ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Αρχή ] Πάνω ] Βιβλικό Μήνυμα ] GREEK EVANGELICAL CHURCH ] Συχνές Ερωτήσεις ]


ΜΑΡΤΙΟΣ 2000


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

  1. Δύο Ρεύματα

  2. Σάρα – Άγαρ 

  3. Η Επίδραση της Αγίας Γραφής στη Διαμόρφωση του Δυτ. Πολιτισμού 

  4. Ο Θεός και η Οικογένεια του Εκλεκτού Λατρευτή Του

  5. Εκτρώσεις

  6. Η Αναζωογόνηση στην κοινωνία          

  7. Γιατί ο Θεός δεν Ακούει τον Στεναγμό των Καταπιεσμένων;            

 

Δύο Ρεύματα

 

του Μ. Β. Κυριακάκη

 

"Όπου επερίσσευσεν η αμαρτία, υπερεπερίσσευσεν η χάρις" (Ρωμ. 5:21)

 Ο απ. Παύλος διακρίνει δυο ρεύματα στη ζωή του ανθρώπου. Και τα δυο είναι δυνατά. Και τα δυο ξεχειλίζουν. Είναι δυο πραγματικότητες που βρίσκονται σε ένταση. Το ορμητικό τους ρεύμα καλύπτει τον άνθρωπο. Το ένα ρεύμα είναι η αμαρτία. Το δεύτερο ρεύμα είναι η χάρις του Θεού. Το ένα ρεύμα, της αμαρτίας, ξεκινά από την αποστασία του ανθρώπου. Το δεύτερο ρεύμα ξεκινά από την αγάπη του Θεού.

Η αμαρτία επερίσσευσε! Επλεόνασε... Ξεχείλισε. Ποιος μπορεί να το αμφισβητήσει; Αν τολμήσει κάποιος να το αμφισβητήσει η ίδια η πραγματικότης της ζωής θα τον διαψεύσει. Στην κοινωνία και στην οικογένεια, σε όλα τα μέρη του κόσμου, η αμαρτία επερίσσευσε. Το ρεύμα της έχει κατακλύσει τα πάντα!

Ο Παύλος ζούσε σε μια εποχή πάρα πολύ κρίσιμη για τον κόσμο. Τα θεμέλια της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας εκλονίζοντο. Και εκλονίζοντο γιατί τα θεμέλια της κοινωνίας, τα ηθικά θεμέλια, είχαν διαβρωθεί. Αναταραχή παντού. Λάσπη και βόρβορος... Στο πρώτο κεφάλαιο της Επιστολής του προς Ρωμαίους μας δίνει μια ζοφερή εικόνα. Ξεχειλίζει η διαφθορά. Ξεχειλίζει η ανομία. Ξεχειλίζει η αποστασία. Διαστροφές και πάθη ατιμίας και ακολασίας. Ένα ακάθαρτο ρεύμα που ξεχύνεται από την καρδιά του σαρκικού ανθρώπου και μολύνει τη ζωή.

Αλλά δεν είναι διαφορετική η εποχή μας. Επερίσσευσεν η αμαρτία! Επερίσσευσε σήμερα περισσότερο από την Ρωμαϊκή εποχή. Όπου και να γυρίσεις θα το διαπιστώσεις. Όποια εφημερίδα πάρεις. Από οποιοδήποτε δρόμο περάσεις. Εξέτασε το θέατρο. Πήγαινε στον κινηματογράφο. Μη μπεις μέσα. Φτάνει να περάσεις απέξω. Δεν είναι ανάγκη να πας στα νυκτερινά και σκοτεινά κέντρα της ακολασίας. Εκεί όπου σερβίρεται η λάσπη και ο βόρβορος με την ετικέτα της τέχνης. Ξεχειλίζει το ρεύμα και φτάνει στο σπίτι, στο σχολείο. Με τα σύγχρονα μέσα της τηλεοράσεως και του ραδιοφώνου κατακλύζει τα πάντα. Μιλάμε για μόλυνση της ατμόσφαιρας? μόλυνση της θάλασσας και του περιβάλλοντος. Και η "ηχομόλυνση" που με την έξαλλη και κοσμική μουσική εισβάλλει ακόμα και στις εκκλησίες; Η αμαρτία επερίσσευσε! Και επερίσσευσε πρώτα απ' όλα στις καρδιές μας.

Αμαρτήματα χοντρά. Αμαρτήματα, που όπως ο Παύλος γράφει στους Κορινθίους δεν θα έπρεπε ούτε να ακούγονται στους κύκλους των χριστιανών, ξεσπούν και σκανδαλίζουν συνειδήσεις και κλονίζουν αδυνάτους.

Ο ποταμός Ρήνος στην Ελβετία, έξω από τη Γενεύη, κυλάει παράλληλα με ένα άλλο θολό ποτάμι, έπειτα το ρεύμα του ακάθαρτου ποταμού πέφτει μέσα στην ίδια κοίτη και λερώνει τα καθαρά και γαλάζια νερά που ξεκινούν από τη λίμνη της Γενεύης. Έτσι τα δύο ρεύματα για ένα διάστημα ανακατεύονται. Και το ίδιο συμβαίνει με τη ζωή πολλών χριστιανών. Προσπαθούν να σμίξουν το ένα με το άλλο. Να υπηρετήσουν Χριστό και Μαμωνά. Από την ίδια πηγή, αν είναι δυνατό, βγαίνει γλυκό και πικρό.

Το ρεύμα όμως της χάριτος είναι ισχυρότερο. Όσο και αν επερίσσευσεν η αμαρτία υπερεπερίσσευσεν η χάρις! Αυτό που τονίζει εδώ ο Παύλος το επαναλαμβάνει στην Α΄ Επιστολή του προς τον Τιμόθεο. Μέσα από την πείρα του λέει (1:13-14): "Εμέ, που ήμουνα πριν βλάσφημος και διώκτης και υβριστής? ηλεήθην όμως γιατί αγνοών έπραξα εν απιστία? αλλ' υπερεπερίσσευσεν η χάρις του Κυρίου ημών μετά πίστεως και αγάπης της εν Χριστώ Ιησού". Είχε πραγματικά περισσεύσει ο φανατισμός και το πάθος του νεαρού Σαύλου. Πήρε μέρος στο λιθοβολισμό του Στεφάνου. Φύλαγε τα ρούχα εκείνων που τον λιθοβολούσαν και καμάρωνε. Έπειτα, όπως μας λέει ο Λουκάς (Πράξ. 8:3): "εκακοποίει την εκκλησίαν, μπαίνοντας στα σπίτια και σύροντας άνδρες και γυναίκες, παρέδιδεν στη φυλακή". Στη συνέχεια "πνέων απειλήν και φόνον κατά των μαθητών του Κυρίου" ξεκίνησε για τη Δαμασκό με πρόγραμμα να φέρει και από εκεί δεμένους τους πιστούς (Πράξ. 9:1-2).

Μεγάλος ο φανατισμός του Σαύλου? μεγαλύτερη η χάρις του Χριστού. Ισχυρό το πάθος του ενάντια στους πιστούς? ισχυρότερη η αγάπη του Θεού που σαρώνει όλο το πνεύμα της αποστασίας και φέρνει τον Παύλο στην αγκαλιά του Χριστού. Συντετριμμένο και ταπεινωμένο.

Επερίσσευσεν η κοσμικότης στον νεαρό Αυγουστίνο και επερίσσευσεν η κοσμική ζωή στον νεαρό Φραγκίσκο της Ασσίζης. Υπερεπερίσσευσεν όμως η χάρις του Θεού και μετέβαλε αυτούς τους δύο κοσμικότατους νέους σε υπηρέτες του Ευαγγελίου.

Και σήμερα το ίδιο ρεύμα κυλάει από την καρδιά του Θεού. Περισσεύει η αμαρτία. Υπερπερισσεύει ο καθαρισμός δια του αίματος του Χριστού. Καθαρίζει ημάς από πάσης αμαρτίας. Περισσεύει η ενοχή του αποστάτου. Υπερπερισσεύει η συγχωρητικότητα του ουρανίου Πατέρα.

Πώς ξεχείλισε η ανομία ενάντια στο πρόσωπο του Κυρίου Ιησού! Αλάλαξαν οι Ιουδαίοι με κραυγές έξω από το πραιτώριο του Πιλάτου: Άρον, άρον, σταύρωσον αυτόν! Μανιασμένοι κραυγάζουν κάτω από το Σταυρό: ουά, ουά... Επερίσσευσεν η ανομία. Αλλά κοιτάξετε πώς υπερεπερίσσευσεν η χάρις -όταν μέσα από την καρδιά του Εσταυρωμένου ακούεται το "Άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι..." Συγχώρεσέ τους γιατί δεν ξέρουν τι κάμνουν!

Και είναι χάρις που όχι μόνο συγχωρεί, αλλά και ανανεώνει. Όχι μόνο ανασταίνει τον πνευματικά νεκρό, αλλά και του δίνει τη δύναμη να ζήσει τη νέα ζωή!

Και μέσα στη Ρώμη η χάρις θα ξεχωρίσει εκείνους που έχει σκεπάσει η αμαρτία που επερίσσευσε. Και δεν υπάρχει τόπος σε Ανατολή και Δύση, όπου έχει περισσεύσει η αμαρτία, και να μην υπερπερισσεύει η χάρις. Εκεί όπου πιέζεται και διώκεται η πίστις, εκεί λάμπει και θριαμβεύει η χάρις.

Αλλά το ρεύμα της χάριτος στη ζωή του πιστού συναντάται και υπερκαλύπτει ένα άλλο ρεύμα. Είναι το ρεύμα των αδυναμιών του. Ο Παύλος είχε σωματικές αδυναμίες. Η εξωτερική του παράσταση δεν ήταν επιβλητική. Μπορούσε να είναι και αποκρουστική. Είχε σκόλοπα που τον εβασάνιζε. Δεν ξέρουμε με ακρίβεια τι ακριβώς ήταν. Ο ίδιος λέει γι' αυτόν τον σκόλοπα "μου δόθηκε σκόλοπας στη σάρκα, άγγελος Σατάν δια να με ραπίζη...". Ένα σωρό πράγματα που θα μπορούσαν να χαλαρώσουν το δυναμισμό του και να εμποδίσουν την μαρτυρία του. Και όμως όχι! Είχε στη διάθεσή του το ρεύμα της χάριτος που εκάλυπτε και υπερεκάλυπτε τις αδυναμίες του. Ζητεί να απαλλαγεί από τον σκόλοπα. Αλλ' ο Θεός του λέει σε απάντηση στην επίμονη προσευχή του: Αρκεί εις σε η χάρις μου! Η δύναμή μου αποδεικνύεται τέλεια στη δική σου αδυναμία.

Αντί λοιπόν να καταβληθεί από τις φυσικές αδυναμίες, λουζόταν μέσα στο ρεύμα της χάριτος και θριαμβευτικά έλεγε: Με άκραν ευχαρίστησιν θα καυχηθώ μάλλον στις αδυναμίες μου. Γιατί όταν είμαι αδύνατος, τότε είμαι δυνατός!

Ας χτυπήσουν οι περιστάσεις. Ας με πικράνουν οι επιπόλαιοι. Ας κάμουν ό,τι μπορούν οι ψευδάδελφοι. Όλα τα ρεύματα που απειλούν να με πνίξουν, τα εξουδετερώνει το πανίσχυρο ρεύμα της χάριτος. Θα συγχωρήσω και θα παραβλέψω. Θα ξεπεράσω τα ανθρώπινα αισθήματα και με τη χάρι του Θεού που πλεονάζει, θα προχωρήσω. Μπροστά μου είναι το βραβείο της άνω κλήσεως. Και οπωσδήποτε με τη χάρι του Θεού θα το πάρω από το χέρι του Χριστού που με περιμένει. Αν χρειασθεί να πεινάσω, με χορταίνει ο Κύριός μου. Αν με πικραίνουν οι άνθρωποι, με στηρίζει Εκείνος. Έμαθα και να χορταίνω και να πεινώ? και να περισσεύομαι και να υστερούμαι. Τα πάντα δύναμαι γιατί με συνοδεύει η παντοδύναμη χάρι του Θεού... Τα πάντα δύναμαι δια του ενδυναμούντος με Χριστού που με έκαμε κοινωνό της χάριτος.

Το ρεύμα της χάριτος υπερκαλύπτει το ρεύμα των επιθυμιών του παλαιού ανθρώπου. Η αγάπη του κόσμου απειλεί να καλύψει τα τέκνα του Θεού. Η σάρκα, το παλαιό εγώ, επιθυμεί εναντίον του Πνεύματος και το πνεύμα εναντίον της σαρκός. Μια φοβερή σύγκρουση γίνεται μέσα στον ίδιο τον πιστό. Πώς θα εξασφαλισθεί η νίκη; Η χάρις του Θεού εν Χριστώ θα δώσει την θριαμβευτική έκβαση. Και το θαύμα εναντίον των παθών και των παλαιών συνηθειών συντελείται.

Ακόμα το ρεύμα της χάριτος υπερεπερίσσευσε στα παθήματα και τις θλίψεις. Πόσο επλεόνασαν και πλεονάζουν τα παθήματα για πολλούς, σ' αυτή την πρόσκαιρη ζωή! Θλίψεις, στενοχώριες, απογοητεύσεις, αγωνίες και δάκρυα. Αλλά, όπως διαβάζουμε στην Α΄ Κορινθ. 1:5: "καθώς περισσεύουσι τα παθήματα του Χριστού εις ημάς, ούτω δια του Χριστού περισσεύει και η παρηγορία ημών".

Σε τέτοιο βαθμό ο πιστός απολαμβάνει το περίσσευμα της χάριτος στις θλίψεις ώστε φθάνει στο σημείο να πει "χαίρομαι όταν με κατακλύζουν τα αλλεπάλληλα κύματα των θλίψεων". Γιατί; Γιατί γνωρίζει πως "η προσωρινή ελαφρά θλίψις εργάζεται εις ημάς καθ' υπερβολήν εις υπερβολήν αιώνιον βάρος δόξης" (Β΄ Κορ. 4:17).

Τίποτε δεν μπορεί να τον λυγίσει. Τι τον πιέζει; Θλίψις ή στενοχωρία, διωγμός ή πείνα, γύμνια, κίνδυνος ή μάχαιρα;

Τόσο περισσεύει η παντοδύναμη χάρι ώστε οι πιστοί απαντούν: "Εις πάντα ταύτα υπερνικώμεν δια του αγαπήσαντος ημάς... ούτε θάνατος, ούτε ζωή, ούτε άγγελοι, ούτε αρχαί, ούτε δυνάμεις, ούτε παρόντα, ούτε μέλλοντα, ούτε ύψωμα, ούτε βάθος, ούτε καμμία άλλη κτίσις θα μπορέσει να μας χωρίσει από την αγάπη του Θεού, που απολαμβάνομε εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών..." I

 

 Σάρα - Άγαρ

της κας Ιωάννας Σαχινίδου

 Συνέχεια από το προηγούμενο

 

Η Σάρα είναι η γυναίκα του Άβραμ. Τον ακολούθησε στην έξοδό του από την Ουρ των Χαλδαίων (Γεν. 11:?9-31).

Σε δύο περιπτώσεις ο Άβραμ προδίδει τη Σάρα, παρουσιάζοντάς την σαν αδελφή του και την προσφέρει σαν αντικείμενο, με αντάλλαγμα την ζωή του και την ευημερία του. Ο Άβραμ κόβει τους συζυγικούς δεσμούς του με τη Σάρα και εκείνη βρίσκεται αιχμάλωτη στο παλάτι του Φαραώ (12:10-20, 20:1-19).

Άνθρωποι που έχουν βρεθεί σε θέση ανίσχυρη ξέρουν καλά ότι η απάτη είναι συχνά η μόνη επιλογή για επιβίωση. Από αυτή την άποψη θα μπορούσαμε να κατανοήσουμε τη συμπεριφορά του Άβραμ. Η Σάρα παραμένει σιωπηρή. Ο αφηγητής δεν μας αναφέρει τις αντιδράσεις της, τα συναισθήματά της, όταν ατιμάζεται για χάρη του άντρα της. Στα μάτια όμως του Θεού η Σάρα είναι πάντα η γυναίκα του Άβραμ. Η κατάσταση που δημιούργησε ο Άβραμ πρέπει να λυθεί και επεμβαίνει και την απελευθερώνει.

Η Σάρα είναι στείρα. Ο Θεός όμως έδωσε στον Άβραμ μια υπόσχεση ότι θα αποκτήσει παιδί. Η υπόσχεση του Θεού έχει δοθεί πολλές φορές σε διαφορετικά διαστήματα και με διαφορετικό τρόπο.

