 23:19,20). Έκαμε τον τόπο ιδιοκτησία του. Οι επόμενοι πατριάρχες έζησαν εδώ. Ο Ιησούς του Ναυή την κατέκτησε. (Ιησ. Ναυή 10:36,37). Οι δώδεκα εξερευνητές της γης ήρθαν εδώ (Αριθ, 13:22). Αργότερα, όταν ο Δαβίδ διαδέχτηκε στη βασιλεία τον Σαούλ απ' εδώ ξεκίνησε στη βασιλική διαδρομή του (Β΄Σαμ. 2:1-4). Η Χεβρών ήταν μια υψωμένη πόλη σε βουνό, καλυμμένη με ελαιόδεντρα.

Σ' αυτές τις ταραγμένες μέρες μας η Χεβρών είναι κατοικημένη από τους Παλαιστινίους με Εβραϊκό συνοικισμό κοντά της. Συναντούμε δύο Αραβικά ονόματα της πόλης: "Χαράμ-αλ-Χαλίλ" (Χαρέμι -εσώκλειστο - του φίλου) εννοείται το εσώκλειστο, δηλαδή Μαχπελά του Αβραάμ.

Επίσης Χαλίλ-αλ- Ραχμάν (φίλος του ελεούντος) (βλ. Ησ. 41:8) και πάλι εδώ εννοείται ο Αβραάμ. Παρενθετικώς θέλω να αναφερθώ σε κάτι πολύ ενδιαφέρον: Τελευταία έπεσε στα χέρια μου μια έκθεση από τον νυν δήμαρχο της Χεβρών, Μουσταφά Αμπέλ Ναμπή, με τίτλο, "Χεβρών Πόλη Ιστορίας και Συμπλοκής". Εκδότης η UNESCO με υπόμνηση: "Οι ιδέες και οι συλλογισμοί του παρόντος εγγράφου ανήκουν στον συγγραφέα και δεν σχετίζονται με τις απόψεις της UNESCO". Λοιπόν, ο Αμπέλ Ναμπή προβάλλει τη θεωρία του ότι οι αρχικοί κάτοικοι της Χεβρών στο 4.000 π.Χ. ήσαν Άραβες Χαναανίτες, που ίδρυσαν το βασίλειο που ονομαζόταν Αρβά - που σημαίνει τέσσερα στα Αραβικά - την οποία λέξη αργότερα οι Ρωμαίοι μετέφρασαν σε Τετράπολη, όταν η διοίκηση πέρασε σ' αυτούς. Καθώς συνεχίζει τα σχόλιά του ο συγγραφέας λέει, ότι οι Εβραίοι συμβαίνει να είναι ένας από τους πολλούς λαούς που πέρασαν από εδώ. Με αυτόν τον τρόπο ξαναγράφεται η παλαιά ιστορία τα στοιχεία της οποίας αντανακλούν ολοκάθαρα το Λόγο του Θεού.

Πρέπει να σημειώσουμε ότι το όνομα Χεβρών δεν είναι ο,τιδήποτε άλλο πράγμα παρά μια εβραϊκή παραγωγή. Όταν ο Χάλεβ έφτασε στην Χεβρών με τους άλλους εξερευνητές (Αρ. 13:22) η κοιλάδα της Εσκώλ (τσαμπί του σταφυλιού) δεν ήταν μακριά από εκεί. Οι άνδρες μετέφεραν στον Μωυσή σταφύλια και διάφορα άλλα προϊόντα, τα οποία σύναξαν από τον τόπο που θα γινόταν πρωτεύουσα του Ισραήλ μέχρι την απόκτηση της πόλης της Ιερουσαλήμ. Σαν να έβλεπε ο Χάλεβ τις εξελίξεις και να ήξερε τι είδους τόπο επιθυμεί. Ο ίδιος ήταν από τη φυλή του Ιούδα. Κάποια μέρα ένας νέος απ' την ίδια φυλή θα γινόταν βασιλιάς σ' εκείνο το μέρος (βλ. Β΄Σαμ. 2:4, 5:3). Όμως οι Ανακείμ ακόμα ήσαν στο ίδιο μέρος εκ τούτου και κατήντησαν πιο ισχυροί. Για τον ογδοηπεντάχρονο αυτόν άνδρα όμως, αυτό δεν σήμαινε τίποτα! Ο Θεός του ήταν πανίσχυρος. Αυτό του έφτανε! Το ίδιο σκεπτόταν μετά σαράντα πέντε χρόνια: "Οι θεοί που τους προστάτευαν, τους εγκατέλειψαν· αλλά με μας είναι ο Κύριος. Μη φοβάστε!" (Αρ. 14:9). Αντί να ελαττώνει η πίστη αυξάνει.

Διερωτόμαστε: Ποιο είναι το βουνό μου; Πιθανόν συναντώ διαφόρους λόφους που με εμποδίζουν στην πορεία της πίστης. "Κύριε, δεν τα λογαριάζω σε παρακαλώ χάρισέ μου απόλυτη πίστη για να κατακτήσω κάθε βουνό που με τρομάζει. Να μη λογαριάζω τους Ανακείμ. Οι θεοί τους δεν έχουν καμιά δύναμη. Δεν εννοώ τις ευλογίες που με περιμένουν όταν αποκτήσω τα υψώματα μπροστά μου. Με προωθείς Κύριε ΕΛ-ΣΑΔΑΪ όπως αποκάλυψες τον εαυτό σου στον Αβραάμ (Γεν. 17:1). Θέλω την εκλεκτή μερίδα σου στην κατηγορία της Χεβρών. Θα σου είμαι ευγνώμων διαπαντός. Αμήν."

ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΤΗΣ

Το αντίθετο της πίστης και απόλυτης πιστότητας στον αναστημένο Χριστό είναι χωλότητα! Πώς απευθύνεται ο Μωυσής, δούλος του Θεού στο λαό; (βλ. Δευτ. 9:23).

Ο συγγραφέας της προς Εβραίους επιστολής μετακινεί το θέμα στη Καινή Διαθήκη (βλ. Εβρ. 3:15). Συναντούμε άφθονες αναφορές σε άνδρες και γυναίκες εκ των οποίων μια χορεία αναφέρεται στο Εβραίους 11. Η λέξη πίστη όπως την ξέραμε στην Ελληνική και σ' άλλες γλώσσες δεν είναι ακριβώς η ίδια στην Εβραϊκή, ενώ αυτό υπονοείται. Εκεί συναντούμε το "εμούν", "αμάν", "εμούνα", "εμέθ", και όπως μας πληροφορούν οι ειδικοί της Εβραϊκής, η έννοια αυτών είναι "πιστός", "πιστότης", "πιστεύω". Η πασίγνωστη περικοπή στον Αββακούμ 2:4 "Ο δε δίκαιος θέλει ζήσει δια της πίστεως αυτού" . Εμείς οι Έλληνες πρέπει να γνωρίζουμε καλά την ετυμολογική ομοιότητα μεταξύ πίστης και πιστότητας. Μήπως θα μπορούσε κανείς να μιλήσει για πίστη χωρίς το άλλο; Παράξενο! Η ίδια λέξη στο Δευτ 3:20 αποδίδεται ως "πίστη". Ενώ κι εδώ όφειλε να είναι πιστότητα, δηλ. "παιδιά χωρίς πιστότητα μέσα τους". Εδώ ο Γιαχβέ παραπονιέται για έλλειψη πιστότητας του λαού.