Η Άγαρ υποκατάστατη μητέρα

Τα χρόνια περνούν και η υπόσχεση του Θεού δεν εκπληρώνεται. Η Σάρα που είναι στείρα αμφιβάλλει αν ο Θεός θα την κάνει μητέρα. Βγάζει μόνη της το συμπέρασμα ότι την απέκλεισε από την τεκνοποιία και βάζει σε εφαρμογή ένα έμμεσο τρόπο για να αποκτήσουν παιδί από τη δούλη της, Άγαρ. Τον τρόπο αυτό δεν τον επινόησε η ίδια αλλά όπως αναφέραμε ήδη, μια άτεκνη γυναίκα έπρεπε να δώσει στο σύζυγό της μια υποκατάστατη μητέρα για να αποκτήσουν απόγονο. Ο Άβραμ υπακούει στη Σάρα και ακολουθούν τις συνήθειες που επικρατούν. Θα μπορούσαμε να τους δικαιολογούσαμε. Το τραγικό όμως είναι ότι το ζευγάρι αυτό είναι ευλογημένο και είναι αποδέκτες μιας θαυμάσιας θεϊκής διαθήκης που έμελλε να εκτελεστεί με τρόπο θαυματουργικό. Η Άγαρ δεν ήταν ένα όργανο που χρησιμοποίησε ο Θεός για να εκπληρώσει την υπόσχεσή Του. Ούτε επενέβη η ίδια στη ζωή του ζευγαριού.

Στη συνέχεια της ιστορίας, δύο γυναίκες περιβάλλουν τον Άβραμ. Η Σάρα είναι Εβραία, παντρεμένη με τον πατριάρχη, πλούσια και ελεύθερη. Είναι όμως μεγάλη στην ηλικία και στείρα. Η Άγαρ η Αιγύπτια είναι μόνη, φτωχή και δούλη. Είναι όμως νέα και γόνιμη. Η δύναμη ανήκει στη Σάρα, που είναι το υποκείμενο της δράσης. Η Άγαρ είναι ανίσχυρη και είναι το αντικείμενο που χρησιμοποιούν ο Άβραμ και η Σάρα για να προωθήσουν τα σχέδιά τους. Η Σάρα ποτέ δεν αναφέρει το όνομα της Άγαρ και ποτέ δεν της απευθύνει το λόγο. Γι' αυτήν η Άγαρ είναι ένα εργαλείο, ένα μέσο για τα σχέδιά της, δεν είναι πρόσωπο. Η Σάρα και ο Άβραμ τη χρησιμοποιούν και γρήγορα αντιμετωπίζουν τα επακόλουθα των ενεργειών τους.

Όταν η Άγαρ είδε ότι συνέλαβε άρχισε να καταφρονεί την κυρία της. Είναι περήφανη γιατί μπορεί να προσφέρει στο ζευγάρι αυτό που επιθυμούν. Βλέπει τον εαυτό της σαν τη λύση του προβλήματός τους. Το ζευγάρι ευλογήθηκε μέσω εκείνης. Η Άγαρ θεωρεί ότι είναι πλέον ανώτερη από την κυρία της μια και μπορεί να προσφέρει στον Άβραμ αυτό που δεν μπορεί να προσφέρει εκείνη.

Όταν η Σάρα έδωσε στον Άβραμ τη δούλη της σαν δεύτερη γυναίκα του, την ανέβασε σε ένα επίπεδο κοινωνικό, ανώτερο από εκείνο που ζούσε σαν δούλη. Έλπιζε όμως ότι και η δική της θέση θα υψωνόταν από τη γέννηση ενός παιδιού από την ένωση του άντρα και της δούλης της, καθώς θα έφευγε από πάνω της το στίγμα της στειρότητας. Τώρα που η δούλη συνέλαβε, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Την ανίσχυρη ξένη δούλη, η σύλληψη, η γονιμότητα, την μετατρέπει σε γυναίκα με δύναμη. Η δούλη την καταφρονεί και ο πόνος της Σάρας είναι αβάστακτος. Η Σάρα βρίσκεται πίσω από την Άγαρ. Η πικρία των χρόνων της άκαρπης αναμονής, η αίσθηση της αποτυχίας, η απογοήτευση από τις ελπίδες που είχε αποθέσει στην Άγαρ, κάνουν για πρώτη φορά την Σάρα να εκφράσει με αγανάκτηση τον πόνο της με λόγια πικρά εναντίον του Άβραμ. Η καταφρόνια της Άγαρ κάνει την Σάρα να αισθάνεται αδικημένη και ατιμασμένη. Μπορεί η Άγαρ να είναι έγκυος, χωρίς τη δική της θέληση αλλά η Σάρα έχει την πικρία ότι έχει βιαστεί η προσωπική ζωή της και η προσωπικότητά της.

Έρχεται η σύγκρουση ανάμεσα στις δύο γυναίκες. Η μόνιμη παρουσία της Άγαρ θυμίζει συνέχεια στη Σάρα την αποτυχία της να φέρει στον κόσμο η ίδια ένα παιδί. Η Σάρα ρίχνει την ευθύνη για το κατάντημα της ζωής της, στον Άβραμ. "Εξαιτίας σου αδικούμαι" (16:5). Δεν φαίνεται να αντιλαμβάνεται ότι η ίδια έφερε τη ζωή της εδώ που βρίσκεται αντιπαραθέτοντας στα θεία σχέδια δικές της ανθρώπινες πρωτοβουλίες. Ο Άβραμ δίνει στη Σάρα το δικαίωμα να χειριστεί το ζήτημα όπως νομίζει. Η Σάρα στην υπεροπτική συμπεριφορά της Άγαρ ανταποδίδει κακομεταχείριση. Δεν την διώχνει αλλά με την κακή της συμπεριφορά την αναγκάζει να φύγει. Δυο γυναίκες που διαθέτουν η καθεμιά ένα μερίδιο δύναμης. Η Άγαρ της γονιμότητας, η Σάρα της νόμιμης συζύγου. Χρησιμοποίησε η καθεμιά τη δύναμή της εναντίον της άλλης.

Το δράμα της οικογένειας κορυφώνεται. Ο Άβραμ και η Σάρα προσπάθησαν να αποκτήσουν ένα παιδί που θα αναπλήρωνε το κενό που ένοιωθαν από την έλλειψη δικού τους παιδιού. Το αποτέλεσμα είναι η ζωή τους να έχει περιπλακεί, και το κενό της ζωής τους να έχει μεγαλώσει. Από την άλλη πλευρά η Άγαρ, σε κατάσταση εγκυμοσύνης βρίσκεται στο δρόμο. Μια οικογένεια που η ζωή της έχει φτάσει σε αδιέξοδα.

Ισμαήλ: Ο Θεός ακούει (16:11)

Η Άγαρ περιπλανάται στην έρημο. Το άγρυπνο βλέμμα του Θεού παρακολουθεί τις εξελίξεις και επεμβαίνει σαν ένας ουράνιος οικογενειακός σύμβουλος. Στέλνει τον άγγελό του να συναντήσει την Άγαρ. Πρώτα ο άγγελος την ελέγχει για την περιφρόνηση που έδειξε στην κυρία της και τη συμβουλεύει να επιστρέψει για να βρει προστασία στο σπιτικό των ανθρώπων που είναι υπεύθυνοι γι' αυτήν και το παιδί της. Έπειτα της φέρνει καλά νέα, ευλογίας: "Θέλω πληθύνει σφόδρα το σπέρμα σου, ώστε να μην αριθμήται δια το πλήθος... θέλεις γεννήσει υιόν και θέλεις καλέσει το όνομα αυτού Ισμαήλ (Ο Θεός ακούει)? διότι ήκουσεν ο Κύριος την θλίψιν σου" (16:10-11).

Η συνάντηση του αγγέλου με την Άγαρ είναι ο πρώτος ευαγγελισμός που αναφέρεται στη Βίβλο. Η Αιγύπτια δούλη είναι το πρώτο άτομο στη Βίβλο που δέχεται την επίσκεψη ενός τέτοιου αγγελιαφόρου. Σαν τις υποσχέσεις που έδωσε ο άγγελος του Θεού στην Άγαρ, έχουν δεχθεί όλοι οι πατριάρχες. Η Άγαρ είναι η μόνη γυναίκα που ακούει τέτοια λόγια.

Η Άγαρ αντιλαμβάνεται τη θεία παρουσία όταν ακούει το όνομά της: Άγαρ (16:8). Είναι η πρώτη φορά που κάποιος απευθύνεται σ' αυτήν με το όνομά της. Ο Θεός αναγνωρίζει στην Άγαρ αυτό που ο Άβραμ και η Σάρα αγνόησαν. Την προσωπικότητά της.

Η Άγαρ αφού δέχεται τις θείες υποσχέσεις, αντιμετωπίζει τον Θεό με νέα όραση. Είναι το μόνο άτομο στη Βίβλο, που δίνει στον Θεό ένα όνομα. "Συ ο Θεός όστις με είδες" (16:13). Είναι ένα όνομα που αποκαλύπτει την προσωπική συνάντηση της Άγαρ με τον Θεό. Η Άγαρ γνώρισε, είδε τον Θεό που ακούει και βλέπει, όχι από μακριά σαν παρατηρητής, αλλά βλέπει και ακούει προσωπικά τη θλίψη της. Στέλνει τον άγγελό Του να τη συναντήσει και επεμβαίνει στη ζωή της, δίνοντάς της υποσχέσεις για το παιδί που θα γεννήσει.

Η Άγαρ επιστρέφει στο σπιτικό του Άβραμ. Προηγούμενα όμως, έχει αντιληφθεί την παρουσία του Θεού. Ο Θεός είναι ζωντανός, την βλέπει, την ακούει. Μετά από αυτή την αποκάλυψη αναρωτιέται: "Είδον έτι εγώ ενταύθα Εκείνον όστις με είδε;" (16:13) Ζητά από τον εαυτό της να δει Εκείνον που πρώτος την είδε και την άκουσε. Εκείνον που τη συμβούλεψε, την καθοδήγησε, την ελέησε, την ευλόγησε.

Ηγεμόνισσα - "Μήτηρ πλήθους εθνών"

Όλες τις προηγούμενες φορές όταν έδωσε ο Θεός την διαθήκη Του στον Άβραμ, η υπόσχεση δεν αναφερόταν στη Σάρα. Τώρα καθώς απευθύνεται στον Άβραμ, διευκρινίζει ότι η Σάρα θα γεννήσει. Πέρα από τα έθιμα της εποχής και τη θέση της γυναίκας στις πατριαρχικές κοινωνίες της Γένεσης. Τη Σάρα θεωρεί ο Θεός γυναίκα του Άβραμ. Και οι δύο είναι αποδέκτες της ίδιας διαθήκης και των ίδιων ευλογιών. Και στους δύο δίνει νέα ονόματα. Ο Άβραμ ονομάζεται τώρα Αβραάμ που σημαίνει "πατέρας πλήθους εθνών". Η Σάρα μετονομάζεται σε Σάρρα που σημαίνει ηγεμόνισσα "και θέλω ευλογήσει αυτήν και θέλει γίνει μήτηρ πλήθους εθνών? βασιλείς λαών θέλουσιν εξέλθει εξ αυτής" (17:16).

Ο Αβραάμ και η Σάρρα είναι πλέον υπερήλικες. Στέκεται αδύνατο να συλλάβουν το υπερφυσικό δώρο που ο Θεός ετοιμάζει γι' αυτούς. Ο καθένας με τη σειρά του γελούν. Έρχεται όμως το συγκλονιστικό ερώτημα του Κυρίου: "είναι τι αδύνατον εις τον Κύριον;" (18:14) Στον Κύριο του Σύμπαντος, της δημιουργίας, της ζωής. Είναι η ιδιαίτερη ώρα στη ζωή της Σάρρας που δέχεται τον έλεγχο του Θεού. Αντιλαμβάνεται το μεγαλείο του Θεού που της ετοιμάζει στα γεράματά της ένα παιδί. Ποτέ δεν είναι αργά για τον Θεό να ενεργήσει στη ζωή μας. Αστραπιαία θα πέρασαν από το νου της τα δικά της ανθρώπινα σχέδια που αντί να της δώσουν χαρά της έφεραν περισσότερη δυστυχία. Στη δική της λογική ο Θεός ξεδιπλώνει και πάλι το υπέρλογο σχέδιό Του. Αντιλαμβάνεται πόσο ανόητα, έδρασε. Αρνήθηκε ότι γέλασε.

Η Σάρρα εφοβήθη (16:15)

Μπορεί να φοβήθηκε γιατί συνειδητοποίησε το μεγαλείο του Θεού, τη δύναμή Του, τη δόξα Του. Καταλαβαίνει ότι είναι άξια τιμωρίας για τη συμπεριφορά της. Ο φόβος της είναι το δέος, ο βαθύς σεβασμός που αισθάνεται το παιδί του Θεού όταν έρχεται σε επίγνωση του χαρακτήρα του Θεού. Όταν δούμε ανθρώπους όπως η Σάρρα που πριν αισθάνονταν ασφαλείς και σταθεροί, δυνατοί, να στέκονται έντρομοι κι έκπληκτοι στην φανέρωση της δόξας του Θεού, καταλαβαίνουμε ότι ο άνθρωπος δεν μπορεί να αντιληφθεί αρκετά τη μικρότητά Του μέχρις ότου συγκρίνει τον εαυτό του με το Μεγαλείο του Θεού. "Αρχή σοφίας, φόβος Κυρίου" (Ψαλμός 111:10).

Και ήτο ο Θεός μετά του παιδίου (21:20)

Η υπόσχεση του Θεού εκπληρώνεται και γεννιέται από τη Σάρρα το παιδί της διαθήκης. Καθώς όμως μεγαλώνει, μια δεύτερη οικογενειακή κρίση ξεσπά στο σπιτικό. Ο Ισμαήλ περιγελά τον Ισαάκ. Του Αβραάμ του φαίνεται δύσκολο να διώξει το παιδί του με τη μητέρα του, όπως του ζητά η Σάρρα. Ο Ισμαήλ είναι σπέρμα του και πρωτότοκος γιος του. Αλλά η κατάσταση είναι αφόρητη στην οικογένεια. Η Άγαρ και το παιδί της και η Σάρρα με το παιδί της είναι αδύνατο να συμβιώσουν.

Ο Θεός παρακολουθεί τις εξελίξεις και επεμβαίνει. Πάλι επαναλαμβάνει στον Αβραάμ την υπόσχεση που έδωσε στην Άγαρ ότι ο Ισμαήλ θα γίνει μεγάλο έθνος και θα ευλογηθεί. Βλέποντας το αδιέξοδο στη ζωή τους, τον προτρέπει να αφήσει τη δούλη και το παιδί να φύγουν.

Η Άγαρ και το παιδί της βρίσκονται και πάλι στους δρόμους. Η Άγαρ είχε ίσα δικαιώματα με τη νόμιμη σύζυγο και το παιδί της θεωρείτο γνήσιο και εισερχόταν στην κληρονομιά του πατέρα μαζί με το παιδί της νόμιμης συζύγου. Στην περίπτωσή μας ο Ισμαήλ είχε αυξημένα δικαιώματα γιατί ήταν πρωτότοκος.

Αντί γι' αυτή την προστασία, ο Αβραάμ απέπεμψε για πάντα την Άγαρ και το παιδί, με εφόδια ένα ασκί νερό και μερικούς άρτους.

Η Άγαρ και το παιδί περιπλανώνται πάλι στην έρημο. Η περιπλάνηση έχει την έννοια της αβεβαιότητας, της έλλειψης ή απώλειας προορισμού κι ακόμα της ένδειας. Η έρημος είναι ένας άνυδρος και αφιλόξενος τόπος, εχθρικός. Το μόνο που προσφέρει είναι ένα νεκροκρέβατο για το παιδί. Έρημος είναι και η ψυχή της Άγαρ που έχει γευθεί την απόρριψη, την εγκατάλειψη, την εξορία. Εδώ που βρίσκεται δεν υπάρχει μέλλον για το παιδί της και γι' αυτήν, δεν υπάρχει ζωή. Ο μόνος επισκέπτης που μπορεί να περιμένει είναι ο θάνατος.

Και πάλι όμως το άγρυπνο βλέμμα του Θεού παρακολουθεί τη μάνα που κλαίει απελπισμένη και περιμένει το θάνατο του παιδιού της. Ακούει τη φωνή, το κλάμα του παιδιού. Ενεργεί θαυμαστά. Επαναλαμβάνει στην Άγαρ την υπόσχεση που έχει δώσει στην ίδια και τον Αβραάμ, ότι θα καταστήσει το παιδί, τον Ισμαήλ, έθνος μέγα. Ανοίγει τα μάτια της Άγαρ τα τυφλωμένα από τον πόνο, την ταλαιπωρία και τις κακουχίες για να δουν το πηγάδι με το νερό που βρίσκεται κοντά τους και να ξεδιψάσουν. Ό,τι δεν θέλησαν και δεν μπόρεσαν να προσφέρουν ο Αβραάμ και η Σάρρα στην Άγαρ και το παιδί ητς, αναλαμβάνει να το προσφέρει ο ίδιος ο Θεός. "Και ήτο ο Θεός μετά του παιδίου" (21:20). Η φροντίδα του Θεού για την Άγαρ μας θυμίζει την πιστότητά του στους περιφρονημένους, τους αδικημένους, τους εξορισμένους, τους μόνους. Μας θυμίζει ότι ο Θεός δεν κάνει διάκριση σε φυλή, κοινωνική τάξη ή φύλο. Η Άγαρ είναι η άστεγη γυναίκα, η μοναχική μάνα, η διωγμένη σύζυγος, η εξορισμένη δούλη. Οι κύριοί της που την έφεραν στη θέση που βρίσκεται την απομάκρυναν στο περιθώριο της δικής τους ιστορίας. Βρίσκεται στην έρημο, ένα χώρο που προκαλεί δέος και τρόμο. Εκεί όμως που η ανθρώπινη φροντίδα δεν φτάνει, αποκαλύπτεται ο Θεός. Καλύπτει κάτω από τις δικές Του πτέρυγες, προστατεύει, αναζωογονεί, υπόσχεται και ευλογεί.

Σε τελείως διαφορετικές συνθήκες κοινωνικές έζησαν ο Αβραάμ, η Σάρρα και η Άγαρ, από τις συνθήκες που ζούμε σήμερα. Η φθαρμένη από την αμαρτία όμως ανθρώπινη φύση, ίδια. Το κακό ανταποδίδεται από άλλο κακό. Η λανθασμένη ενέργεια της Σάρρας για να αποκτήσει παιδί, μέσω της δούλης της, φέρνει την περιφρόνηση της Άγαρ όταν αυτή μένη έγκυος. Ο εγωισμός της Άγαρ την φέρνει στους δρόμους, διωγμένη από την κακομεταχείριση της Σάρρας. Το κακό συνεχίζεται όταν ο Ισμαήλ περιγελά τον Ισαάκ και αυτό προκαλεί την αγανάκτηση της Σάρας. Η Σάρρα διώχνει την Άγαρ στην έρημο. Το ίδιο και τώρα, ο εγωισμός, η ζήλια, η καταφρόνια, η κακομεταχείριση, διαφορετικές μορφές του κακού που φωλιάζει στον άνθρωπο.

Πέρα όμως και πάνω από την ανθρώπινη ιστορία ενός έθνους, μιας οικογένειας, ενός ατόμου, ο Θεός εκτελεί τη Διαθήκη Του στο ακέραιο, το χρόνο που ο Ίδιος έχει ορίσει. Είναι ο θαυμαστός Θεός που όχι μόνον δεν ανακαλεί τη Διαθήκη Του όταν η Σάρρα και ο Αβραάμ παρεμβαίνουν στα σχέδιά Του, αλλά ευλογεί την Άγαρ και το παιδί της. Είναι δυνατός να χαρίσει παιδί σ' ένα υπέργηρο ζευγάρι και είναι δυνατός να διατηρήσει τη ζωή μέσα στην έρημο.

Ο Απόστολος Παύλος (Γαλ. 4:21-31) παρουσιάζει μια αλληγορία σχετικά με την Σάρρα και την Άγαρ και τα παιδιά τους. Οι πιστοί είναι παιδιά της επαγγελίας, παιδιά της ελευθέρας, της Σάρρας και όχι της δούλης, της Άγαρ. Είμαστε κατά σάρκα και κατά το πνεύμα παιδιά της Σάρρας. Την αλληγορία όμως πρέπει να την κατανοήσουμε μόνο σαν αλληγορία. Δεν μπορούμε να απορρίψουμε την Άγαρ, γιατί αυτό θα παραποιούσε την πίστη μας. Ο Ιησούς άπλωσε το χέρι Του στους καταφρονημένους και τους ξεχασμένους και ο ίδιος ο Παύλος στο ακριβώς προηγούμενο κεφάλαιο (Γαλ. 3:28) διακήρυξε: "Δεν είναι πλέον Ιουδαίος ουδέ Έλλην? δεν είναι δούλος ουδέ ελεύθερος? δεν είναι άρσεν και θήλυ". Η Άγαρ ήταν ξένη, ήταν δούλη και ήταν γυναίκα. Στην έρημο όμως που βρέθηκε, τη συνάντησε ο Θεός και Εκείνος διατήρησε στη ζωή αυτήν και το παιδί της με τρόπο θαυματουργικό. I

 

 

Η Επίδραση της Αγίας Γραφής στη
Διαμόρφωση του Δυτικού Πολιτισμού

του κ. Στέφ. Κατσάρκα

Συνέχεια από το προηγούμενο

 Κι όσο για το άλλο μεγάλο οικονομικοκοινωνικό σύστημα του δυτικού κόσμου, το σοσιαλισμό, εκτός από τους κάθε μορφής αγώνες για κοινωνική δικαιοσύνη και κοινωνικές κατακτήσεις από μέρους διαφόρων ομάδων της Ευαγγελικής Εκκλησίας, θα πρέπει να προσθέσουμε ότι πρωτοπόρος στο λεγόμενο "κράτος πρόνοιας" υπήρξε η Γερμανία, όπου ο Λουθηρανισμός είχε πάντοτε ενθαρρύνει το πνεύμα του κρατικού προστατευτισμού -τη λήψη δηλ. μέτρων από μέρους του κράτους για να παρεμποδιστεί η εκμετάλλευση και η κοινωνική αδικία- και ο Πιετισμός -ευαγγελικό κίνημα κι αυτό- επιτάχυνε και επαύξησε το ενδιαφέρον για την κοινωνική πρόνοια. Με αποτέλεσμα ο Μπίσμαρκ, ο δημιουργός του σημερινού γερμανικού κράτους, να υιοθετήσει στα τέλη του περασμένου αιώνα προωθημένη κοινωνική νομοθεσία ακολουθώντας μια πολιτική που ο ίδιος ονόμασε "Χριστιανικό Σοσιαλισμό".

Πριν από μερικά χρόνια το γαλλικό περιοδικό "Νουβέλ Ομπσερβατέρ" δημοσίευσε ένα μικρό άρθρο που αναδημοσιεύτηκε στην ελληνική εφημερίδα "Τα Νέα. Ανάμεσα στα άλλα με τον τίτλο "Οι Προτεστάντες" το άρθρο αναφέρει:

"Δεν θέλουν ν' αλλάξουν τον κόσμο, όσο να τον επισκευάσουν. Είναι τυχαίο άραγε που όλο τους συναντάμε στην κορυφή, υπεύθυνους, αυτάρκεις, να δουλεύουν σοβαρά, μεθοδικά, και να διακρίνονται στον τομέα τους, και μάλιστα στην πολιτική, όπου κάτι φαίνεται να τους σπρώχνει συνήθως στη μη κομμουνιστική αριστερά; Κυριαρχούν στην (καθολική) Γαλλία, δεσπόζουν τη Γερμανία και τη Β. Ευρώπη και τις Η.Π.Α. Από τον Μπους και τον Ροκάρ ως τον Ντέσμοντ Τούτου και τον Ζοσπέν ή τον Γκοντάρ, όλοι έχουν κοινά στοιχεία: είναι φίλεργοι, προσεκτικοί στην ιδιωτική τους ζωή, τελειομανείς, ανεκτικοί, μοντέρνοι, δημοκρατικοί. <Πράγματι>, λέει κάποιος επιτελής του Ροκάρ, επίσης Ουγενότος, <υπάρχουν μεταξύ μας σημεία αναγνώρισης, όπως η συνεχής επιδίωξη της μόρφωσης και μια νοοτροπία εργασίας>".

Αυτά γράφει ο "Νουβέλ Ομπσερβατέρ". Που αποτελούν σπουδαία επαλήθευση για όσα υποστηρίζουμε σχετικά με την επίδραση του βιβλικού πνεύματος, του πνεύματος της Μεταρρύθμισης στη δημιουργία του δυτικού πολιτισμού και στη νοοτροπία του ανθρώπου της Δύσης. Φυσικά, όλα τα ονόματα που αναφέρθηκαν παραπάνω, δεν ανήκουν σε γνήσιους χριστιανούς. Όλοι τους όμως είναι γνήσια τέκνα της Μεταρρύθμισης, του Προτεσταντισμού, του "βιβλικού πολιτισμού". Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως μιλάμε για την επίδραση της Γραφής στο δυτικό πολιτισμό και όχι για τους πιστούς χριστιανούς που συνέβαλαν στη διαμόρφωσή του, γιατί διαφορετικά θα 'χαμε να πούμε πολλά ονόματα και στην επιστήμη, και στην τέχνη, και στην πολιτική, και στους διάφορους κλάδους της κοινωνικής ζωής. Ένα είναι σίγουρο: μας λέει ο Λόγος του Θεού: "παν ό,τι πράττετε εκ ψυχής εργάζεσθε, ως εις τον Κύριον και ουχί εις ανθρώπους". Κι αυτό ακριβώς προσδιορίζει την ποιότητα της "εν τω κόσμω" παρουσίας του Χριστιανού, που τονίστηκε τόσο πολύ από τους μεταρρυθμιστές. Κι είναι αυτό που καταρρίπτει τη θεωρία μερικών πως τάχα οι χριστιανοί δεν είναι υποχρεωμένοι ή δεν μπορούν να είναι καλοί σπουδαστές, καλοί επιστήμονες, καλοί καλλιτέχνες, καλοί επιχειρηματίες, γιατί αυτό δήθεν δε συμβιβάζεται με τις υποχρεώσεις τους και την απασχόλησή τους στο έργο του Θεού και με την ενατένισή τους στη μελλοντική ζωή πέρα από τον παρόντα κόσμο. Θεωρία που δικαιολογεί μονάχα την τεμπελιά, την αδράνεια και τη μετριότητα. Η πραγματικότητα είναι ακριβώς αντίθετη: η επιμέλεια και η ποιότητα στη δουλειά μας αποτελούν στοιχεία της καλής μας μαρτυρίας και συμβάλλουν στη δόξα του Θεού και στην πρόοδο του έργου Του. Κι ακριβώς το ίδιο, σε μεγαλύτερο μάλιστα βαθμό, ισχύει και για οποιαδήποτε διακονία μας μέσα στην Εκκλησία του Χριστού.

Τεράστια, λοιπόν, η επίδραση της Αγίας Γραφής στη διαμόρφωση του δυτικού πολιτισμού. Άμεση κι εντελώς χειροπιαστή σ' εκείνες τις χώρες που τη δέχτηκαν σαν το μοναδικό αυθεντικό λόγο του Θεού χωρίς προσθήκες και παραδόσεις, έμμεση στους υπόλοιπους λαούς, στο τυπικά θεοκρατικό θρησκευτικό Βυζάντιο και στις καθολικές χώρες της Νότιας Ευρώπης που αρνήθηκαν ν' ακολουθήσουν τη Μεταρρύθμιση, αναπτύσσοντας ένα μείγμα "θρησκευτικού" πολιτισμού όπως τον περιγράψαμε πιο πριν, με ομολογουμένως αξιοθαύμαστα στοιχεία, και "κοσμικού" με την επίδραση της Αναγέννησης κι αργότερα του Διαφωτισμού. Κι είναι ακόμη και σήμερα έκδηλη τούτη η διαφορά ανάμεσα στα δύο πολιτιστικά ρεύματα, το θρησκευτικό-εκκλησιαστικό κι εκείνο της Θρησκευτικής Μεταρρύθμισης.

Πριν από λίγα χρόνια (στις αρχές της δεκαετίας του '90) κάποιο έγκυρο ελβετικό περιοδικό δημοσίευσε ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο που αναδημοσιεύτηκε και στο δικό μας "Το Βήμα". Σ' αυτό ο αρθρογράφος υποστήριζε πως οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ανήκουν στην Ευαγγελική πίστη -Αγγλία, Γερμανία, Ολλανδία, Δανία- δε βλέπουν με καλό μάτι την ιεραρχική δομή της Ευρωπαϊκής Κοινότητας που θυμίζει ιερατείο καθολικής εκκλησίας. Γιατί η ελευθερία και η αυτονομία των τοπικών εκκλησιών κάνει τους προτεστάντες "να αρέσκονται σε ό,τι κατασκευάζεται από τη βάση προς τα πάνω, και απεχθάνονται ό,τι επιβάλλεται από την κορυφή προς τη βάση... Στην απαίτηση για αλληλεγγύη", προσθέτει το άρθρο, "η προτεσταντική παράδοση απαντά με απαίτηση για ελευθερία. Προβάλλει ως αξίες τον ατομικισμό {την επιδίωξη της ευημερίας του ατόμου}, τον πραγματισμό, την προσωπική προσπάθεια, τη λογική έναντι του πάθους. Ωθεί σ' ένα διαχωρισμό της οικονομίας από την καθαρή πολιτική, ευνοεί τη δημοκρατική ανάπτυξη κι όλες τις μορφές της αυτονομίας". Κι ακόμη το άρθρο αναφέρει πως το οικολογικό κίνημα και οι στόχοι του συνδέονται στενά με την προτεσταντική θεώρηση και νοοτροπία, και τέλος πως "σε πολλούς τομείς η προτεσταντική παράδοση βρίσκεται πιο κοντά στις σημερινές κοινωνικές ανάγκες (οικολογία, φεμινισμός, νέες τεχνολογίες)". Δεν μονοπωλούμε εμείς οι προτεστάντες την Αγία Γραφή και το πνεύμα της. Όλοι μας στο δυτικό κόσμο έχουμε πάρει πολλά απ' αυτήν. Ασφαλώς όμως πιο πολλά παίρνουν εκείνοι που βρίσκονται πιο κοντά της, που τη θεωρούν τη μοναδική θεόπνευστη πηγή, που ανατρέχουν συνεχώς σ' αυτήν, που τη μελετούν εδώ κι αιώνες, που περιμένουν να τους καθοδηγήσει σε οποιοδήποτε τομέα της ζωής τους. Κι ασφαλώς αυτή είναι που τους διδάσκει την ελευθερία και την αξιοπρέπεια του ανθρώπου του πλασμένου κατ' εικόνα και ομοίωση του Δημιουργού του, και το σεβασμό στο φυσικό περιβάλλον που δημιούργησε και συντηρεί ο Θεός.

Βέβαια, το κεφάλαιο της επίδρασης της Αγίας Γραφής στον πολιτισμό μας δεν εξαντλείται εδώ. Θα μπορούσαμε για ώρες να μιλάμε για την τεράστια αλλαγή στα ήθη και στα έθιμα και στις αντιλήψεις όλων των λαών της Ευρώπης που τόση επίδραση άσκησαν και στους υπόλοιπους λαούς του κόσμου, ή για τις διάφορες γιορτές και την καθιέρωση της Κυριακής αργίας -πρώτο έμμεσο βήμα για κάποια ανάσα στις ατέλειωτες ώρες εργασίας-, για την μετά Χριστό χρονολογία μας, για την κατάκτηση αμέτρητων κοινωνικών δικαιωμάτων, και προπάντων για τους πολλούς χριστιανούς καλλιτέχνες, επιστήμονες, πολιτικούς, συγγραφείς, που επηρέασαν καθοριστικά την πολιτιστική πορεία της Δύσης, και που φυσικά δεν ανήκουν όλοι τους στην Ευαγγελική πίστη. Και τέλος -όπως το 'παμε και στην αρχή- για το άφθονο υλικό που πρόσφερε η Αγία Γραφή με τα θέματα και τiς ιστορίες της σαν πηγή έμπνευσης σε γλύπτες και ζωγράφους, σε μουσικούς, σε αρχιτέκτονες, σε μυθιστηριογράφους και θεατρικούς συγγραφείς. Όλα αυτά όμως είναι λίγο-πολύ γνωστά και αποτελούν άλλες πλευρές του θέματος, πιο χειροπιαστές ίσως, αλλά πάντως όχι σε τόσο βάθος και τόσο θεμελιακές όσο όλα εκείνα που εκθέσαμε προηγουμένως.

Σήμερα τα σημάδια της επίδρασης της Βίβλου στον πολιτισμό μας όλο και λιγοστεύουν. Ο Ουμανισμός της Αναγέννησης και ο Διαφωτισμός του 18ου αιώνα που κήρυξαν τη χειραφέτηση του ανθρώπου από τον Θεό και την απομάκρυνση από το θεϊκό νόμο και τις αρχές της Γραφής, η αθεϊστική φιλοσοφία του ορθολογισμού και του υλισμού του 19ου αιώνα μ' επικεφαλής την κοσμοθεωρία του μαρξισμού, η υπαρξιστική φιλοσοφία -η αθεϊστική της έκδοση- που κατεύθυνε σε ονειρικούς κόσμους -κάτι που υλοποιήθηκε στο σουρεαλισμό, στο θέατρο του παραλόγου και στη χρήση των ναρκωτικών στην εποχή μας- όλα αυτά, καθώς και πολλά άλλα παρόμοια φαινόμενα και ρεύματα, κατάφεραν να καταστρέψουν και να ξεριζώσουν τα στέρεα βιβλικά θεμέλια που πάνω τους είχε κτιστεί ένα μεγάλο μέρος του δυτικού πολιτισμού. Αυτό όμως είναι ένα άλλο πολύ σημαντικό κεφάλαιο που σίγουρα θ' άξιζε ν' ασχοληθούμε μαζί του μια άλλη φορά.