Έναντι τούτου, η μαρτυρία του Θεού περί του Χάλεβ είναι, "έχει εν εαυτώ άλλο πνεύμα και με ακολούθησε εντελώς" (Αρ. 14:24) Θα έλεγε ο Θεός άραγε το ίδιο για μένα στη διαδρομή της πίστης και της πιστότητας ; Τότε θα άνοιγε μπροστά μου τη γη που ρέει γάλα και μέλι (ομιλών πνευματικά). Ο Ιησούς του Ναυή είδε τη θεία εύνοια και απεριόριστη ευλογία επάνω στον αποφασιστικό σύντροφό του, δίδοντας σ' αυτόν την Χεβρών, "όπως το είχε διατάξει ο Κύριος (Ιησ. Ναυή 14:13,14 - 15: 13,14. "Δεν καθυστερεί ο Κύριος να εκπληρώσει την υπόσχεσή του, όπως νομίζουν μερικοί. (Β΄Πέτρου 3:9). Όμως πάντοτε στη δική του ώρα, "Οι σκέψεις μου δεν είναι σαν τις δικές σας σκέψεις, λέει ο Κύριος, και τα έργα σας δεν είναι όπως τα δικά μου έργα" (Ησαΐας 55:8). Ο Χάλεβ που κάποτε είχε πει "Ας πάμε αμέσως για να αποκτήσουμε εκείνο που μας υποσχέθηκε ο Θεός!" Τώρα η πίστη και η αποφασιστικότητά του έχουν αυξηθεί. Η θεία ώρα έφτασε.

Ο Κύριος ήταν απόλυτα ευχαριστημένος από τον Χάλεβ, ώστε να τον διορίσει ως αρχηγό της φυλής Ιούδα, ενώ η γενεά του ήσαν προσήλυτοι! Αυτός έγινε διαμοιραστής της χώρας (βλ. Αρ.34:18,19). Η χώρα είχε καταληφθεί (Ιησ. Ναυή 10:36,37). Ο Χάλεβ έδιωξε από εκεί τους τρεις συγγενείς των Ανακείμ (Ιησ. Ναυή 15:14, Κρ. 1:20). Πιθανόν οι τρεις που έδιωξε ο Χάλεβ, ήσαν εκεί στην άφιξη των δώδεκα στη χώρα. Πιο ηλικιωμένοι, ίσως τους θυμόταν ο Χάλεβ. Υπάρχουν μπροστά μας εξουσίες που μας απασχολούν, ίσως πολύ παλιές αμαρτίες που πρέπει να διωχτούν. Επιτέλους διώχτηκαν εκείνοι των οποίων η μαύρη εικόνα είχε τρομοκρατήσει τον τότε λαό. Στην απόκτηση ψηλών βουνών ξεπερνούνται όλα τα εμπόδια και προσκόμματα. Τα ονόματα των τριών απειλούντων ήσαν Σεσαϊ, Αιχμάν, Ταλμαϊ, (Ιησ. Ναυή 15:14). Ποια είναι τα ονόματα αυτών που σε εμποδίζουν να αποκτήσεις τις κορυφαίες αξίες της εν Χριστώ ζωής; Διώξε τα με τη δύναμη Αυτού, για να σου χαρίσει ο ίδιος την παρουσία Του μαζί μ' όλες τις ευλογίες.

Ο Σωτήρας Χριστός έδιωξε τη βασανίζουσα κυριαρχία της αμαρτίας, δεχόμενος να γίνει αμαρτία για μας, όπως το προόρισε ο πατέρας (Β' Κορ. 5:21). Ανάλαβε την κρίση κι έδιωξε αποτελεσματικά κάθε υποδουλώνουσα εξουσία από τη ζωή αυτών που Τον αξιολόγησαν σαν Λυτρωτή και Θριαμβευτή (βλ. Κολ. 2:15). Ο νικητής Χάλεβ μαζί με τους συμμαχητές του κατέλαβε την Χεβρών που ανήκε στους πατέρες του. Τα εύπορα περίχωρα ήταν πια όλα δικά του. Μια αποφασιστική δικαιοδοσία που είχε αναβληθεί για σαράντα πέντε χρόνια λόγω της δειλίας και δυσπιστίας των δέκα ηττοπαθών συντρόφων του. Αυτών τα κόκκαλα έμειναν εκτεθειμένα στην έρημο. Τι ταλανισμός! Ως ένας μεγαλόψυχος νικητής παρουσιάζεται ο Χάλεβ. Η Χεβρών ήταν πρωτογέννημα των κατακτήσεών του στη γη της επαγγελίας. Βέβαια, δε θα ήθελε να την κρατήσει ως ιδιοκτησία.

Την επέστρεψε λοιπόν στους απογόνους του Ααρών και του Καάθ για να την κάνουν τη μια από τις τρεις πόλεις της καταφυγής στη δυτική όχθη του Ιορδάνη. Ο Χάλεβ κράτησε τους αγρούς της πόλης (Ιησ.Ναυή 21:9-13). Μετά από αυτά η χώρα ησύχασε από τους πολέμους. Και έτσι η κατάπαυση της ψυχής σου θα επέλθει όταν η νίκη του μεγαλύτερου Ιησού από εκείνον της Εξόδου γίνει η χαρά σου, η περιουσία σου "Άρα μένει κατάπαυσις εις τον λαόν του Θεού. Διότι ο εισελθών εις την κατάπαυσιν αυτού, και αυτός κατέπαυσεν από των έργων αυτού, καθώς ο Θεός από των εαυτού. Ας σπουδάσωμεν λοιπόν να εισέλθωμεν εις εκείνην την κατάπαυσιν, δια να μη πέση τις εις το αυτό παράπτωμα της απείθειας" (Εβρ. 4:9-11).