Δυο μονάχα σημεία θα 'θελα να θίξω πάνω σ' αυτό, με δυο μόνο λόγια. Το πρώτο είναι πως από τη στιγμή που βγαίνει από τη μέση η αλήθεια ότι ο άνθρωπος είναι πλασμένος "εν τιμή", κατ' εικόνα και ομοίωση του Θεού, αυτόματα χάνεται η αξία του και ο σεβασμός απέναντί του. Έτσι εξηγούνται πάμπολλες από τις φοβερές περιπέτειες και τα θλιβερά φαινόμενα του αιώνα μας και της εποχής μας.

Το δεύτερο σημείο είναι πως από τη στιγμή που καταργούνται οι ηθικοί κανόνες για τα άτομα και τις κοινωνίες που διατυπώνονται στην Αγία Γραφή, από τη στιγμή δηλ. που καταργείται ο νόμος του Θεού, τότε ο οποιοσδήποτε άρχοντας, η οποιαδήποτε βουλή ή η οποιαδήποτε "ελίτ" -εκλεκτή τάχα μερίδα της κοινωνίας- μπορεί να ορίσει στη θέση του νόμου του Θεού που έχει καταργηθεί τους δικούς της αυθαίρετους κανόνες σχετικά με τη ζωή, με το θάνατο, με τον πολιτισμό. Κάτι που ήδη βιώνουμε με φαινόμενα όπως η εξάπλωση των εκτρώσεων, η συζήτηση και η εφαρμογή της ευθανασίας, η κλωνοποίηση με τα άγνωστα ακόμη επακόλουθά της και αρκετά άλλα παρόμοια. Όλα δείχνουν πως βαδίζουμε πια στη "Νέα Εποχή", το New Age, την εποχή του Αντίχριστου.

Ας μην κατηγορούμε όμως μονάχα τους ανθρώπους του κόσμου για την κατάληξη αυτή. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι όλα αυτά προβλέπονται από την Αγία Γραφή όταν μιλά για τις "έσχατες μέρες", αυτό όμως δεν απαλλάσσει τους χριστιανούς από την ευθύνη τους για ό,τι έγινε. Και η ευθύνη τους είναι πολλαπλή: πρώτα απ' όλα γιατί, όπως είδαμε, αρκετοί ή αδράνησαν κι αδιαφόρησαν ή υιοθέτησαν αντιβιβλικές θεωρίες σαν αυτή της υπεροχής της λευκής φυλής. Κι άφησαν να πέσουν σε ξένα χέρια αξίες και θησαυροί που βρίσκονται στη Βίβλο, όπως οι έννοιες της ελευθερίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της ανθρώπινης δημιουργικότητας, της ισότητας των φυλών και των δύο φύλων και πολλά άλλα. Κι οι ίδιοι, οι χριστιανοί που θα έπρεπε να 'ναι πρώτοι πάντα στην πορεία για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, κατηγορήθηκαν δίκαια πολλές φορές, για σκοταδισμό και οπισθοδρομικότητα. Κι ακόμη η ευθύνη των ευαγγελικών χριστιανών είναι τεράστια, γιατί ενώ η Μεταρρύθμιση τόνισε τόσο πολύ τη βιβλική διδασκαλία της "εν τω κόσμω" παρουσίας του Χριστιανού και της δραστηριότητάς του σ' όλους τους τομείς της ζωής "για την αύξηση της δόξας του Θεού", οι πιστοί καθώς περνούσαν οι αιώνες στένευαν όλο και περισσότερο τους ορίζοντές τους με περιορισμούς, απαγορεύσεις και αναστολές, περιχαρακώθηκαν στο εκκλησιαστικό τους περιβάλλον δημιουργώντας ένα είδος "νεοαναχωρητισμού", ενός δηλ. "εν τω κόσμω" μοναχισμού, και άφησαν την εξέλιξη του πολιτισμού σε ξένα χέρια προφέροντάς τους ακόμη και τους ίδιους τους τους πολιτιστικούς θησαυρούς, όπως συμβαίνει με τα μεγάλα μουσικά θρησκευτικά έργα που εκτελούνται από κοσμικά συγκροτήματα, άψογα από τεχνική άποψη, ψυχρά και ουδέτερα από πνευματική.

Αγαπητοί μου φίλοι, αγαπητοί αδελφοί, ξανάγινε της μόδας στη χώρα μας τώρα τελευταία, με την αναβίωση -δυστυχώς- των κάθε μορφής φανατισμών, εθνικιστικών και θρησκευτικών, να στρέφονται τα πυρά ενάντια στους "αιρετικούς" και να αντιμετωπίζονται αυτοί με εχθρότητα και περιφρόνηση από μέρους αρκετών όψιμων ζηλωτών, που δεν ξέρουν "ούτε τι πιστεύουν ούτε περί τίνων διισχυρίζονται", και ασφαλώς -μόνιμα- και από μέρους του ανώτερου κλήρου. Πιστεύω πως από το άρθρο αυτό έγινε ολοφάνερο ανάμεσα στα άλλα πως οι Ευαγγελικοί -οι Διαμαρτυρόμενοι- δεν είναι απλώς μια φούχτα "αιρετικοί" που ν' αξίζουν οποιαδήποτε υποτίμηση, αλλά αντίθετα ένα χριστιανικό κίνημα -το δεύτερο σε αριθμό μετά την Καθολική Εκκλησία- δυναμικό, με συνεχή παρουσία εδώ και πέντε αιώνες στο προσκήνιο της δυτικής πολιτιστικής και κοινωνικής ζωής και που με την τεράστια επίδρασή του διαμόρφωσε σ' ένα μεγάλο ποσοστό του και το δυτικό μας πολιτισμό με τις αρχές της Αγίας Γραφής, που φανατικά διατήρησε κι ακολούθησε σ' ολόκληρη την πορεία της ιστορίας του. Όπως είπε και ο Γκαίτε, ο μεγάλος Γερμανός ποιητής και συγγραφέας, ένα από τα λαμπρότερα πνεύματα στην ιστορία του δυτικού κόσμου: "Δεν ξέρουμε για ποιο πράγμα απ' όλα να πρωτοευχαριστήσουμε το Λούθηρο και τη Μεταρρύθμιση γενικά. Έχουμε απελευθερωθεί από τα δεσμά της πνευματικής στενότητας στην αντίληψη? σαν συνέπεια του πολιτισμού μας, που όλο και αυξάνει, γίναμε ικανοί να ξαναγυρίσουμε στις πηγές και να συλλάβουμε το Χριστιανισμό στην καθαρή του μορφή. Και γι' ακόμη μια φορά έχουμε το θάρρος να σταθούμε πατώντας γερά πάνω στο έδαφος του Θεού και να εξετάσουμε τους εαυτούς μας στην ανθρώπινη φύση που μας χάρισε ο Θεός".

Ας μην τα ξεχνούν όλα αυτά όσοι από τους φίλους ορθόδοξους αναγνώστες μας έκαναν την τιμή να διαβάσουν αυτό το άρθρο. Κι ασφαλώς τούτη η επίδραση πάνω στον πολιτισμό και στην πορεία του ανθρώπου με κανένα τρόπο δεν βρίσκεται σε αντίθεση ή διάσταση με την υπόσταση και τις πνευματικές ανάγκες του ελληνικού γένους, που πολύ καλά θα έκανε ν' αφήσει κάθε είδους προκαταλήψεις και συνθήματα του τύπου "ελληνισμός = ορθοδοξία" και "κάθε αντι-ορθόδοξο είναι ανθελληνικό", όπως ακούγεται κάθε τόσο -κι ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια- από επίσημα κι ανεπίσημα χείλη.

Αυτό είναι το πρώτο, ίσως έμμεσο συμπέρασμα και δίδαγμα. Και το δεύτερο, άμεσο και σημαντικότερο δίδαγμα είναι τούτο: Ζούμε σε μια "μεταχριστιανική" εποχή που δε δικαιολογεί καμιά καθυστέρηση, καμιά αδράνεια και καμιά αμέλεια. Οι χριστιανοί σ' ολόκληρο τον κόσμο, σ' όποιο δόγμα κι αν ανήκουν, έχουν μια δυναμική, σχεδόν "επιθετική" πρόταση κι απάντηση στην ξέφρενη πορεία της ανθρωπότητας όπου την οδήγησε η απομάκρυνση από τις βασικές αρχές της Αγίας Γραφής. Κι αυτός ο "επιθετικός", ας πούμε, χαρακτήρας του Χριστιανισμού δεν πρέπει να διακρίνει μονάχα τη χριστιανική μας μαρτυρία και την ευαγγελιστική μας δραστηριότητα, μα και την παρουσία μας σ' όλους τους τομείς της ζωής, σ' ολόκληρη την κλίμακα του πολιτισμού μας. Ελπιδοφόρα σημάδια για την Ευαγγελική Εκκλησία -κι ασφαλώς θα υπάρχουν τέτοια και στην Ορθόδοξη και στην Καθολική σε διάφορα μέρη του κόσμου- κάποια σεμινάρια και κινητοποιήσεις χριστιανών καλλιτεχνών ή κάποια συμπόσια και συνέδρια χριστιανών ανθρώπων του πνεύματος πάνω σ' όλους τους τομείς του πολιτισμού. Ίσως δεν μπορούμε να κερδίσουμε ολόκληρο το χαμένο χρόνο και το χαμένο χώρο. Σίγουρα όμως έχουμε περιθώρια για περισσότερη κι εντονότερη παρουσία. Γιατί -ας μην το ξεχνούμε- πριν από τη "Σιωπή των Αμνών" -το θυμάστε εκείνο το άψογα σκηνοθετημένο και άρτιο τεχνικά κινηματογραφικό εξάμβλωμα- είχε προηγηθεί για πολλούς αιώνες η σιωπή των χριστιανών. Και μόνο το να συνειδητοποιήσουμε απλά σαν χριστιανοί το πρόβλημα και το χρέος μας, είναι μεγάλο κέρδος από αυτό το άρθρο. I

 

 

Ο ΘΕΟΣ ΚΑΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
ΤΟΥ ΕΚΛΕΚΤΟΥ ΛΑΤΡΕΥΤΗ ΤΟΥ

του αιδ. Μ. Μελετιάδη

(Γεν. 17.9-14, Εξ. 10.8-11, Μκ. 10.13-16)

Στο προηγούμενο άρθρο μελετήσαμε, μέσα από την συμβιβαστική πρόταση του Φαραώ (Διαβόλου), το όλο θέμα της σχέσης μεταξύ του Θεού και του Εκλεκτού Λατρευτή Του. Πραγματευτήκαμε τους παράγοντες εκείνους που τον καθιστούν Εκλεκτό Λατρευτή. Σ' αυτό το άρθρο θα μελετήσουμε τη δεύτερη συμβιβαστική πρόταση του Φαραώ στον Μωϋσή (του Διαβόλου σε μας) και θα δούμε ένα ακόμη σημαντικό θέμα. Αυτό που διέπει τη σχέση του Εκλεκτού Λατρευτή και της οικογενείας του μπροστά στην παρουσία του Θεού. Είναι σημαντικό να καταλάβει ο πιστός ότι οι παράμετροι της λύτρωσής του δεν έχουν ως όριο τον εαυτό του αλλά είναι συναρτημένοι με τον πλησίον και ο πρώτος "πλησίον" είναι τα μέλη της οικογενείας του.

Μετά την έβδομη πληγή ο Θεός στέλνει τον Μωϋσή πάλι στον Φαραώ ζητώντας του να αφήσει τον Εκλεκτό Λαό Του ελεύθερο να πάει στην έρημο, μακριά από τις επιρροές της Αιγύπτου στην ερημιά του Θεοβάδιστου Σίνα, να Τον λατρεύσει.

Α. Η ΠΑΓΙΔΑ ΤΟΥ ΦΑΡΑΩ

Ο Φαραώ ενώ αρχικά αρνείται, στη συνέχεια, μετά από τη γνωμοδότηση των συμβούλων του, καλεί τον Μωϋσή πίσω στο παλάτι και του αντιπροτείνει μια συμβιβαστική και εναλλακτική πρόταση: ''Ο δε είπε προς αυτούς, 'Ούτως ας ήναι ο Κύριος μεθ' υμών, καθώς εγώ θέλω σας εξαποστείλει μετά των τέκνων σας. ιδέτε. Διότι κακόν πρόκειται έμπροσθέν σας. Ουχί ούτως, οι άνδρες υπάγετε τώρα, και λατρεύσατε τον Κύριον, διότι τούτο ζητείτε. Και εξέβαλεν αυτούς ο Φαραώ απέμπροσθεν αυτού.''' (Έξ.10,10-11)

Η πρόταση του Φαραώ φαινομενικά είναι λογική για πολλούς λόγους και ιδιαίτερα για πρακτικούς. Γιατί να ταλαιπωρηθεί όλη η οικογένεια μπαίνοντας σ' αυτήν την διαδικασία της πορείας μέσα στην καυτή κι αφιλόξενη έρημο; Όμως, η πρόταση του Φαραώ αν και προς τη σωστή κατεύθυνση τελικά δεν ταυτίζεται με την εντολή του Θεού. Στην πραγματικότητα είναι μια πολύ καλή παγίδα. Διότι, ενώ πια αποδέχεται το γεγονός ότι ο Θεός έχει εκλέξει το λαό Ισραήλ ως Λαό Του, τώρα επιτρέπει μόνο στους άνδρες να πάνε να λατρεύσουν τον Θεό τους. Η αντιπρότασή του αποτελεί ένα είδος αγοραπωλησίας ή παζαρέματος. Στην προηγούμενη αντιπρόταση/παγίδα είχε πει στον Μωϋσή: "Ναι, αλλά μέσα στην Αίγυπτο". Τώρα είναι σα να λεει: "Ναι, στην έρημο αλλά μόνο οι άνδρες, όχι τα γυναικόπαιδα, όχι οι οικογένειες".

Όμως, ο Θεός δεν απαιτούσε μόνο οι άνδρες να φύγουν από την Αίγυπτο (γη δουλείας) αλλά ολόκληρες οι οικογένειες. Ο Θεός επανειλημμένα του είχε παραγγείλει: "Εξαπόστειλον τον λαόν μου διά να με λατρεύσει". Όχι μόνο οι άνδρες, αν και θα ήσαν μόνο οι άνδρες (Εξ. 19.15) ως οι κεφαλές των οικογενειών τους που στο Σινά θα στέκονταν μπροστά στον Θεό. Η λύτρωση ήταν κοινή για όλους διότι, όπως στη Κ.Δ., "εν Χριστώ δεν υπάρχει άρσεν και θήλυ".

Αντίθετα, ο Φαραώ ήταν έτοιμος να αφήσει τους άνδρες αλλά όχι τις οικογένειες κι αυτό διότι γνώριζε ότι εάν επέτρεπε και στις οικογένειες να φύγουν θα τους έχανε για πάντα. Ενώ εάν κρατούσε τις γυναίκες και τα παιδιά ως ενέχυρο ήξερε ότι είχε τους άνδρες δέσμιους. Σε λίγο χρονικό διάστημα οι άνδρες θα επέστρεφαν στα αγαπητά τους.

Όταν ο Θεός εκλέγει τον Λατρευτή και κάμνει Διαθήκη μαζί του, μέσα σ' αυτήν την Διαθήκη δεν υπάρχει μόνο αυτός αλλά συμπεριλαμβάνεται και η οικογένειά του. Αυτό το συμπεραίνουμε από τη Βιβλική ιστορία. Αυτός ήταν ο τρόπος με τον οποίο ενεργούσε ο Θεός με τον Αδάμ, με τον Νώε, με τον Αβραάμ, με τον Δαβίδ, με τον Σολομώντα, με τους Εκλεκτούς Λατρευτές Του στην Κ.Δ. "... προς εσάς είναι η επαγγελία και προς τα τέκνα σας.." (Πρ. 2.39). Η Διαθήκη του Θεού πάντοτε συμπεριέλαβε την οικογένεια. Γι' αυτό και η έμφαση της Α.Γ. στη λατρεία του Θεού δεν είναι ατομικιστική αλλά οικογενειακή.

Ο Θεός θέλει ολόκληρη η οικογένεια του Εκλεκτού Λατρευτή να λατρεύει τον Θεό. Το ίδιο ισχύει και για την εκκλησία της οποίας η έμφαση πρέπει να είναι στις οικογένειες. Δεν μπορούσαν οι πατεράδες να φύγουν και οι οικογένειες να μείνουν πίσω στην Αίγυπτο. Δεν μπορεί να λεει κάποιος ότι είναι πιστός (ιδιαίτερα οι πατέρες), να έχει βγει από την πνευματική 'Αίγυπτο', να βρίσκεται στην 'έρημο' όπου γνωρίζει τον Θεό, 'πορεύεται' για την ανάπαυση της νέας 'Χαναάν' και η οικογένειά του να παραμένει πίσω στην 'Αίγυπτο' δίχως αυτό να τον αναστατώνει. Κάποιος είπε: "Οι γονείς στην έρημο και τα παιδιά στην Αίγυπτο είναι μια φοβερή ανωμαλία" (L.H.M.)

Βέβαια, τούτο δεν πρέπει να εκληφθεί ότι οι γονείς έχουν την ευθύνη της σωτηρίας των παιδιών τους. Αυτή ανήκει αποκλειστικά στον Εσταυρωμένο Θεάνθρωπο και στο Ζωοποιό Πνεύμα. Αλλά έχουν την ευθύνη να διεκδικήσουν, να παλέψουν με τον Διάβολο και να οδηγήσουν την οικογένειά τους στη λατρεία και στη γνώση του Θεού.

Ως πιστοί γονείς να καταλάβουν ότι τα παιδιά τους, ως τέκνα Διαθήκης, πρέπει να τα διεκδικήσουν μέσα από μια διαδικασία ζωής από την 'Αίγυπτο'. Να πεισθούν ότι τα παιδιά της Διαθήκης δεν ανήκουν στην 'Αίγυπτο' αλλά στον Εκλεκτό Λαό της Διαθήκης και ως εκ τούτου είναι πολύτιμα.

Γι' αυτό και ο Μωϋσής καταλαβαίνοντας την παγίδα απαντά και διεκδικεί.

Β. ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΛΑΤΡΕΥΕΙ ΤΟΝ ΘΕΟ

Εάν ο Μωϋσής δεχόταν αυτό το παζάρεμα στην ουσία θα ήταν μισή απελευθέρωση και πρακτικά θα παρέμεναν δέσμιοι της Αιγύπτου. Δεν ήταν δυνατόν ο Θεός να δεχθεί εν μέρει να υπηρετούν Αυτόν και εν μέρει τον Φαραώ. Ο Θεός απαιτεί αποκλειστικότητα στην λατρεία. Ή ολοκληρωτικά ή καθόλου! Εάν οι πατέρες λατρεύουν, τότε και ολόκληρη η οικογένεια ακολουθεί. Διότι ο Θεός ή θα έχει ολόκληρη την οικογένεια, ή τίποτα.

Όπως καταλαβαίνει κανείς αυτή η αλήθεια προσδίδει βαριά ευθύνη στους πατέρες οι οποίοι πρέπει να καθορίζουν την κατεύθυνση και να οδηγούν ολόκληρη την οικογένειά τους στη λατρεία του Θεού. Είναι πνευματικά επικίνδυνο οι γονείς να θεωρούν τους εαυτούς τους Εκλεκτούς Λατρευτές του Θεού της Σωτηρίας αλλά από υπερβολική αγάπη και ευαισθησία απέναντι στα παιδιά τους να τους επιτρέπουν να επηρεάζονται από τους ήχους, τις εικόνες και τις συμπεριφορές της 'Αιγύπτου'.

Ο Διάβολος είναι καλός ψυχολόγος! Δεν τον ενοχλεί εάν εσύ είσαι πιστός αλλά έρχεται και σου λεει: "Μη πιέζεις το παιδί σου! Κράτα την πίστη για τον εαυτό σου αλλά μη δημιουργείς ψυχολογικά προβλήματα στο παιδί!" "Δεν πειράζει, παιδί είναι, θα μεγαλώσει!" "Κουράστηκε πολύ στο σχολείο, στο φροντιστήριο, δεν πειράζει εάν δεν πάει εκκλησία σήμερα. Άσε το να κοιμηθεί!" "Δεν πειράζει εάν πιστεύει στον Χριστούλη και την Παναγίτσα. Όλα τα άλλα παιδιά έτσι μιλάνε!" "Δεν πειράζει εάν κάνει το σταυρό του. Δεν πιστεύουμε ότι ο σταυρός σώζει, αλλά για να μην το κοροϊδεύουν!" "Είναι κινούμενα σχέδια, δεν πειράζει να δει TV!" "Σημαντικότερη είναι η ψυχολογική παρά η ηθική υγεία του παιδιού σου" κ.λπ.

Όταν Εκλεκτοί Λατρευτές ενδίδουν σ' αυτές τις προτάσεις της 'Αιγύπτου' κι έτσι δεν εφαρμόζουν το Λόγο του Θεού το αποτέλεσμα είναι τα παιδιά τους να μιλάνε, να σκέπτονται, να έχουν τις ίδιες αξίες και να συμπεριφέρονται όπως τα παιδιά της 'Αιγύπτου'.

Σ' αυτήν την δελεαστική πρόταση ο Μωϋσής αντιδρά:

''Και είπεν ο Μωϋσής, 'Μετά των νέων ημών και μετά των γερόντων ημών θέλομεν υπάγει, μετά των υιών ημών και μετά των θυγατέρων ημών ... θέλομεν υπάγει. Διότι έχομεν εορτήν εις τον Κύριον.''' (Έξ. 10.9).

Ο Μωϋσής διεκδικεί τα παιδιά της Διαθήκης! Είναι σαν να λεει ''Όχι! Δεν σου ανήκουν.'' Όταν λίγο αργότερα ο Θεός τους έδινε τις οδηγίες για το πώς θα Τον λατρεύσουν, ρητά τους λεει να μη μιμηθούν τρόπους λατρείας των ειδωλολατρών οι οποίοι χρησιμοποιούσαν τα παιδιά τους ως μέσα λατρείας, αλλά: "Εκεί ενώπιον του Κυρίου θα χαιρόσαστε εσείς και οι υιοί σας και οι κόρες σας" (Δευτ. 12.12). Τα παιδιά του Εκλεκτού Λατρευτή ανήκουν στον Κύριο της Διαθήκης.

Είναι όμορφο όταν βλέπει κάποιος τις οικογένειες μαζί να λατρεύουν τον Θεό στην Εκκλησία. Κάτι που είναι συνυφασμένο με τη διαπαιδαγώγηση που αρμόζει για τα παιδιά της Διαθήκης. Αυτή η ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗ είναι μια ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ που πραγματοποιείται μέσα από τη ΔΙΑΠΑΙΔΑΓΩΓΗΣΗ.

Επανειλημμένα τους υπενθυμίζει για την ευθύνη που έχουν ως ο Εκλεκτός Λαός του Θεού, ως Λαός Διαθήκης, στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών της Διαθήκης. Όταν ο Θεός τους έδινε τη Σεμά τα παιδιά συμπεριλαμβάνονταν.

''Άκουε, Ισραήλ. Κύριος ο Θεός ημών είναι είς Κύριος. Και θέλεις αγαπά Κύριον τον Θεόν σου εξ όλης της καρδίας σου, και εξ όλης της ψυχής σου, και εξ όλης της δυνάμεώς σου. Και ούτοι οι λόγοι, τους οποίους εγώ σε προστάζω σήμερον, θέλουσιν είσθαι εν τη καρδία σου. και θέλεις διδάσκει αυτούς επιμελώς εις τα τέκνα σου, και περί αυτών θέλεις ομιλεί καθήμενος εν τη οικία σου, και περιπατών εν τη οδώ, και πλαγιάζων, και εγειρόμενος. Και θέλεις δέσει αυτούς δια σημείον επί της χειρός σου, και θέλουσιν είσθαι ως προμετωπίδια μεταξύ των οφθαλμών σου. Και θέλεις γράψει αυτούς επί τους παραστάτας της οικίας σου, και επί τας πύλας σου.'' (Δευτ. 6.4-9).

Στην Καινή Διαθήκη ο απ. Παύλος μεταδίδει την ίδια ευθύνη στους πατέρες, ''Οι πατέρες μη παροργίζετε τα τέκνα σας, αλλά εκτρέφετε αυτά, εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου''. (Εφ. 6.4).

Ο Θεός της Διαθήκης όχι μόνο ήθελε από τους Εκλεκτούς Λατρευτές να πάρουν τις οικογένειές τους μαζί για να λατρεύσουν τον Θεό. Όχι μόνο ζητούσε από τους πατέρες (τους ιερείς των σπιτιών τους) να διαπαιδαγωγήσουν τα παιδιά τους ''εν νουθεσία και φόβο Κυρίου'' διδάσκοντάς τα τι Εκείνος έχει κάνει (γνώση της ιστορίας της σωτηρίας) αλλά τα παιδιά των οικογενειών της Διαθήκης ήταν τόσο σημαντικά στον Θεό που τα είχε χαρίσει ώστε δεν τους πρόσφερε την ευκαιρία όταν αυτά μεγαλώσουν κι αφού φιλοσοφήσουν τη ζωή να αποφασίσουν από μόνα τους και για τον εαυτό τους εάν θέλουν να γίνουν μέλη του Εκλεκτού Λαού του Θεού. Αυτό το δικαίωμα - προνόμιο ο Θεός δεν το έδωσε στα παιδιά.

Ίσως να ακούγεται σκληρό και αντιδημοκρατικό αυτό σε μια εποχή και σε μια κοινωνία επηρεασμένη από την ιδέα του Διαφωτισμού περί της αυτοδιάθεσης, της αυτόνομης ύπαρξης του ατόμου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Όμως, την ευθύνη της ταύτισης των παιδιών με τον Εκλεκτό Λαό, με τη λατρευτική κοινότητα των εκλεκτών του Θεού δεν την έδωσε στα παιδιά αλλά στους γονείς.

Ως γονείς του Λαού της Διαθήκης έπρεπε την 8η ημέρα να παρουσιάσουν τα νεογέννητα παιδιά τους στο Ναό και εκεί να τεθεί το σημείο και η σφραγίδα της ΔΙΑΘΗΚΗΣ που ήταν η ΠΕΡΙΤΟΜΗ. Ήταν το πρώτο μέρος της διαδικασίας κι ήταν μόνο για τα παιδιά της Διαθήκης.

Σήμερα, ο Θεός ενεργεί με τον ίδιο τρόπο. Προσφέρει το προνόμιο και την ευθύνη στους γονείς που είναι Εκλεκτοί Λατρευτές να παρουσιάσουν τα παιδιά τους σ' Αυτόν για να τα ευλογήσει. Όπως ακριβώς εκείνοι οι γονείς οι οποίοι έφεραν τα βρέφη τους στον Χριστό ''... και προσέφερον αυτώ τα παιδία ίνα αυτών άψηται.'' (Μκ.10,13).

Ευχαριστώ τον Θεό που η θεολογία της Εκκλησίας μου, ταυτισμένη με τον Ιστορικό Χριστιανισμό, είδε το βάπτισμα να αντικαθιστά στην Κ.Δ. την περιτομή ως Σημείο και Σφραγίδα της Διαθήκης (Ρωμ. 4,11). Η Εκκλησία που καλεί τους πιστούς γονείς, ως εκείνους που έχουν την κατ' εξοχήν πνευματική ευθύνη των παιδιών τους, να τα παρουσιάσουν στον Θεό και να τα ταυτίσουν με τον Λαό της Διαθήκης την Εκκλησία. Η οποία πιστεύει ότι η Διαθήκη είναι για τους Εκλεκτούς Λατρευτές και για την οικογένειά τους και ότι ο Θεός δεν περιμένει τα βρέφη να ανδρωθούν για να τα έχει αλλά τα ζητά από τώρα.

Ως πιστοί γονείς εκείνο που πρέπει να μας ενδιαφέρει περισσότερο από οτιδήποτε άλλο πρέπει να είναι η σωτηρία της ψυχής των παιδιών μας και η χρησιμοποίηση τους στην υπηρεσία του Θεού. Γιατί να αφήσουμε τον κόσμο να παίρνει τα πολυτιμότερα μαργαριτάρια που ο Θεός μας έχει εμπιστευθεί; Γιατί η Εκκλησία να ζηλεύει και όχι ο κόσμος; Γιατί η Εκκλησία να 'κλαιει' για τα παιδιά που χάνει;

Ας μη θεωρήσουμε ως δεδομένο ότι τα παιδιά μας θα βρουν τον δρόμο στον Θεό. Ποτέ δεν είναι νωρίς να τους μιλήσουμε για τον φόβο και την αγάπη του Θεού. Ποτέ δεν είναι νωρίς να εφαρμόσουμε την παροιμία της Αγίας Γραφής. ''Δίδαξον το παιδίον εν αρχή της οδού αυτού. Και δεν θέλει απομακρυνθή απ' αυτής ουδέ όταν γηράση.... Μη φείδου να παιδεύεις το παιδίον. Διότι εάν κτυπήσης αυτό δια της ράβδου, δεν θέλει αποθάνει.'' (Παρ. 22,6 23,13).

Τα παιδιά μας έχουν μια ψυχή που θα ζει αιώνια είτε στον ουρανό, είτε στην κόλαση, γι' αυτό δεν μπορούμε να αμελούμε και να καθυστερούμε να τα οδηγήσουμε στον Χριστό. Να τα οδηγήσουμε με το παράδειγμά μας και με το λόγο μας. Τα παιδιά μας αντιγράφουν καθώς μελετούμε τον Λόγο του Θεού και προσευχόμαστε. Καθώς εκκλησιαζόμαστε τακτικά και στην ώρα μας, συμμετέχουμε στην ώρα της δοξολογίας με ζωντάνια και με τάξη. Καθώς παρακολουθούμε το κήρυγμα με ενδιαφέρον, προσφέρουμε από το χρόνο μας και τα χρήματά μας στο έργο, ενδιαφερόμαστε για τον ευαγγελισμό και τις ιεραποστολές, ανοίγουμε το σπίτι μας, βοηθούμε ανθρώπους, δίνουμε χρήματα στο έργο...

Η σωτηρία δεν είναι απλώς μια προσευχή, είναι ένας τρόπος ζωής που επεκτείνεται απ' τον εαυτό μας και περιλαμβάνει την οικογένεια του εκλεκτού Λατρευτή η οποία επίσης είναι ΕΚΛΕΚΤΗ. Είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι εάν ο Διάβολος γνωρίζει ότι έχει τα παιδιά μας, τότε έχει καταφέρει να αδυνατίσει την Εκκλησία. Εάν καταφέρει εμάς τους γονείς από το να αμελούμε τις πνευματικές ανάγκες των παιδιών μας, τότε έχει καταφέρει νίκη. Αντίθετα ο Κύριος μας καλεί μέσα στη δύσκολη 'Αίγυπτο' να διεκδικήσουμε τα παιδιά της Διαθήκης που ο Διάβολος τα επιβουλεύεται.

Υπάρχει ένα καλό παράδειγμα πιστών γονέων που πίστεψαν στη Διαθήκη και στις υποσχέσεις της και είδαν το παιδί τους να μεγαλώνει και να υπηρετεί τον Θεό. Θα ήθελα να δούμε την ιστορία τους και το μοντέλο αυτό να μας παραδειγματίσει. Να μεγαλώσουμε τα παιδιά μας και να τα δούμε μέσα στην Εκκλησία, Εκλεκτούς Λατρευτές, δραστήρια μέλη της και ηγέτες όπως ήταν ο Μωϋσής.

Ο Μωϋσής γεννήθηκε στην Αίγυπτο σε μια εποχή που η ζωή των Εβραίων θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως μαρτυρική. Ο πατέρας του ονομαζόταν Άμραμ και η μητέρα του Ιωχαβέδ (Έξ. 6.20). Σε αντίθεση με την πλειονότητα του Εκλεκτού Λαού που δεν λάτρευαν τον Αληθινό Θεό, επειδή δεν Τον γνώριζαν, οι γονείς του Μωϋσή επιδεικνύουν ηρωική πίστη στον Θεό των Πατέρων τους του Οποίου τις εντολές αποφασίζουν να ακολουθήσουν αναφορικά με το βρέφος Μωϋσή. Διαβάζουμε ότι ''Και συνέλαβεν η γυνή, και εγέννησεν υιόν. ιδούσα δε αυτόν ότι ήτο εύμορφος, έκρυψεν αυτόν τρείς μήνας.'' (Έξ. 2.2). Αν και το εδάφιο αυτό αφήνει να εννοηθεί ότι η προστασία ήταν αποτέλεσμα της φυσικής ομορφιάς του παιδιού, στην Εβραίους 11.23 προσφέρεται μια διαφωτιστική λεπτομέρεια ότι δεν ήταν απλώς το κάλλος του παιδιού αλλά η πίστη των γονέων, ''Δια πίστεως ο Μωϋσής, αφού εγεννήθη, εκρύφθη τρείς μήνας υπό των γονέων αυτού, διότι είδον κεχαριτομένον το παιδίον. και δεν εφοβήθησαν το διάταγμα του βασιλέως''. Ήταν η πίστη τους στον Παντοδύναμο Θεό της Διαθήκης και των υποσχέσεων που τους οδήγησε να μην υπακούσουν στον Φαραώ.