ΚΙ Ο ΟΘΝΙΗΛ

Ο Ιησούς του Ναυή έδωσε την Αρβά - σημερινή Χεβρών - στον Χάλεβ, απ' όπου αυτός έδιωξε τους συγγενείς των Ανακιτών (Ιησ. Ναυή 15:13,14). Αργότερα ο Χάλεβ παραχώρησε την Χεβρών με τα βοσκοτόπια της στους γιους του Λευί, στους Κααθίτες ως πόλη καταφυγής (21:9-13) στη δυτική όχθη του Ιορδάνη. Μετά την απόκτηση της Χεβρών, ξεκίνησε για να χτυπήσει τους κατοικούντες στη Δεβείρ (Κιριάθ - Σεφέρ). Πληροφορούμαστε ότι ο Ιησούς του Ναυή είχε πάρει αυτήν την πόλη (βλ. Ιησ. Ναυή 10:38,39). Καθώς φαίνεται, η δουλειά είχε μείνει ατέλειωτη και την τελείωσε ο σύντροφός του. Το άλλο όνομα της πόλης ήταν Κιριάθ-Σαννά (15:49). Υποθέτουμε ότι με τη στρατηγική τέχνη της τότε εποχής πολιορκημένες πόλεις δεν κατακτώντο ολότελα με την πρώτη επίθεση. Ενώ ο Ιησούς του Ναυή κατέλαβε το μέρος, η εκτέλεση της απόκτησης περίμενε κάποιον άλλον για μια σκληρή μάχη.

Ο Χάλεβ είχε κατακτήσει την Χεβρών. Τώρα έπρεπε να δώσει την εξάσκηση και το δικαίωμα σε κάποιον άλλο άνδρα.

Η αρχή της εκπαίδευσης ενός αντικαταστάτη πάντοτε κρατούσε αρχικό στόχο στην καρδιά του. Θα ήταν καλό να κατακτήσει τις επόμενες νίκες ένας ήρωας όπως ο ίδιος. Ο αυτοϋποβιβασμός πάντοτε συμβαδίζει με μεγάλους ανθρώπους. Η αυτοπροβολή ανήκει σε εκείνους που δεν έχουν βρει την ικανοποίησή τους σε εκείνα που πέτυχαν και κατόρθωσαν. Ο ήρωας που είναι το αντικείμενο της εκτίμησής μας επιδιώκει την προώθηση άλλου ήρωα ακόμα κι αν αυτός τον ξεπεράσει!

Ο Χάλεβ κάνει μια γενική πρόταση: "Όστις πατάξει την Κιριάθ-σεφέρ και κυριεύσει αυτήν, θέλω δώσει εις τούτον Αχσά την θυγατέρα μου εις γυναίκα" (Ιησ. Ναυή 15:16). Μεταξύ τόσων προσκλήσεων που συναντάμε στην Αγία Γραφή, τούτη αποτελεί μια πολύ σημαντική προτροπή. Τυγχάνει να είναι ανοιχτή πρόσκληση για ένδειξη πίστης, δύναμης, αποφασιστικότητας. Απ' όλα τα γραφόμενα γι' αυτήν συμπεραίνουμε ότι η Αχσά δεν ήταν μια συνηθισμένη κοπέλα. Είχε πολλά προσόντα. Ο Οθνιήλ αρχικά ήταν ανηψιός του Χάλεβ - γιος του μικρότερου αδελφού Κενά (Ιησ. Ναυή 15:17, Κρ. 1:13). Όσο για την Αχσά, μεγάλωσε σε μια οικογένεια με τον Χάλεβ τον πατέρα. Στην προνομιούχο αυτή θέση έμαθε όλα όσα ήξερε. Είναι έτοιμη να βάλει στη πρακτική της, αξίες που διδάχτηκε.

Ενδιαφέρον είναι ότι η κόρη αναφέρεται στη γενεαλογία του Χάλεβ, σπάνιο για μια γυναίκα. (βλ. Α' Χρον. 2:49). Άραγε ποιος νέος δεν θα ήθελε να συνδεθεί με μια τέτοια σύζυγο!

Έτσι ο Οθνιήλ υψώνεται στο αξίωμα να γίνει σύζυγός της Αχσά. Βέβαια ο Χάλεβ είχε πολλούς γιους. Όπως φαίνεται αυτοί ήταν άνθρωποι που έζησαν μια συνηθισμένη ζωή, πέθαναν, τάφηκαν, όπως έχουμε αναφορές σε αμέτρητα πρόσωπα στις σελίδες τις Παλαιάς Διαθήκης. Είναι απογοητευτικό να συναντούμε παιδιά μεγάλων ανθρώπων, οι οποίοι όπως φαίνεται δεν εκτίμησαν την σπουδαιότητα των αξιόλογων πατέρων τους ώστε να περπατήσουν στα ίδια ίχνη.

Δεν θέλησαν να συνεχίσουν και να αποπερατώσουν τη χρυσή δουλειά του πατέρα τους. Άλλοι δεν κατείχαν τις ικανότητες! Έτσι ή αλλιώς η λαμπρή πορεία ενός μεγάλου ανδρός δεν συνεχίστηκε μέσα στην οικογένεια. Έρχεται στη σκέψη μου η ιεραποστολική οικογένεια του Ηλία Ριγγς, που υπηρέτησαν τον Κύριο διαδοχικά για πολλά χρόνια, στη Μικρά Ασία και στα Βαλκάνια. Ο Ηλίας Ριγγς ήταν θέμα στον "Αστέρα" πριν από αρκετά χρόνια.

Ο Οθνιήλ ήταν καλά εκπαιδευμένος υπό την επίβλεψη του θείου του κατακτώντας μια περίοπτη θέση μαζί με την Αχσά. (βλ. Ιησ. Ναυή 15:15-19). Απλώς με δυο λέξεις διαβάζουμε ότι ο Οθνιήλ κυρίεψε την Κιριάθ-Σεφέρ. Η επιχείρηση εκτελέστηκε με αποτελεσματική ακρίβεια, δίνοντάς του το αξίωμα να πάρει την Αχσά ως σύζυγο. Ο Χάλεβ θαρραλέος, άφοβος ηγέτης του λαού του αξιώθηκε με ένα γαμπρό όπως ο ίδιος. Ο συγγραφέας των Κριτών προετοιμάζει τους αναγνώστες διηγούμενος ξανά την αξιότητα του νέου στρατηγού (βλ. 11:11-15).

Η Κιριάθ-Σεφέρ δεν ήταν το μοναδικό ανδραγάθημα του Οθνιήλ. Συναντούμε τον ικανό στρατηγό σαν φλόγα σε μια εποχή πολύ κρίσιμη για το λαό "Και πάσα έτι η γενεά εκείνη προσετέθησαν εις τους πατέρας αυτών και εσηκώθη άλλη γενεά μετ' αυτούς ήτις δεν εγνώρισε τον Κύριον, ουδέ τα έργα τα οποία έκαμεν υπέρ του Ισραήλ" (Κρ. 2:10).