Γ. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΙΣΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ-ΛΑΤΡΕΥΤΩΝ

Το δεύτερο κεφάλαιο της Εξόδου φανερώνει αυτήν την πίστη τους που καθοδηγεί την ανατροφή που προσφέρουν στον γιο τους μέσα σε εποχές χαλεπές για το Λαό της Διαθήκης. Το παράδειγμά τους πρέπει να αποτελεί πρότυπο στους σημερινούς γονείς της Διαθήκης που κι αυτοί καλούνται να αναθρέψουν τα παιδιά τους σε καιρούς χαλεπούς.

1. Πιστεύουν στην Υπόσχεση του Θεού (Έξ. 2.2)

Από τη στιγμή που το παιδί τους δόθηκε πίστεψαν ότι ήταν δώρο του Θεού κι ότι υπήρχε κάποιος σκοπός γι' αυτό. Τα λόγια του πρωτομάρτυρα Στεφάνου είναι διαφωτιστικά, ''Εν τούτο τω καιρώ εγεννήθη ο Μωϋσής, και είχε θείον κάλλος...'' (Πρ. 7.20). Η πίστη τους στον Θεό τους ώθησε να δουν το ''θείον κάλλος'', τον ιδιαίτερο σκοπό στη ζωή του παιδιού τους. Ήταν η πίστη τους στην υπόσχεση του Θεού ότι η επαγγελία ήταν στον Αβραάμ και στους απογόνους του, που τους οδήγησε να κρύψουν τον Μωϋσή αρνούμενοι έτσι να υπακούσουν στα κελεύσματα του Φαραώ και της κοινωνίας της Αιγύπτου.

Ω! και να είχαμε αυτήν την πίστη των γονέων του Μωϋσή που να επηρεάζει την ανατροφή που προσφέρουμε στα παιδιά μας. Μια ανατροφή που αντί να καθοδηγείται από τον κόσμο (Φαραώ/Αίγυπτος) και τις προτεραιότητες που εκείνος βάζει, αντίθετα πιστεύει στο Λόγο του Θεού και στις υποσχέσεις Του για τα παιδιά της Διαθήκης. Είναι σημαντικό, ως πιστοί γονείς, να πιστεύουμε ότι τα παιδιά μας τα έδωσε ο Θεός μ' ένα ιδιαίτερο σκοπό στη ζωή τους. Ένα σκοπό που Εκείνος καθορίζει, που επηρεάζει ολόκληρη τη ζωή τους, την προσωπικότητά τους, και σκοπό έχει την δόξα Του.

2. Προετοιμάζουν το Παιδί τους για τη Ζωή μέσα σ' έναν Επικίνδυνο Κόσμο (Έξ. 2.5)

Μη μπορώντας να κρατήσουν άλλο το παιδί τους στο σπίτι, αποφασίζουν να το κρύψουν σ' εκείνο το μέρος που κανένας Αιγύπτιος δεν θα πήγαινε να ψάξει. Μέσα στο Νείλο ποταμό. Εκεί ακριβώς που τα παιδιά των Εβραίων έπρεπε να πεθάνουν. .Όμως, το σημαντικό της ιστορίας δεν είναι ότι τον βάζουν στον Νείλο, αλλά ότι δεν τον βάζουν απροετοίμαστο να αντιμετωπίσει τους κινδύνους που ελλοχεύουν μέσα στο ποτάμι. Ξέρουν πολύ καλά τι σημαίνει Νείλος. Γνωρίζουν τις επικίνδυνες δυνάμεις που παραμονεύουν μέσα στα έλη του ποταμού. Τα φίδια, οι κροκόδειλοι, οι ρουφήχτρες, τα δυνατά ρεύματα, τα άγρια ζώα και όρνεα.

Γι' αυτό, επειδή γνωρίζουν ότι το παιδί τους πρέπει κάποια μέρα να φύγει από την προστασία που η παρουσία τους παρείχε, κάνουν ό,τι χρειάζεται για να προστατευθεί μέσα σ' εκείνο το άγριο περιβάλλον. Η μητέρα του φτιάχνει ένα καλάθι, ρίχνει πίσσα για να μην μπουν τα νερά και βάζει τον Μωϋσή μέσα. Η αλήθεια είναι ότι καμιά λογική μητέρα που αγαπά το σπλάχνο της δεν το εγκαταλείπει στο ποτάμι. Η Ιωχαβέδ, όμως, ήταν γυναίκα και μητέρα πίστης. Με την πράξη της μπορεί να μην παραβαίνει την εντολή του Φαραώ, αλλά σίγουρα τη συγχύζει. Κι αυτό διότι πιστεύει στον Θεό της Διαθήκης ότι τώρα Αυτός θα προστατεύσει το παιδί της.

Εάν δεν είχε αυτήν την πίστη τότε πιθανώς να κρατούσε το γιο της στο σπίτι της, δίπλα της, όπου όμως κάποια στιγμή οι στρατιώτες θα το έβρισκαν και θα το σκότωναν. Η ίδια με την πίστη της στον Θεό των Υποσχέσεων νικά τα μητρικά της συναισθήματα, απεξαρτοποιεί το παιδί της και το αφήνει μέσα στο Νείλο, προστατευόμενο όμως μέσα στην κιβωτό που του έφτιαξε.

Ως γονείς κάποια ημέρα θα αναγκαστούμε να αφήσουμε τα παιδιά μας να φύγουν απ' την ασφάλεια του σπιτιού μας και της Εκκλησίας. Κάποια μέρα θα μπουν μέσα στο 'Νείλο' της κοινωνίας μας. Πώς όμως μπαίνουν; Πέφτουν μέσα ή τα βάζουμε μέσα; Τι θα απογίνουν εκεί; Θα επιπλέουν προστατευόμενα από την πίστη μας, από τις αρχές που τους διδάξαμε ('καλάθι'), απ' το παράδειγμά μας ή θα τους καταπιεί και θα τους παρασύρει το 'ποτάμι' του κόσμου μας; Προετοιμάζουμε τα παιδιά μας για την πάλη της πίστης που έρχεται στη ζωή τους;

Δεν θα σώσουμε τα παιδιά μας με το να τα κρατήσουμε κοντά μας, με το να τα τακτοποιήσουμε περιουσιακά, ή απλώς να τα μορφώσουμε (αν και πιστεύω ότι η μόρφωση είναι πολύ σπουδαία και απαραίτητη!). Αυτά δεν έχουν αιώνιο αντίκρισμα. Πρέπει να πεισθούμε ότι ο επικίνδυνος 'Νείλος' θα τα αναζητήσει και θα τα πάρει κάποια μέρα. Πρέπει να πεισθούμε ότι δεν τα προετοιμάζουμε με κάποιους ύμνους που θα μάθουν στο σπίτι, ή στο κυριακό σχολείο, ή στην κατασκήνωση. Αν και καλά όλα αυτά, όμως εάν δεν δουν σ' εμάς τους γονείς παράδειγμα πίστης, μελέτης του Λόγου του Θεού, υπηρεσίας, συνέπειας, πειθαρχίας, εκκλησιαστικής συνείδησης, προσφοράς στο έργο και αγάπης τότε υπάρχει το ενδεχόμενο 'Νείλος' να τα 'πνίξει'.

3. Από Απόσταση Παρακολουθούν

και Προσεύχονται (Έξ. 2.4)

Τέλος, η Ιωχαβέδ αν και αφήνει το παιδί μέσα στο Νείλο δίπλα τοποθετεί την Μαριάμ να παρακολουθεί τι θα απογίνει στο παιδί και να ενημερώνει τους γονείς της. Αναμφισβήτητα οι γονείς της Μαριάμ δεν την έβαλαν εκεί για να δει πώς ο Νείλος θα καταβροχθίσει το γιο τους. Αυτό, μάλλον, ούτε μια στιγμή δεν πέρασε από το μυαλό τους. Αντίθετα την έβαλαν εκεί για να παρακολουθεί τον τρόπο με τον οποίο ο Θεός θα τον λυτρώσει. Η πίστη τους οδηγούσε να οραματίζονται τη λύτρωση του παιδιού τους.

Ως γονείς τέκνων Διαθήκης έχουμε το προνόμιο να προσευχόμαστε και να παρακολουθούμε από 'απόσταση' τα παιδιά μας καθώς 'επιπλέουν' πάνω στον 'Νείλο' περιμένοντας τη λύτρωση τους την οποία θα φέρει ο Ίδιος ο Θεός.

Να προσεύχεσαι για τα παιδιά σου και διεκδίκησέ τα. Δεν ανήκουν στον Απωλλύοντα, ανήκουν στον Θεό διότι είναι παιδιά Διαθήκης!

''Και είπεν ο Μωϋσής, 'Μετά των νέων ημών και μετά των γερόντων ημών θέλομεν υπάγει, μετά των υιών ημών και μετά των θυγατέρων ημών ... θέλομεν υπάγει. διότι έχομεν εορτήν εις τον Κύριον.'' (Έξ. 10.9). I

 

 

Εκτρώσεις

Προβλήματα και ζητήματα που πηγάζουν από τις εκτρώσεις

Ψυχοσωματικές επιπτώσεις στην εγκυμονούσα

Συνέχεια από το προηγούμενο

H έκτρωση, όπως είναι γνωστό, είναι πολύ πιο επικίνδυνη από τον απλό τοκετό. Τα ιατρικά εγχειρίδια παραθέτουν μια μεγάλη λίστα από πιθανές επιπλοκές των αμβλώσεων. Οι επιπλοκές μπορεί να είναι πρόσκαιρες ή μόνιμου χαρακτήρα και μπορούν να περιλαμβάνουν μόλυνση, αιμορραγία, διάφορες γυναικολογικές κακώσεις (διατρήσεις μήτρας, ρήξεις τραχήλου κ.α.), σηψαιμία, καταπληξία (σοκ), θρομβοεμβολικά επεισόδια, χωρίς να αποκλείεται και αυτός ο θάνατος. Ας σημειωθεί ότι οι θάνατοι από τις αμβλώσεις είναι δεκαπλάσιοι από τους θανάτους κατά τους τοκετούς. Βέβαια η συχνότητα των επιπλοκών σχετίζεται και με την ηλικία και την υγεία της εγκυμονούσας, με τις μεθόδους που εφαρμόζονται, με την πείρα και την ικανότητα του ιατρού αλλά και με τις συνθήκες υγιεινής του χώρου όπου πραγματοποιείται η έκτρωση.

Ωστόσο οι εκτρώσεις έχουν και δυσάρεστες ψυχικές συνέπειες. Πρόκειται κυρίως για συναισθήματα ενοχής, κατάθλιψη, και απογοήτευση που προκαλούν στις παρ' ολίγον μητέρες σοβαρές ψυχοσωματικές διαταραχές. Εφιαλτικά όνειρα, σύμπλεγμα παιδοκτονίας, επιθετικές τάσεις, φόβος για την κοινωνία είναι μόνο ορισμένες από αυτές. Η έκτρωση προκαλεί ψυχικά τραύματα, που δεν είναι καθόλου εύκολο να ξεπεραστούν ακόμη και μετά από πολλά χρόνια.

Κοινωνικές συνέπειες

Οι εκτρώσεις - και όχι μόνο η υπογεννητικότητα - ευθύνονται κατά ένα μεγάλο ποσοστό - περίπου 40 % - και για το τεράστιο δημογραφικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα μας. Κάθε χρόνο, όπως ήδη αναφέρθηκε πραγματοποιούνται στη χώρα μας 200.000 εκτρώσεις και μπορεί κανείς να αναλογιστεί τι σημαίνει αυτό για ένα πληθυσμό των 10 περίπου εκατομμυρίων. Η Ελλάδα τείνει να γίνει μια χώρα γερόντων συνταξιούχων. Αυτό σημαίνει ότι όλο και λιγότεροι θα σηκώνουν τα βάρη της φορολογίας και θα προσφέρουν σε όλο και περισσότερους απόμαχους της παραγωγής. Το γεγονός αυτό βεβαίως επηρεάζει και αυτήν την ίδια την άμυνα της χώρας, η οποία κάθε χρόνο δέχεται όλο και λιγότερους άνδρες στην υπηρεσία της.

Ηθικά ζητήματα

Ένα από τα βασικά ζητήματα που τίθενται, αφορούν τα δικαιώματα της εγκυμονούσας γυναίκας και αυτά του παιδιού που πρόκειται να γεννηθεί. Όσοι τάσσονται υπέρ των εκτρώσεων τονίζουν τα δικαιώματα της εγκυμονούσας με ιδιαίτερη έμφαση στο δικαίωμά της να συνεχίσει ή να διακόψει την εγκυμοσύνη. Συχνά το ζήτημα αυτό τίθεται από εκπροσώπους του φεμινιστικού κινήματος οι οποίοι τάσσονται υπέρ του δικαιώματος επιλογής της εγκυμονούσας γυναίκας - δεν λείπουν ωστόσο και φωνές εκ μέρους των φεμινιστών που κρατούν αρνητική στάση απέναντι στις εκτρώσεις, παρόλο ότι διαφυλάττουν και υπερασπίζονται τα δικαιώματα των γυναικών. Αντίθετα, όσοι τάσσονται κατά των εκτρώσεων δίνουν έμφαση στα δικαιώματα του αγέννητου παιδιού και ιδιαίτερα στο δικαίωμά του να ζήσει. Οι πρώτοι βλέπουν την έκτρωση ως ένα είδος καθυστερημένης αντισύλληψης. Οι τελευταίοι βλέπουν την έκτρωση ως ανθρωποκτονία.

Στη συζήτηση αυτή εμπλέκεται και ένα άλλο ζήτημα που έχει να κάνει με τον χρονική στιγμή ή περίοδο που συγκροτείται η ανθρώπινη προσωπικότητα. Όσοι τάσσονται υπέρ των εκτρώσεων δεν είναι πρόθυμοι να δεχθούν ότι το παιδί κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αποτελεί ξεχωριστό από την εγκυμονούσα πρόσωπο και τονίζουν ότι το έμβρυο θα ολοκληρωθεί ως ανθρώπινη προσωπικότητα μελλοντικά, εφόσον η κύηση δεν διακοπεί. Όσοι αντίθετα τάσσονται κατά των εκτρώσεων αντιμετωπίζουν το παιδί ως ένα ακόμη ανθρώπινο ον, που παρόλο που βρίσκεται σε εξέλιξη πρέπει να γίνεται σεβαστό από όλους μας.

Θεολογικά ζητήματα

Σχετικός με το παραπάνω ζήτημα είναι και ο θεολογικός προβληματισμός για το πότε πρέπει να θεωρηθεί ότι το έμβρυο έχει ψυχή. Αρκετοί θεολόγοι στο παρελθόν, για παράδειγμα, ανάμεσα στους οποίους και ο μεγάλος θεολόγος της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας του Μεσαίωνα, Θωμάς Ακινάτης, θεωρούσε ότι το έμβρυο έχει ψυχή μετά τις πρώτες 40 ημέρες. Σήμερα γενικά οι θεολόγοι θεωρούν το έμβρυο έμψυχο ήδη από τη σύλληψη. Βέβαια και η αντίληψη αυτή παρουσιάζει κάποιες δυσκολίες ( δεν μπορεί να εξηγήσει ικανοποιητικά την περίπτωση των ομοζυγωτών διδύμων, που προκύπτουν από ένα και μόνο γονιμοποιημένο ωάριο.

Οι θέσεις των τριών μεγάλων χριστιανικών δογμάτων

Η θέση της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας

Η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία τηρεί γενικά μια συνεπή και άκαμπτη στάση απέναντι στο ζήτημα των εκτρώσεων. Προβάλλει ως θέση της τη γενική απαγόρευση της έκτρωσης μη αναγνωρίζοντας καμιά εξαίρεση, ούτε ακόμη και αυτόν τον κίνδυνο της ζωής της εγκυμονούσας. Η συνεχής κινητοποίηση της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας σχετικά με το θέμα αυτό έχει αφήσει στις δυτικές κοινωνίες την εντύπωση ότι πρόκειται για ένα "ρωμαιοκαθολικό ζήτημα". Το 1985 η Σύνοδος της Καθολικής Ιεραρχίας στη χώρα μας (;) εξέδωσε την Εγκύκλιο "Για την υπεράσπιση της ανθρώπινης ζωής".

Η θέση της Ορθοδόξου Εκκλησίας

Η Ορθόδοξη Εκκλησία και συγκεκριμένα η Εκκλησία της Ελλάδας είναι αντίθετη με τις εκτρώσεις. Λόγος για πιθανές εξαιρέσεις από αυτόν τον γενικό κανόνα δεν γίνεται. Κάθε εγκυμονούσα μητέρα ακόμη και σε περίπτωση κινδύνου προτρέπεται να αναθέτει την περίπτωσή της στα χέρια του Θεού. Η Ιερά Σύνοδος της Ελλάδος εξέδωσε το 1986 τη θέση της στην Ιεροσυνοδική Εγκύκλιο περί των Εκτρώσεων. Ακόμη το 1985 η Συντονιστική Επιτροπή Ορθοδόξων Χριστιανικών Σωματείων Θεσσαλονίκης εξέδωσε τη "Φωνή Διαμαρτυρίας Κατά των Αμβλώσεων". Εκτός των παραπάνω έχουν εκδοθεί σύντομες μελέτες από διαφόρους εκπροσώπους της Ορθόδοξης Εκκλησίας : όπως από κατά τόπους μητροπολίτες, π.χ. του Μητροπολίτου Νικοπόλεως κ. Μελετίου, (Εκτρώσεις, 1987) και του Μητροπολίτου Πειραιώς κ. Καλίνικου (Η αλήθεια για τις αμβλώσεις) ή από θεολόγους, όπως τον Ν. Π. Βασιλειάδη (Πότε "εμψυχούται" το ανθρώπινο έμβρυο; 1986) και τον Ν. Μητσόπουλο ("Η περί του ανθρωπίνου εμβρύου ως ψυχοσωματικής υπάρξεως διδασκαλία της εκκλησίας και η χριστολογική θεμελίωσις αυτής", 1982). Η Ορθόδοξη Εκκλησία εκφράζει τη θέση της επάνω στο ζήτημα επιπλέον μέσω των ιερέων κάθε ενορίας που είναι αρμόδιοι για την εξομολόγηση και τη συμβουλευτική, των πνευματικών, σε όσους από το ποίμνιο καταφεύγουν σε αυτούς.

 

Θέσεις Ευαγγελικών-Διαμαρτυρόμενων Εκκλησιών

Οι Διαμαρτυρόμενες εκκλησίες δεν έχουν τηρήσει μία ενιαία στάση αναφορικά με το θέμα των εκτρώσεων. Υπάρχουν συντηρητικοί και φιλελεύθεροι θεολόγοι, που αντιμετωπίζουν με διαφορετικό τρόπο τη βάση της χριστιανικής πίστης, την Αγία Γραφή, και συνεπώς και το ζήτημα των εκτρώσεων. Η πιο συχνή στάση όμως στους κύκλους των Διαμαρτυρομένων είναι απαγορευτική για τις εκτρώσεις. Ωστόσο η στάση αυτή δεν είναι το ίδιο άκαμπτη με εκείνη της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Συνήθως αναγνωρίζονται ως εξαιρέσεις και επιτρέπεται η έκτρωση στις έσχατες εκείνες περιπτώσεις όπου απειλείται η ζωή της μητέρας ή το βρέφος παρουσιάζει ανωμαλίες τέτοιου βαθμού ώστε να μη θεωρείται ανθρώπινο ον.

Οι θέσεις της Ελληνικής Ευαγγελικής Εκκλησίας αναφορικά με το ζήτημα των εκτρώσεων

 

1. Η έκτρωση αγγίζει το δόγμα του Θεού και της Πρόνοιάς Του

Πιστεύουμε, όπως όλοι οι χριστιανοί, ότι Εκείνος ο οποίος δίνει, συντηρεί και αφαιρεί τη ζωή είναι ο Δημιουργός Θεός. Όπως το εξέφρασε ο Ιώβ: "ο Κύριος έδωκε και ο Κύριος αφήρεσε" (Ιώβ α' 21). Ή όπως λέει ο Ψαλμωδός: "σηκώνεις την πνοήν αυτών, αποθνήσκουσι, και εις το χώμα αυτών επιστρέφουσιν, εξαποστέλλεις το πνεύμα Σου, κτίζονται, και ανανεώνεις το πρόσωπον της γης" (Ψαλμ. ρδ' 29-30). Ακόμη και σε περιπτώσεις διεγνωσμένης αναπηρίας, όπου κάποιοι με ελαφριά την καρδιά θα έδιναν τη συγκατάθεσή τους για τη διακοπή μιας κύησης, ο Λόγος του Θεού μας φέρνει αντιμέτωπους με τη διακήρυξη του Θεού: "Τις έδωκε στόμα εις τον άνθρωπον; ή τις έκαμε τον άλαλον, ή τον κωφόν; ή τον βλέποντα, ή τον τυφλόν; ουχί εγώ ο Κύριος;" (Έξοδος δ' 11).

Είναι αρκετά τα χωρία της Αγίας Γραφής που παρουσιάζουν το μεγάλο ενδιαφέρον του Θεού για την αγέννητη ακόμη ζωή :

- Έξοδος κβ' "Εάν μάχωνται άνδρες, και πατάξωσι γυναίκα έγκυον, και εξέλθη το παιδίον αυτής, δεν συμβή όμως συμφορά, θέλει εξάπαντος κάμει αποζημίωσιν ο πατάξας, οποίαν ο ανήρ της γυναικός επιβάλη εις αυτόν, και θέλει πληρώσει κατά την απόφασιν των κριτών. Αν όμως συμβή συμφορά, τότε θέλεις δώσει ζωήν αντί ζωής, οφθαλμόν αντί οφθαλμού, οδόντα αντί οδόντος, χείρα αντί χειρός, πόδα αντί ποδός, καύσιμον αντί καυσίματος, πληγήν αντί πληγής, κτύπημα αντί κτυπήματος."

Στα παραπάνω χωρία που προέρχονται από τον μωσαϊκό νόμο, ποινικοποιείται οποιαδήποτε βλάβη στο αγέννητο παιδί.

- Ψαλμός ρλθ' 13-16 : "Διότι Συ εμόρφωσας τους νεφρούς μου, με περιετύλιξας εν τη κοιλία της μητρός μου. Θέλω Σε υμνεί, διότι φοβερώς και θαυμασίως επλάσθην. Θαυμάσια είναι τα έργα Σου και η ψυχή μου κάλλιστα γνωρίζει τούτο. Δεν εκρύφθησαν τα οστά μου από Σου, ενώ επλαττόμην εν τω κρυπτώ, και διεμορφονόμην εν τοις κατωτάτοις της γης. Το αδιαμόρφωτον του σώματός μου είδον οι οφθαλμοί Σου και εν τω βιβλίω Σου πάντα ταύτα ήσαν γεγραμμένα, ως και αι ημέραι καθ' ας εσχηματίζοντο, και ενώ ουδέν εκ τούτων υπήρχε."

Ο ψαλμωδός βλέπει το μεγαλείο του Θεού αναλογιζόμενος την αύξηση του παιδιού μέσα στην κοιλιά της μητέρας του. Είναι ο Δημιουργός Θεός που πλάθει και παρακολουθεί στενά κάθε εξελικτική φάση της ζωής του εμβρύου.

Ο Θεός όχι μόνο πλάθει το παιδί στην κοιλιά της μητέρας του αλλά σύμφωνα με την ευδοκία του θελήματός του ήδη πριν γεννηθεί μπορεί να το ξεχωρίσει για στην υπηρεσία του χρίοντας και πληρώνοντάς το με το Άγιο Πνεύμα.

Ο προφήτης Ησαΐας αναφέρει στο κεφ. μθ' και στα χωρία 1 και 5 : "Ο Κύριος με εκάλεσεν εκ κοιλίας, εκ των σπλάγχνων της μητρός μου ανέφερε το όνομά μου ... Τώρα λοιπόν λέγει Κύριος, ο πλάσας με εκ κοιλίας δούλον Αυτού."

Ο προφήτης Ιερεμίας επίσης στο κεφ. α' και χωρία 4-5 γράφει σχετικά με την κλήση του: "Πριν σε μορφώσω εν τη κοιλία σε εγνώρισα. Και πριν εξέλθης εκ της μήτρας σε ηγίασα. Προφήτην εις τα έθνη σε κατέστησα."

Ο ευαγγελιστής Λουκάς στο πρώτο κεφάλαιο του ευαγγελίου του μας αναφέρει την προφητεία του αγγέλου σχετικά με τον Ιωάννη τον Βαπτιστή: "... θέλει πληρωθή Πνεύματος Αγίου έτι εκ κοιλίας της μητρός αυτού ... " (Λουκάς α' 15). Στο δεύτερο κεφάλαιο του ίδιου ευαγγελίου διαβάζουμε για το σκίρτημα του "βρέφους", του Ιωάννη του Βαπτιστή, όταν ήταν ακόμη μέσα στην κοιλιά της μητέρας του, στη συνάντηση της μητέρας του Κυρίου (Λουκάς α' 41.44). Είναι η ίδια λέξη, "βρέφος", που χρησιμοποιεί ο ευαγγελιστής τόσο για το αγέννητο, όσο και για νεογέννητο παιδί (Λουκάς β' 12.16) και αργότερα για τα παιδιά που έφεραν στον Ιησού Χριστό για να τα ευλογήσει (Λουκάς ιη' 15).

Αλλά και ο απόστολος Παύλος σημειώνει σε ένα χωρίο της επιστολής του προς τους Γαλάτας: "Ότε δε ευδόκησεν ο Θεός, ο προσδιορίσας με εκ κοιλίας μητρός μου, και καλέσας διά της χάριτος αυτού να αποκαλύψη τον Υιόν Αυτού εν εμοί, ..., ευθύς δεν συνεβουλεύθην σάρκα και αίμα". (Γαλάτας α' 15-16).

Η έκτρωση "κατά βούληση" συνεπώς σημαίνει ότι θνητοί άνθρωποι προσπαθούν να παίξουν τον ρόλο που ανήκει αποκλειστικά και μόνον στον Θεό.

2. Η έκτρωση αγγίζει το δόγμα του ανθρώπου: Η ιερότητα της ανθρώπινης ζωής

Παρόλο που το έμβρυο δεν είναι ακόμη ένας πλήρως αναπτυγμένος άνθρωπος και κανείς μπορεί να συζητά φιλοσοφικά και θεολογικά για το πότε έχει ψυχή ή αν μπορεί να θεωρείται πρόσωπο, ωστόσο πρόκειται αναμφισβήτητα για ένα ζωντανό ανθρώπινο ον. Όση διαφορά και αν υπάρχει μεταξύ ενός νεογέννητου και ενός αγέννητου βρέφους, δεν παύουμε να μιλούμε και στις δύο περιπτώσεις για ανθρώπινη ζωή. Το πώς αντιμετωπίζουμε το έμβρυο αποτελεί ακριβώς και το κλειδί του όλου ζητήματος των εκτρώσεων. Εμείς από την πλευρά μας θεωρούμε εντελώς λαθεμένη και αποκρουστική την ιδέα ότι το έμβρυο είναι απλώς ένας σύνολο ιστών ή ένα εξόγκωμα μέσα στη μήτρα της μητέρας, το οποίο μπορεί να αφαιρεθεί όπως ένα δόντι ή ένας όγκος. Ορισμένοι ισχυρίζονται πράγματι ότι το έμβρυο αποτελεί απλώς μέρος του σώματος της μητέρας και ως εκ τούτου εκείνη έχει το δικαίωμα να κάνει ό,τι θέλει με το σώμα της. Ωστόσο, όπως έχουμε αναφέρει και παραπάνω, το γεγονός ότι το έμβρυο μέσα στη μήτρα δεν είναι απλώς ένα τμήμα του σώματος της εγκυμονούσας μητέρας αποδεικνύεται και από τις σύγχρονες έρευνες σχετικά με τον γενετικό κώδικα αλλά και από τα συμπεράσματα της επιστήμης της εμβρυολογίας. Γενικά ολόκληρη η διαδικασία από την ωορρηξία ως τον τοκετό μπορεί να θεωρηθεί ως μια πορεία του παιδιού προς την τελική ανεξαρτησία από τη μητέρα.

 

3. Πιστεύουμε στην κατά κανόνα απαγόρευση των εκτρώσεων

 

Ωστόσο η θέση μας διαχωρίζεται από την άκαμπτη θέση της Ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας. Αναγνωρίζουμε τις δύο ακόλουθες δυνατότητες εξαίρεσης:

- Την δυνατότητα να πραγματοποιηθεί έκτρωση συζητούμε όταν αποδεδειγμένα κινδυνεύει εξαιτίας της εγκυμοσύνης η ζωή της μητέρας.

"Δεν πρόκειται για φόνο σε αυτή την περίπτωση;" θα μας ρωτήσουν κάποιοι. Δεν αντιλέγουμε. Ωστόσο ζούμε σε ένα κόσμο που έχει εκτραπεί από την τάξη του Θεού. Είναι μια περίπτωση όπου έχει κανείς να διαλέξει ανάμεσα σε δύο θανάτους, της μητέρας ή του παιδιού. Πιστεύουμε ότι σε αυτή την έσχατη περίπτωση έχει κανείς τη δυνατότητα να επιλέξει. Μιλούμε ωστόσο και πάλι μόνον για δυνατότητα. Υπήρξαν περιπτώσεις που οι επιστημονικές διαγνώσεις περί επικείμενου θανάτου της μητέρας διαψεύσθηκαν, επειδή ο Θεός προστάτευσε και τις μητέρες και τα παιδιά. Από τη μια πλευρά δεν θα πρέπει να αψηφούμε την επιστήμη και τις δυνατότητές της. Από την άλλη πλευρά ποτέ δεν θα πρέπει να αψηφούμε την περίπτωση της θαυματουργικής επέμβασης του Θεού, αρκεί να έχουμε την πληροφορία της πίστεως από το Άγιο Πνεύμα του Θεού. Οπωσδήποτε στην περίπτωση αυτή η απόφαση ανήκει στη μητέρα.

- Την δυνατότητα να πραγματοποιηθεί έκτρωση συζητούμε, όταν υπάρχουν ανωμαλίες στο έμβρυo, που να το καθιστούν μη ανθρώπινο

Μια άλλη δυνατότητα εξαίρεσης που μπορούμε να αναγνωρίσουμε είναι, όταν το έμβρυο παρουσιάζει τέτοιες ανωμαλίες, ώστε να μην μπορεί να χαρακτηριστεί ως ανθρώπινο ον, για παράδειγμα όταν στερείται εγκεφάλου. Σε τέτοιες περιπτώσεις μιλούμε για "τέρατα". Συνήθως όμως τα παιδιά αυτά μόλις γεννιούνται πεθαίνουν η αποβάλλονται φυσιολογικά τους πρώτους μήνες, οπότε η συζήτηση για έκτρωση καθίσταται περιττή. Πρέπει ωστόσο και εδώ να επισημάνουμε ότι ο παραπάνω χαρακτηρισμός του "μη ανθρώπινου όντος" ή "τέρατος" , δεν θα πρέπει να δίνεται με ευκολία.

Δύσκολες περιπτώσεις που ΔΕΝ εξαιρούνται από τον κανόνα της απαγόρευσης των εκτρώσεων

Εγκυμοσύνη που προήλθε από βιασμό

Μια από τις δυσκολότερες ομολογουμένως περιπτώσεις, όπου η έκτρωση για πολλούς φαίνεται εκ πρώτης όψεως δικαιολογημένη είναι στην περίπτωση που η εγκυμοσύνη έχει προέλθει από βιασμό. Το παιδί δεν είναι καρπός μιας νόμιμης σχέσης, ενός δεσμού αγάπης, αλλά αντίθετα είναι συνδεδεμένο με μια απεχθή και αμαρτωλή πράξη. Παρ' όλ' αυτά πρέπει να σκεφθούμε ότι έχουμε να κάνουμε με μια ανθρώπινη ζωή που δεν ευθύνεται σε τίποτε για τις συνθήκες με τις οποίες έρχεται στον κόσμο. Εάν θα έπρεπε να τιμωρηθεί κάποιος, αυτός είναι ο άνθρωπος που διέπραξε τον βιασμό. Η Αγία Γραφή διακηρύττει ότι: "Η ψυχή η αμαρτάνουσα, αυτή θέλει αποθάνει. Ο υιός δεν θέλει βαστάσει την ανομίαν του πατρός, και ο πατήρ δεν θέλει βαστάσει την ανομίαν του υιού." (Ιεζεκιήλ ιη' 19). Δεν θα πρέπει λοιπόν το παιδί, που είναι αθώο, να πληρώνει για τις αμαρτίες άλλων.

Διάγνωση κατά την κύηση ότι το παιδί θα έχει σωματικό ή διανοητικό πρόβλημα

Συχνά προβάλλεται ως επιχείρημα για τη διακοπή μιας κύησης στην περίπτωση ενός εμβρύου που παρουσιάζει κάποιες ανωμαλίες, ότι δεν θα πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη μόνο την "ιερότητα" της ζωής αλλά και την ποιότητα της ανθρώπινης ζωής. "Γιατί να ζήσει, αφού θα υποφέρει;" μας ρωτούν συχνά. Ποιος όμως μπορεί να κρίνει την ποιότητα της ανθρώπινης ζωής; Εξαρτάται άραγε αυτή από το αν είναι κάποιος για παράδειγμα αρτιμελής ή από το πόση αγάπη θα του δείξουμε εμείς; Δεν είναι άραγε η αγάπη που δεχόμαστε και δίνουμε το μέτρο της ποιότητας της ζωής μας;

Αν πάλι δεχθούμε την έκτρωση ενός παιδιού μέσα στη μήτρα, μόνο και μόνο επειδή παρουσιάζει κάποια αναπηρία, γιατί να μη αποδεχθούμε και τον φόνο του μετά τη γέννησή του; Αυτή η λογική βέβαια θα συμπεριελάμβανε και όσους βρίσκονται σε κωματώδη κατάσταση, τους διανοητικά καθυστερημένους αλλά και τους ηλικιωμένους, όλους γενικά όσοι δεν είναι παραγωγικοί και κρίνονται για αυτόν τον λόγο χωρίς αξία, κάτι που δεν είναι πρόθυμοι βέβαια να δεχθούν με ελαφρά τη συνείδηση οι υποστηρικτές των εκτρώσεων.