Πόσο γρήγορα και εύκολα ξεχνάει η επόμενη γενιά τα μεγαλεία και τις λαμπρότητες της προηγούμενης! Η καινούρια κατεύθυνση φαίνεται πιο ελκυστική! (βλ. 3:8). Όμως "Ο Θεός δεν εμπαίζεται" (Γαλ. 6:7). Σύντομα ο λαός αντιλήφθηκε τη δυσάρεστη επίπτωση μιας τέτοιας συντριβής επικαλούμενος το Όνομα του Κυρίου, τον οποίον εκουσίως είχαν εγκαταλείψει. Ποιος άλλος θα ήταν σε θέση να επιδοκιμαστεί σε ένα αξίωμα που απαιτούσε η επείγουσα ανάγκη; Ο Οθνιήλ ακόμα είχε αποδείξει την πιστότητα, ικανότητα, αποφασιστικότητά του. Συνήθως για τέτοιες ώρες ο Θεός έχει τον άνθρωπό Του. Βέβαια ο λαός οφείλει να αναγνωρίσει τη θεία εκλογή, κατευθυνόμενη σ' εκείνον που του έχει βάλει τη σφραγίδα του. Δυστυχώς αυτό δεν συμβαίνει πάντοτε! "Όταν ο εχθρός επέλθει ως ποταμός, το Πνεύμα του Κυρίου θέλει υψώσει σημαίαν εναντίον αυτού" (Ησ. 59:16β).

Ο Θεός παρέδωσε τον λαό Του στον Κουσάν - Ρισαιθαΐμ. Η αποφασιστική χρονοδιάρκεια της θείας κρίσης ήταν οχτώ ολόκληρα χρόνια. Βέβαια αν δεν είχαν αποστατήσει από την υπακοή, αυτά τα χρόνια θα μπορούσαν να είναι καιροί εγκατάστασης και ανοικοδόμησης. Η πνευματική καταφρόνηση οπωσδήποτε προκαλεί την βαθμιαία κατάπτωση. Όμως η ενδεής κατάσταση του καταθλιμμένου αποτελεί κλήση στη θεία επέμβαση (βλ. Κρ. 3:9-11). Η ενημέρωση που συναντούμε σ' αυτήν την περικοπή, αποτελεί μεγάλη ενθάρρυνση για εκείνους που διατρέχουν πολυποίκιλες αναταραχές εξαιτίας πνευματικής αμέλειας: οι Ισραηλίτες επικαλούνται τη μεσολάβηση του Θεού. Αυτός τους στέλνει τον Οθνιήλ για να τους ελευθερώσει, το πνεύμα του Θεού έρχεται σ' αυτόν. Πολεμάει, νικάει ολοκληρωτικά. Η χώρα ησυχάζει για σαράντα χρόνια.

Ο Οθνιήλ άξιος, ικανός, πρώτος κριτής του λαού, τον οποίο ο Χάλεβ εκπαίδευσε σ' αυτήν την άνοδο και χρησιμότητα και θα μπορούσαμε να προσθέσουμε τον προίκισε, με μια υπεράξια σύζυγο κοντά του. Πόσο ευτυχής είναι ο δούλος του Θεού που έχει μια σύντροφο όπως η Αχσά, η οποία αναμφισβήτητα είναι άξια να λογιστεί μεταξύ των ηρώων μητέρων στην Παλαιά Διαθήκη. Με την ενισχυτική συμπαράσταση της γυναίκας του ο Οθνιήλ κατήντησε να είναι απελευθερωτής, εγκαθιδρυτής θείας τάξης, συνεχιστής της θεοδώρητης κληρονομιάς. Τέτοιος άνδρας έγινε προστάτης και άρχων του λαού του για σαράντα χρόνια. Στρέφοντας καρδιές στον Κύριο. Ο ανηψιός και γαμπρός του Χάλεβ αντιλήφθηκε τη σοβαρότητα να πετύχει ως αντικαταστάτης ενός μεγάλου ανθρώπου. Όμως στο τέλος η αμαρτία έκλεψε την είσοδο και άλλη δουλεία ακολούθησε.

Κάποια επιπλέον πληροφορία για τη σύζυγο του Οθνιήλ, που δεν πρέπει να μας διαφύγει και να μείνει εκτός συσχετισμού. Η Αχσά παρουσιάζεται σαν μια γυναίκα αξιοπρέπειας και αποφασιστικότητας. Είναι ένα γενναίο πρόσωπο που επεδίωξε τα γυναικεία δικαιώματά της, τα οποία και απέκτησε. Όπως ο διακεκριμένος πατέρας της πρόβαλε την απαίτηση στον Ιησού του Ναυή "Δώσε μου αυτό το βουνό", τώρα και η διάσημη κόρη απευθύνεται σ' αυτόν με παρόμοια απαίτηση: "Και αύτη ότε απήρχετο, παρεκίνησεν αυτόν να ζητήσει παρά του πατρός αυτής αγρόν· και κατέβη από του όνου και είπεν προς αυτήν ο Χάλεβ, τι θέλεις; Η δε είπε, Δος μοι ευλογίαν· επειδή έδωκας εις εμέ γην μεσημβρινήν, δος μοι και πηγάς υδάτων. Και έδωκεν εις αυτήν τας άνω πηγάς και τας κάτω πηγάς" (Ιησ. Ναυή 15:18,19). Η Αχσά ζητάει πηγές με νερό και ο Χάλεβ τις δίνει. Μια επανάληψη αξιέπαινης επιδίωξης! Αληθινά μια οικογένεια με υπόληψη που ήξερε τι και πώς να ζητήσει. (Ψαλμ. 37:4) Ο Ιάκωβος τοποθετεί το θέμα πολύ σωστά, υποδεικνύοντας στους πιστούς του Ιησού Χριστού πώς οφείλουμε να ζητάμε: "Ζητείτε και δεν λαμβάνετε διότι κακώς ζητείτε, δια να δαπανήσετε εις τας ηδονάς σας". (Ιακ. 4:3) .

Και ο Ιησούς μας ενθαρρύνει: "Ο Πατέρας σας γνωρίζει από τι έχετε ανάγκη, προτού ακόμα του το ζητήσετε" (Ματθ. 6:8β). I

                    cosmades@attglobal.net

 

 

ΜΕΓΑΛΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ
ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΖΩΗΣ / 2

 

 

του κ. Χ. Ι. Νταγκουνάκη

 

"Aγαπήσας τους ιδίους τους εν τω κόσμο, εως τέλος ηγάπησεν αυτούς"

Μια μικρή επισκόπηση των κεφ. 15-16

του Κατά Ιωάννην Ευαγγελίου

 

Στο προηγούμενο τεύχος παραθέσαμε τους δύο πρώτους στόχους της χριστιανικής ζωής, όπως αυτοί διακρίνονται στη μελέτη των κεφαλαίων 15 - 16 του Κατά Ιωάννην Ευαγγελίου, και οι οποίοι είναι (α) ο στόχος της εν Χριστώ καρποφορίας και (β) ο στόχος μιας νέας θεώρησης του κόσμου.

Στόχος τρίτος: Το έργο του Πνεύματος μέσα μας

"αν εγώ δεν φύγω, δεν θα έρθει σ' εσάς ο Παράκλητος..." (Ιω 16,7)

Είναι φυσικό και εντελώς ανθρώπινο, να τα χάσουν οι μαθητές, μόλις άκουσαν όλες αυτές τις αντιξοότητες και τους διωγμούς, που θα είχαν ν' αντιμετωπίσουν μέσα στον κόσμο. Ήξεραν πως από μόνοι τους θα ήταν αδύνατο να τα βγάλουν πέρα. Κι είναι αυτός ο λόγος που ευθύς αμέσως ο Κύριος τους αποκαλύπτει το έργο που θα είχε να επιτελέσει ο Παράκλητος, το Πνεύμα της Αληθείας, στη ζωή τους (16,5-6).

Σίγουρα δεν θα τους άφηνε αβοήθητους ο Κύριος τους μαθητές του! Αυτός ο ίδιος θα τους έδινε τη δύναμη να κάνουν καρπό, και θα τους έστελνε το Άγιο Πνεύμα ως συμπαραστάτη και συνήγορο (εδ. 7).

1. Ένα σπουδαίο έργο του Παρακλήτου θα ήταν ν' ανοίξει τις καρδιές των απίστων (εδ. 8). Το Πνεύμα "θα ελέγξει τον κόσμο ως προς την αμαρτία".1 Μπορούμε να πούμε πως το Πνεύμα αποκαλύπτει και φωτίζει την καρδιά του αμαρτωλού ως προς το τι είναι αμαρτία. Όταν κηρύττεται το ευαγγέλιο, ο άνθρωπος έρχεται πρώτα απ' όλα σε επίγνωση της αμαρτωλής κατάστασής του. Και μολονότι πολλοί θα απορρίψουν το ευαγγέλιο, το Πνεύμα του Θεού έχει κάνει ήδη το έργο της αποκάλυψης της αμαρτίας μέσα τους. Τώρα πια είναι αδικαιολόγητοι, γιατί ξέρουν την κατάστασή τους ενώπιον του Θεού ("περί αμαρτίας"). Επιπλέον ξέρουν για το σωτήριο έργο του Θεού στον σταυρό εν Χριστώ ("περί δικαιοσύνης") αλλά και για την τελική κρίση του σε όσους απορρίπτουν τη δωρεά του ("περί κρίσεως"). Έτσι, το δικό μας καθήκον είναι να κάνουμε σε όλους γνωστό το κήρυγμα του ευαγγελίου. Και μετά είναι έργο του Πνεύματος, εκείνους που αποδέχονται τη χάρη του Θεού, να τους φέρει στη σωτηρία.

Δεν ξέρω τι λέμε στις ψυχές, όταν τους μιλάμε για τον Χριστό. Κι εδώ κρύβεται μια παγίδα του σατανά, να μιλάμε για ώρες σε κάποιον, χωρίς να θίγουμε το καίριο σημείο, που είναι η πραγματική κι απόλυτα επιτακτική ανάγκη της σωτηρίας της ψυχής του. Το Πνεύμα του Θεού θέλει με τη μαρτυρία μας να μιλήσει στον κόσμο για τις τρεις αυτές πραγματικότητες: Για την Αμαρτία του ανθρώπου, για τη Σωτηρία του Θεού και για την τελική Κρίση.

2. Όμως, το Πνεύμα το Άγιο δεν φωτίζει μόνο τους αμαρτωλούς. Καθοδηγεί και τους πιστούς στην αλήθεια. Να γιατί ακόμη δεν μπορούσαν οι μαθητές να καταλάβουν όσα ήθελε να τους εμπιστευθεί ο Ιησούς: Δεν είχαν ακόμα την εξήγηση του Πνεύματος (εδ. 12). Με το έργο του ωστόσο στη ζωή των μαθητών, το Πνεύμα θα τους οδηγούσε "σε όλη την αλήθεια" (εδ. 13).

Αλλά ποιο θα ήταν το περιεχόμενο αυτής της αλήθειας; Θα ήταν αφ' ενός η πλήρης κατανόηση του λόγου του Θεού, κι ακόμη θα τους αποκαλυπτόταν το ολοκληρωμένο σχέδιο της σωτηρίας: Η σπουδαιότητα του θανάτου του Χριστού, της ανάστασής του και του δεύτερου ερχομού του στη γη.

Έχουμε αλήθεια εμείς ως πιστοί σήμερα κατανοήσει ολόκληρη την αλήθεια του Θεού; Μόνο τότε θα βιώσουμε ολόκληρο το ευαγγέλιο στη ζωή μας. Τι σημαίνει ο θάνατος του Χριστού για τον κόσμο αλλά και για τη δική μας ζωή; Τι σημαίνει η ανάστασή του; τι νόημα έχει για μας η δεύτερη έλευσή του και τι επίδραση έχει στην τωρινή ζωή μας; Είθε ο Κύριος να δώσει να κατανοήσουμε όλη την αλήθεια του ευαγγελίου του.

3. Τέλος, το Πνεύμα επρόκειτο "να φανερώσει τη δόξα του Υιού" (εδ. 14). Σκοπός του Πνεύματος ποτέ δεν είναι να φανερώσει τη δική του δόξα, αλλά να προβάλει στους ανθρώπους την προσωπικότητα του Υιού και του έργου του. Παίρνει απ' αυτά που έχει ο Χριστός να πει, και τα αναγγέλλει στους μαθητές -και σήμερα στους πιστούς- "θα πάρει απ' αυτά που έχω εγώ και θα σας τα αναγγείλει" (εδ. 15). Η υπόλοιπη Καινή Διαθήκη -πλην των Ευαγγελίων- δεν είναι τίποτε άλλο απ' αυτή την αλήθεια, που κείνη την ώρα δεν μπορούσαν να την καταλάβουν οι μαθητές, αλλά που το Πνεύμα το Άγιο τους αποκάλυψε αργότερα.

Είμαστε συνεπώς πολύ ευτυχείς, γιατί σήμερα έχουμε το πλήρες φως του τι είπε αλλά και του τι επρόκειτο να πει τότε ο Ιησούς στους μαθητές του, αλλά δεν τα είπε γιατί δεν μπορούσαν να τα καταλάβουν! Άρα, κάθε παραπέρα αποκάλυψη ή όραμα ή ενύπνιο ή προφητεία κλπ. δεν έχει σήμερα κανένα νόημα, μετά την αποκάλυψη του πλήρους κανόνα της Καινής Διαθήκης.

Νά, λοιπόν, ένας τρίτος στόχος για την εν Χριστώ ζωή μας: Να επιδιώξουμε την πλήρη αποκάλυψη του Πνεύματος στις καρδιές μας και την καθοδήγησή μας στην πλήρη αλήθεια του.

Στόχος τέταρτος: Περπάτημα στο φως της δεύτερης έλευσης

"Σε λίγο δεν θα με βλέπετε πια αλλά και πάλι σε λίγο θα με δείτε..." (Ιω 16,16)

Τέλος, ο Κύριος παρουσιάζει στους μαθητές του έναν ακόμη στόχο: Όσον καιρό θα έλειπε, εκείνοι θα έπρεπε να ζουν στο φως του ερχομού του. Οι καημένοι οι μαθητές τα είχαν κυριολεκτικά χαμένα. Τι τους έλεγε, αλήθεια; Πότε τους έλεγε, "σε λίγο δεν θα με βλέπετε" και μετά τους έλεγε, "πάλι σε λίγο θα με δείτε". Μετά τους έλεγε, "πηγαίνω στον Πατέρα". Τι να σήμαιναν όλα αυτά; (16,17).

1. Ο Κύριος κατάλαβε αυτές τις απορίες τους και τη σύγχυσή τους, και τους εξήγησε πώς θα είχαν τα πράγματα μετά την ανάστασή του και την ανάληψή του. Στην αρχή θα έκλαιγαν και θα θλίβονταν, ενώ ο κόσμος θα χαιρόταν. Ύστερα όμως η λύπη τους θα μετατρεπόταν σε χαρά (εδ. 20). Θα ήταν σαν την έγκυο γυναίκα που είναι να γεννήσει, και πονάει όταν γεννάει, αλλά μετά η λύπη της μετατρέπεται σε χαρά. Κι όπως η χαρά των μαθητών, όταν ξαναείδαν τον Κύριό τους αναστημένο, εξαφάνισε τη λύπη τους για τον θάνατό του, έτσι ακριβώς και η δική μας χαρά, που περιμένουμε τον δεύτερο ερχομό του Χριστού, θα πρέπει να εξουδετερώνει μέσα μας κάθε θλίψη που μας δημιουργούν οι δοκιμασίες αυτού του κόσμου.

Ζούμε, άραγε, μ' αυτή την προοπτική; Αν ναι, μόνο τότε οι θλίψεις αυτού του κόσμου θα παίζουν τον σωστό τους ρόλο στη ζωή μας και θα γίνονται αιτία προόδου και πνευματικής αύξησης.

2. Μια άλλη χαρά, με την οποία θα ανταμείβονταν οι μαθητές, ήταν η απάντηση στην προσευχή τους (εδ. 23-26). Μέχρι εκείνη την ώρα δεν είχαν ζητήσει τίποτε από τον Πατέρα "στο όνομα του Χριστού". Ο Κύριος όμως τώρα τοποθετεί την προσευχή σε μια καινούρια βάση, η οποία θα λειτουργούσε μετά την ανάστασή του και την ανάληψή του στους ουρανούς: Αν ζητούσαν κάτι στο όνομά του και σύμφωνα με το θέλημά του, θα τους το έδινε.

Όλη η δυναμική της χριστιανικής ζωής βρίσκεται σ' ετούτη την υπόσχεση του Κυρίου για τη ζωή μας. Να ξέρεις πως υπάρχει κάποιος στους ουρανούς, που είναι έτοιμος να σε ακούσει, κι εσύ από τη μεριά σου να έχεις ένα πεδίο όπου να εκδηλώνεται η πίστη σου: Με την προσευχή να ζητάς και να λαμβάνεις, αρκεί αυτό που ζητάς να είναι στο όνομα του Χριστού.

3. Τέλος, μια τρίτη χαρά θα ήταν η αγάπη του Πατέρα Θεού προς αυτούς (εδ. 27-28). Επειδή αυτοί αγαπούσαν τον Ιησού, ο ίδιος ο Πατέρας θα αγαπούσε αυτούς. Ο Πατέρας θα φρόντιζε γι' αυτούς, επειδή οι μαθητές θα ζούσαν για κείνον. Ήταν κάτι αδιανόητο για τον απλό Ιουδαίο να τον αγαπάει ο Θεός. Γι' αυτόν ο Θεός ήταν ο Δημιουργός, ο Κριτής του Ισραήλ, ο Κύριος ο Θεός ο Παντοκράτωρ, ο Προστάτης του αλλά ποτέ οι Ιουδαίοι δεν είχαν δει τον Θεό σαν κάποιον που τους αγαπάει όπως ο πατέρας τους, και μάλιστα αυτό να συμβαίνει επειδή κι εκείνοι θα τον αγαπούσαν!

Ο Κύριος σύντομα θα άφηνε τους μαθητές και θα έφευγε. Με τέτοιες όμως διαβεβαιώσεις και εγγυήσεις, τίποτα δεν θα μπορούσε να τους καταβάλει. Και τώρα οι μαθητές πίστευαν πια πως ο Ιησούς είναι ο από Θεού σταλμένος, και καταλάβαιναν τα λόγια του (εδ. 29-31). Ήταν ανάγκη οι μαθητές να έχουν αυτή την προετοιμασία από τον Κύριό τους, μπροστά στη θλίψη και τον διωγμό που θα είχαν ν' αντιμετωπίσουν, ώσπου να ξανάρθει στη γη (εδ. 32-33).

Σ' όλη τη διάρκεια της ανθρώπινης ιστορίας ο κόσμος έχει διώξει την αληθινή, τη γνήσια Εκκλησία του Χριστού. Άλλοτε με φυσικούς διωγμούς άλλοτε με ψυχολογική βία. Όμως, ο Θεός έχει οπλίσει τους πιστούς του με τον Πνεύμα του το Άγιο, που στέκεται δίπλα τους βοηθός και συμπαραστάτης στην πορεία τους. Ο κόσμος δίνει θλίψεις και διωγμούς στους πιστούς. Ο Κύριος από την άλλη μεριά δίνει την ειρήνη του, καθώς οι πιστοί μένουν ενωμένοι μαζί του (εδ. 33). Κι όπως εκείνος νίκησε τον κόσμο, προσφέρεται τώρα να γίνει ο ίδιος η γαλήνη μας μέσα στις τρικυμίες και τις θύελλες της ζωής.

****

Έχουμε, αλήθεια, βάλει κι εμείς στέρεους και αμετάθετους αυτούς τους τέσσερις στόχους στην πνευματική μας ζωή;

* Την καρποφορία δια του Πνεύματος,

* τη νέα θεώρηση του κόσμου,

* το έργο του Πνεύματος μέσα μας

* το καθημερινό περπάτημα στο φως της δεύτερης έλευσης του Κυρίου;

Πώς περιμένουμε ν' αντιμετωπίσουμε τον κόσμο σήμερα, που εχθρικός κι απειλητικός ορμάει εναντίον μας; Μήπως είναι ανάγκη να ξανασκεφτούμε και να βιώσουμε αυτά τα δύο κεφάλαια (το 15 και το 16) του ευαγγελίου Ιωάννη;

Είναι ο μόνος χάρτης και η πυξίδα της εν Χριστώ ζωής μας τότε και σήμερα. I

 

 

ΛΥΤΡΩΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ / 2

 

Σε ηλικία 38 ετών για άγνωστους λόγους, άρχισα να αισθάνομαι παράξενες ζάλες που γίνονταν όλο και πιο έντονες. Ένα βράδυ μεταφέρθηκα στο νοσοκομείο με καρδιολογικό πρόβλημα και πολύ χαμηλή πίεση. Κοίταξα το πρόσωπο του άνδρα μου και μέσα στη καρδιά μου έσφιξα τα παιδιά μας, αισθανόμενη ότι τα επόμενα λεπτά μπορεί να τελειώσουν όλα.

Όμως, αφού με τη βοήθεια των μηχανημάτων συνήρθα και με σταθεροποίησαν αρκετά, ο γιατρός μου με ανησυχία μου είπε: "Αυτό είναι πολύ ασυνήθιστο για κάποιον στην ηλικία σου. Είμαστε όλοι οι γιατροί σε μεγάλη απορία. Δεν βρίσκουμε την αιτία που σου συμβαίνουν όλα αυτά". Ο φόβος μου, το άγχος μου, η σύγχυση, μεγάλωσαν. Τι μου συνέβαινε; Γιατί; Ένοιωθα ότι έχανα τον έλεγχο της κατάστασης μου.

Βγήκα από το νοσοκομείο, αλλά τρεις εβδομάδες αργότερα ξαναμπήκα. Μετά από άλλες εξετάσεις οι γιατροί έβγαλαν κάποιο συμπέρασμα για να μπορέσουν να με βοηθήσουν. Και πράγματι η θεραπεία ήταν η σωστή και η φυσική μου κατάσταση άρχισε να καλυτερεύει, αλλά είχα τραυματισθεί ψυχολογικά. Αισθανόμουν μια μεγάλη αδυναμία και έτρεμα στη σκέψη ότι θα μου ξανασυνέβαινε κάτι. Η εμπιστοσύνη και η ηρεμία είχαν χαθεί.

Σ' αυτή την κατάσταση υπήρχε μια ηλιαχτίδα ελπίδας και ανακούφισης η αγάπη και η φροντίδα αγαπητών μου φίλων. Μου έδειχναν ότι δεν ήμουν μόνη μου, ότι πράγματι με αγαπούσαν. Το εδάφιο 6 της Β' Κορινθ. κεφ. 7 έγινε για μένα ζωή και εμπειρία. "Αλλ' ο Θεός ο παρηγορών τους ταπεινούς παρηγόρησεν ημάς δια της παρουσίας του Τίτου". Ναι, ένας τρόπος παρηγοριάς του Θεού είναι μέσα από το δικό ΤΟΥ το Σώμα, τα αδέλφια μας στη πίστη.

Μια φίλη ήρθε στο νοσοκομείο από πολύ μακριά. Μου έφερε χαρά μέσα στη δυστυχία μου και τους φόβους μου. Με πολλή υπομονή με άκουσε και έκλαψε μαζί μου. Μια άλλη, παρ' όλο που είχε δυο μικρά παιδιά, μου έφερνε φαγητό και με πήγαινε στα ιατρικά ραντεβού μου. Κάποια άλλη μου καθάριζε το σπίτι, ενώ άλλη έπαιρνε τα παιδιά μου στο σπίτι της για να ξεκουράζομαι. Πάρα πολλοί ήταν εκείνοι που προσευχήθηκαν για μένα, τηλεφώνησαν ή απλώς μ' αγκάλιασαν μ' αγάπη όταν πήγα στην εκκλησία. Κάποια άλλη σοφή αδελφή μου είπε να "βυθιστώ" μέσα στο Λόγο του Θεού και να κρατήσω ημερολόγιο με τα μαθήματα που με διδάσκει ο Θεός αυτή τη περίοδο. Ήταν σίγουρη ότι ο Θεός μέσα από αυτό το χάος που περνούσα θα με έβγαζε νικήτρια για τη δική Του δόξα και τους άγιους σκοπούς Του.

Υπήρξαν και εκείνοι που απλά συμμερίστηκαν παρόμοιες δύσκολες καταστάσεις που είχαν περάσει και με ενθάρρυναν ώστε ν' αρχίσω να βλέπω το φως που υπήρχε στο "τέρμα του τούνελ". Μέσα από όλους αυτούς που θυσίασαν τις ώρες τους, την ξεκούραση τους, ο Θεός με ενθάρρυνε.

Ήταν πάρα πολλά τα μαθήματα που με δίδαξε ο Κύριος καθώς μελετούσα το Λόγο Του. Ίσως το μεγαλύτερο είναι η δική Του ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ. Άρχισα να βλέπω με νέα σαφήνεια ότι τίποτα από αυτά που αντιμετώπιζα κατά τη διάρκεια της γήινης παροικίας μου δε συμβαίνει κατά τύχη, χωρίς λόγο ή χωρίς τη δική Του εξουσία. Στη προς Ρωμαίους 8. 28- 29 διαβάζουμε. "Εξεύρομεν δε ότι ΠΑΝΤΑ συνεργούσι προς το αγαθόν εις τους αγαπώντας τον Θεόν, εις τους κεκλημένους κατά τον προορισμόν Αυτού."

Η ιστορία του Ιωσήφ της Π. Διαθήκης έγινε η αγαπημένη μου ιστορία. Στο βιβλίο της Γένεσης, κεφάλαια 37- 50 διαβάζουμε όλη τη δραματική πορεία του Ιωσήφ. Αυτά όλα ήταν για μένα μεγάλη ανακούφιση.

Ο Θεός, και μόνον Αυτός, είχε δώσει την άδεια και είχε αφαιρεθεί από πάνω μου και για κάποιο ορισμένο χρονικό διάστημα και μέχρι ενός ορισμένου σημείου η δική Του προστατευτική ασπίδα. Περπάτησα σε σκοτεινές κοιλάδες και ένοιωσα την απόγνωση και τον φόβο που μέχρι τότε απλώς είχα ακούσει σαν έννοιες. Τώρα ήταν εμπειρίες μου. Τρομακτικές εμπειρίες που μ' έκαναν ν' αναγνωρίζω την τέλεια αδυναμία μου και την ευπάθεια μου στο μέγιστο τους βαθμό. Ήμουν τελείως εξαρτημένη από Αυτόν για κ ά θ ε μ ι α αναπνοή μου. Το εδάφιο 28 από το 17 κεφάλαιο των Πράξεων ήταν τώρα προσωπική μου εμπειρία. "Διότι εν Αυτώ ζώμεν και κινούμεθα και υπάρχομεν". Δεν θα είχα ποτέ το κουράγιο να ζητούσα από τον Θεό τέτοια εμπειρία, αλλά με το πέρασμα του χρόνου και το βαθμό της θεραπείας που μπορώ να νοιώθω, αρχίζω τώρα να τα βλέπω όλα αυτά σαν δώρα από τη δική Του χάρη. Μέσα από τις πικρές εκείνες ημέρες, είδα τη δική μου καρδιά ν' αλλάζει απέναντι στον πόνο των άλλων ανθρώπων. Αυτό δε σημαίνει ότι πριν ήμουν απαθής, αλλά τώρα είχα άλλη κατανόηση. Μέχρι τότε ένοιωθα ασφαλής μακριά από κάθε είδους πρόβλημα. Τώρα όμως πονάω μαζί τους, τους νοιώθω, οι προσευχές μου γι' αυτούς είναι με όλη τη δύναμη της καρδιάς μου, επειδή έχω την εμπειρία. Και βέβαια τα μαθήματα συνεχίζονται. Δεν έχω "φθάσει" στο "ύψος" που ο Κύριος ποθεί για μένα. Καθημερινά, με γλυκύτητα και καλοσύνη, Εκείνος , μου ανοίγει τα μάτια στην αμαρτία μου. Το πρόβλημα της υγείας μου δεν ήταν μόνο φυσικό. Ήταν και πνευματικό. Φοβόμουν να εμπιστευθώ τον εαυτόν μου, το μέλλον μου τελείως στα χέρια του Θεού. Φοβόμουν το ΤΙ Εκείνος θα επέτρεπε να μου συμβεί. Είχα αμφιβολίες για την ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ. Ήθελα εγώ να κουμαντάρω τη ζωή μου. Ή θα άφηνα τα πάντα - τον εαυτόν μου, τη ζωή μου το μέλλον - στα Χέρια Εκείνου του μόνου ΚΥΡΙΑΡΧΟΥ και ΕΞΟΥΣΙΑΣΤΗ, του ίδιου του δικού μου Θεού;;; Η ειρωνεία των φόβων μου και των αμφιβολιών μου για να αφήσω τα ΠΑΝΤΑ στα χέρια Του είναι ότι εγώ δεν είχα ούτε τη δύναμη ούτε την εξουσία να κουμαντάρω τίποτα απολύτως, και αυτό μ' έκανε ακόμη πιο ανήσυχη. Στο βιβλίο του "Αληθινή Πνευματικότητα" ο Francis Schaeffer γράφει:

"Δε θα λέγαμε αλήθεια, νομίζω, αν δεν αναγνωρίζαμε ότι συχνά φοβόμαστε να προσφέρουμε τους εαυτούς μας στην υπηρεσία Του Θεού, από φόβο για το ΤΙ θα μας συμβεί. Αλλά ο φόβος εξαφανίζεται όταν καταλάβουμε εμπρός σε ΠΟΙΟΝ στεκόμαστε... Προσφέρουμε τους εαυτούς μας στον Θεό που μας αγαπά, στον Ουράνιο Πατέρα μας...Καθώς κάμπτω το θέλημα μου στην καθημερινή μου ζωή έρχομαι να επικοινωνήσω με τον Θεό σαν τον Θεό Αββά, τον δικό μου Πατέρα...

Ήρθα να καταλάβω ότι δε χρειάζεται να δικαιολογώ ή να αμύνομαι για την αμαρτία μου, αλλά να την εξομολογούμαι. Η εξομολόγηση και η μετάνοια είναι ο μόνος δρόμος προς την απελευθέρωση από την αμαρτία. Μόνον όταν συμφωνώ με τον Θεό για την κρίση Του επάνω στην αμαρτία μου, μόνον τότε μπορώ ν' αρχίσω να συνεργάζομαι μαζί Του στο έργο του αγιασμού μου, και μπορώ να καταδικάσω την αμαρτία μου, να επιστρέψω και με τη δική Του δύναμη να δίνω τις πνευματικές μάχες μου. Το αποτέλεσμα είναι περισσότερη ελευθερία, ειρήνη και χαρά. Το "εδάφιο-σύνθημα" για την ζωή μου είναι: "Μη προσαρμόζεστε στη νοοτροπία αυτού του κόσμου, α λ λ ά να μ ε τα μ ο ρ φ ώ ν ε σ τε συνεχώς προς το καλό, αποκτώντας το νέο φρόνημα του πιστού. Έτσι θα μπορείτε να διακρίνετε ποιο είναι το θέλημα του Θεού , το καλό και αρεστό στο Θεό και τέλειο" (Ρωμαίους 12. 2)".

Αποφάσισα ότι πρέπει να είμαι απελευθερωμένη και να θέλω αυτή την αλλαγή στη σκέψη μου. Στον Ψαλμό 94. 19 διαβάζουμε. "Όταν πολύ ήταν το άγχος μέσα μου, οι παρηγοριές σου απαλαίναν την ψυχή μου."

Ο Λόγος του Θεού είναι αλήθεια (Ιωάννης 17: 17) και η αιτία που έχει τη δύναμη να φέρνει ηρεμία, ανάπαυση, παρηγοριά είναι ότι είναι αλήθεια. Όταν το άγχος αρχίζει μέσα μου, τότε το φέρνω αντιμέτωπο με το Λόγο του Θεού και ξεκινώ να σκέφτομαι "καινούργιες σκέψεις". Κάποιες φορές γράφω τους λόγους που έχω ώστε να νοιώθω ασφαλής στο Λόγο Του. Μετά προσεύχομαι ώστε ο Λόγος Του να μπει βαθιά μέσα μου μέχρι το πιο βαθύτερο σημείο της ύπαρξης μου.

Ο Θεός μας, ο Θεός της χάριτος μας σώζει, μας αλλάζει ακόμη και μέσα σ' εκείνες τις καταστάσεις στις οποίες ίσως κάποια αμαρτία μας μας οδήγησε, ώστε να έρθουμε πιο κοντά Του και οι άγιοι σκοποί Του να εκπληρωθούν.

Θ Α Υ Μ Α Σ Ι Α Χ Α Ρ Η !!!! I

Απόδοση: Μαίρη Υφαντίδου

 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Αρχή ] Πάνω ] Βιβλικό Μήνυμα ] GREEK EVANGELICAL CHURCH ] Συχνές Ερωτήσεις ]
Send mail with questions or comments about this web site. to webmaster- Copyright © 2006 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Last modified: 04/11/2006