Συνέπειες των θέσεών μας και

εναλλακτικές λύσεις

 

Σύμφωνα με τις παραπάνω θέσεις μας μπορούμε να καταλήξουμε στα ακόλουθες σύντομες διατυπώσεις :

α) Στην περίπτωση της εγκυμοσύνης οι γιατροί έχουν να κάνουν όχι μόνο με ένα αλλά με δύο ανθρώπινα όντα και δύο "ασθενείς", τη μητέρα αλλά και το παιδί.

β) Η ζωή του εμβρύου είναι κατά κανόνα απαραβίαστη. Δεν μπορούμε να επιλύουμε τα διάφορα ηθικά, κοινωνικά, οικονομικά μας προβλήματα σκοτώνοντας ένα άνθρωπο, το έμβρυο, που έχει κάθε δικαίωμα στη ζωή, αλλά δεν μπορεί ακόμη να αμυνθεί και να προστατεύσει τον εαυτό του.

γ) Η εγκυμοσύνη δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως αρρώστια και η έκτρωση δεν είναι στην πλειονότητα των περιπτώσεων θεραπεία. Η έκτρωση μ' άλλα λόγια είναι φόνος και θα έπρεπε να ποινικοποιηθεί εκ νέου.

δ) Εφόσον ζητούμε μια σκληρότερη νομοθεσία για τις εκτρώσεις από την πολιτεία, θα πρέπει βέβαια να είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε πλήρη κοινωνική ευθύνη. Είμαστε έτοιμοι, για παράδειγμα, να σταθούμε στο πλευρό των ανύπαντρων μητέρων ; Η σκληρότερη νομοθεσία για τις εκτρώσεις θα πρέπει να συνδυάζεται με ανάλογη πολιτική πρόνοιας από την πλευρά του κράτους, των εκκλησιών αλλά και άλλων φορέων τόσο για τις ανύπαντρες μητέρες όσο και για τα εξώγαμα τέκνα τους.

ε) Ο σωστός οικογενειακός προγραμματισμός και η λογική χρήση της αντισύλληψης είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους πρόληψης του φαινομένου των εκτρώσεων. I

 

Βιβλιογραφία

Δορκοφίκη Ειρήνη, Έκτρωση. Συνέπειες στη σωματική και ψυχική υγεία της γυναίκας. (1997). (Εδώ και πλούσια ελληνική βιβλιογραφία επί του θέματος.)

Βασιλειάδης Νικόλαος, Πότε "εμψυχούται" το ανθρώπινο έμβρυο; (1986)

Caldwell Ryrie, You mean the Bible teaches that ... (1974) 85 κ.ε.

E.Batchelor Jr. (ed.), Abortion. The Moral Issues (1982)

Donald Cole, Christian Perspectives in Controversial Issues (1982) 33 κ.ε. John Stott, The Abortion Dilemma : Involvement, (1985) 187-214.

John Jefferson David, Evangelical Ethics (1985) 129 κ.ε.

Francis Schaeffer, Whatever happened to the human race? : The complete works of Francis Schaeffer (1985) τ.5 σελ.296-329

R. Flaceliere, Ο δημόσιος και ιδιωτικός βίος των αρχαίων Ελλήνων (1987) 101 κ.ε.

P.Veyne (ed.), A History of Private Life. I. From Pagan Rome to Byzantium (1987) 9 κ.ε.

T. Jersild - Dale A. Johnson (ed), Moral Issues and Christian Response (1990) 349 κ.ε.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΦΟΡΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΕΝΝΗΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ *

- Πανελλήνιος Σύνδεσμος Αγέννητου Παιδιού (ΠΑ.ΣΥ.Π.Α.Π.): Εδρεύει στην Αθήνα και προσφέρει ψυχολογική, κοινωνική και οικονομική προστασία, ωσότου η γυναίκα γεννήσει το παιδί της.

- Εταιρεία Προστασίας Ανθρώπινης Ζωής (Ε.Π.Α.Ζ.):Εδρεύει στην Αθήνα. Προσφέρει ιατρικές και νομικές συμβουλές.

- "Ευαγγελιστής Μάρκος": Εκκλησιαστικό ίδρυμα παιδαγωγικών και κοινωνικών εφαρμογών της Ιεράς Μητροπόλεως Κασσανδρίας για την προστασία της άγαμης μητέρας και του αγέννητου παιδιού. Εδρεύει στη Θέρμη Θεσσαλονίκης. Το ίδρυμα διατηρεί τον ειδικό ξενώνα "Σπίτι της Μαρίας" στο οποίο γίνεται δεκτή χωρίς καμιά διαδικασία κάθε άγαμη κοπέλα, που εγκυμονεί.

- Κέντρο Βοήθειας Εγκυμοσύνης Γυναικός "Οίκος της Ραχήλ".: Κέντρο υποστήριξης των εγκύων γυναικών που ιδρύθηκε από την Ιερά Μητρόπολη Λέρου και Καλύμνου.

* Τα στοιχεία από το βιβλίο της Ε. Δορκοφίκη, Έκτρωση (1997)

 

 

Η Αναζωογόνηση στην Κοινωνία

του Αιδ. δρος Αργ. Πέτρου

Συνέχεια από το προηγούμενο

Να μερικά από τα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει η κοινωνία μας για ν' αντανακλά το χαρακτήρα του Θεού σαν εκλεκτή Του ιδιοκτησία, σαν έθνος Του άγιο, σαν βασιλικό ιερατείο Του.

α. Η κοινωνία μας πρέπει να είναι

κοινωνία ευσπλαχνίας και αγάπης

Το έλεος του Θεού που οι απελευθερωμένοι σκλάβοι έζησαν, είχε σαν συνέπεια την απαίτηση του Θεού ο λαός Του να ζήσει με έλεος κι ευσπλαχνία προς τους ανθρώπους γύρω του. Αν η κοινωνία τους αποτύγχανε ν' αντικατοπτρίσει τη σπλαχνικότητα του Θεού και οι ευνοούμενοι της χάρης του Θεού θα έβρισκαν τον εαυτό τους αποδέκτες της κρίσης του Θεού (Έξ. 22:22-27). Άραγε στη δική μας περίπτωση το έλεος του Θεού που γνωρίσαμε στη ζωή μας αντικατοπτρίζεται στην κοινωνία μας; Συμπεριφερόμαστε προς τους άλλους π.χ. τον ξένο, τον ορφανό, τη χήρα και το φτωχό, όπως ο Θεός συμπεριφέρθηκε σε μας; "Και ξένον δεν θέλεις κακοποιήσει, ουδέ θέλεις καταδυναστεύσει αυτόν? διότι ξένοι εστάθητε εν τη γη της Αιγύπτου" (Έξ. 22:21 & 23:9).

Στην Καινή Διαθήκη και ο Κύριός μας τονίζει ότι ο χαρακτήρας του Θεού θα πρέπει ν' αντικατοπτρίζεται στην κοινωνία μας: "Να είστε λοιπόν σπλαχνικοί, όπως είναι σπλαχνικός ο Πατέρας σας" (Λουκ. 6:36, ακόμα Ματθ. 5:48).

Η κοινωνία μας θα είναι ευσπλαχνίας και αγάπης, όταν την αφοσίωσή μας και την πιστότητά μας προς τον Θεό τη δείχνουμε με τη συμπόνια και συμπαράσταση προς τους συνανθρώπους μας. Αυτή άλλωστε είναι και η καρδιά του νόμου όπως τη διατύπωσε ο δάσκαλος του νόμου στον Ιησού: "Εκείνος αποκρίθηκε: [Ν' αγαπήσεις τον Κύριο το Θεό σου με όλη την καρδιά σου και με όλη την ψυχή σου και με όλη τη διάνοιά σου, κι επίσης τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου]" (Λουκ. 10:27, ακόμα Ματθ. 22:37-38).

Η αγάπη του Θεού πρέπει να μας οδηγεί σε αγάπη στο συνάνθρωπο, γιατί έχουμε ευθύνη να δείξουμε το έλεός Του που γνωρίσαμε, στους ανθρώπους γύρω μας. Είναι η κοινωνία μας κοινωνία ελέους, αγάπης, συγχώρεσης, όπως ο Θεός μας; Αυτό ζήτησε και ο Κύριός μας:

"Ακούσατε πως δόθηκε η εντολή: Να αγαπήσεις τον πλησίον σου και να μισήσεις τον εχθρό σου. Εγώ όμως σας λέω να αγαπάτε τους εχθρούς σας, να ευλογείτε εκείνους που σας καταριούνται, να φέρεστε καλά σ' εκείνους που σας μισούνε και να προσεύχεστε για εκείνους που σας προσβάλλουν και σας κατατρέχουν, για να γίνετε γιοι του Πατέρα σας του ουράνιου, γιατί αυτός τον ήλιο του τον ανατέλλει σε κακούς και σε καλούς, και δίνει τη βροχή σε δίκαιους και σε άδικους" (Ματθ. 5:43-45).

Ο Παύλος στις επιστολές του συνεχίζει κι αναπτύσσει το ίδιο θέμα διδάσκοντας στις εκκλησίες την ευθύνη που έχουν ν' αντικατοπτρίζουν το χαρακτήρα του Θεού, την καλοσύνη Του, την ευσπλαχνία Του, την αγάπη Του, που πρέπει να φανερώνει η κοινωνία μας.

"Ντυθείτε, λοιπόν, σαν εκλεκτοί του Θεού άγιοι και αγαπημένοι του, με αισθήματα ευσπλαχνίας, με καλοσύνη, με ταπεινοφροσύνη, με πραότητα, με μακροθυμία. Να είστε ανεκτικοί ο ένας έναντι του άλλου και να συγχωρείστε μεταξύ σας αν ένας έχει παράπονο από κάποιον. Ακριβώς όπως σας συγχώρησε ο Χριστός, έτσι να συγχωρείτε κι εσείς. Και σαν κορωνίδα όλων αυτών να έχετε την αγάπη, που είναι η συνδετική ουσία της τελειότητας. Και εύχομαι η ειρήνη του Θεού, στην οποία έχετε κληθεί σαν ένα σώμα, να κυριαρχεί στις καρδιές σας" (Κολ. 3:12-15).

"Γίνεστε, λοιπόν, μιμητές του Θεού σαν παιδιά του αγαπητά. Κι έτσι να συμπεριφέρεστε με αγάπη, όπως ακριβώς αγάπησε κι εμάς ο Χριστός και παρέδωσε τον εαυτό του προσφορά και θυσία για χάρη μας, σαν ευωδιαστή οσμή στον Θεό" (Εφεσ. 5:1-2 αλλά και 4:31-32).

β. Η κοινωνία μας πρέπει να είναι

κοινωνία αγιασμού και δικαιοσύνης

Αν δεν αντικατοπτρίζουμε μέσα στον κόσμο την αγιότητά Του, αν δεν είμαστε ξεχωρισμένοι από την αμαρτία, αν δεν υπηρετούμε τη δικαιοσύνη και την αλήθεια, τότε παραβαίνουμε το σκοπό για τον οποίο μας λύτρωσε (Δευτ. 7:1-8) και προκαλούμε την παιδεία του Θεού στη ζωή μας.

Στον ύμνο-δοξολογία του Μωυσή στην Έξοδο 15, ο Μωυσής αναλογιζόμοενος την κρίση του Θεού στους Αιγυπτίους ψάλλει: "Τις όμοιός σου Κύριε μεταξύ των θεών; τις όμοιός σου: ένδοξος εις αγιότητα, θαυμαστός εις ύμνους, ενεργών τεράστια; Εξέτεινας την δεξιάν σου και η γη κατέπιεν αυτούς" (Έξοδ. 15:11-12).

Ο "ένδοξος σε αγιότητα Θεός" είναι άγιος, και κατά συνέπεια κριτής, όχι μόνο για τους Αιγυπτίους, αλλά και για το λαό Του. Οι Εβραίοι βλέποντας την κρίση του Θεού να ξεσπάει στους Αιγυπτίους, συνειδητοποιούσαν το νέο μέτρο της ζωής τους που είναι η αγιότητα του Θεού. Ακόμα και το ζύγι μας πρέπει να συμμορφώνεται με την αγιότητα του Θεού και το γεγονός ότι ο Θεός μας λύτρωσε: "Δεν θέλετε πράξει αδικίαν, εις κρίσιν, εις μέτρα, εις σταθμούς, και εις ζύγια? ζύγια δίκαια, σταθμούς δικαίους... Εγώ είμαι Κύριος ο Θεός σας, όστις σας εξήγαγον εκ γης Αιγύπτου" (Λευιτ. 19:35-36).

Έτσι τα μέλη αυτής της κοινωνίας συνειδητοποίησαν ότι ο Θεός που τους ελευθέρωσε, τους ένωσε σε μία κοινή πορεία η οποία έπρεπε να αντικατοπτρίζει την αγιότητά Του και τη δικαιοσύνη Του. Π.χ. μπορούσε ποτέ ο απελευθερωμένος δούλος που είδε το χέρι του Θεού να στρέφεται εναντίον του καταπιεστικού και δυναστικού Φαραώ να θεσπίσει τέτοιου είδους δομές ή πρακτικές; Φυσικά όχι! Στην κοινωνία του λαού το κάθε μέλος είχε την ίδια αξία μπροστά στον Θεό, την ίδια θέση και σεβασμό από τους άλλους, γιατί αυτό απαιτούσε η δικαιοσύνη του Θεού.

Η "ένδοξη αγιότητα" του Θεού έγινε το στάνταρτ της δικαιοσύνης της νέας κοινωνίας (Μιχ. 6:8). Στην Καινή Διαθήκη βρίσκουμε την ίδια έμφαση, η εκκλησία πρέπει να αντικατοπτρίζει την αγιότητα και τη δικαιοσύνη του Θεού. Σαν ιερείς του Θεού, σαν έθνος άγιο και ιδιοκτησία του Θεού, θα μπορούμε να έχουμε κοινωνία με την κακία ή την αμαρτία (Α΄ Κορ. 10:21, Β΄ Κορ. 6:14, Εφεσς. 5:11, Α΄ Τιμ. 5:22). Π.χ. λέει ο Πέτρος: "αλλά έχοντας σαν πρότυπο εκείνον που είναι άγιος και ο οποίος σας κάλεσε να γίνετε κι εσείς οι ίδιοι άγιοι σε όλη τη συμπεριφορά σας. Γιατί λέει η Γραφή: [Άγιοι να γίνετε, καθότι εγώ είμαι άγιος]" (Α΄ Πέτρ. 1:15-16).

3. Η κοινωνία μας θ' αναζωογονηθεί

όταν γίνει σημάδι και σύμβολο

της βασιλείας του Χριστού

Είναι η κοινωνία της εκκλησίας μας εικόνα της Βασιλείας του Θεού; Ο Κύριος μίλησε για τη Βασιλεία του Θεού σαν μία πραγματικότητα ήδη παρούσα στη ζωή μας. Αν και τη Βασιλεία του Θεού θα φέρει ο Χριστός στην ένδοξή Του παρουσία, ήδη η Βασιλεία του Θεού είναι ανάμεσά μας (Λουκ. 17:20-21) στην απελευθέρωση που χαρίζει ο Χριστός και στη διακονία των μαθητών Του. Κι αυτό ακριβώς διακήρυξε στο πρώτο Του δημόσιο κήρυγμα στη Ναζαρέτ: "Το Πνεύμα του Κυρίου είναι επάνω μου, γι' αυτό και με έχρισε. Με έστειλε με σκοπό σε φτωχούς να αναγγείλω μήνυμα χαράς, να γιατρέψω εκείνους που έχουν συντριμμένη την καρδιά, σε αιχμαλώτους να κηρύξω την απελευθέρωση και σε τυφλούς την ανάκτηση της όρασης. Συγχωρημένους ν' αποοτείλω τους καταβλημένους. Ν' αναγγείλω μια δεκτή από τον Κύριο χρονική περίοδο συγχώρησης" (Λουκ. 4:18-19 & Ματθ. 25:31-46).

Στα θαύματα του Κυρίου μας, στις θεραπείες, στη συγχώρεση των αμαρτιών, στη συντροφιά των μαθητών Του η Βασιλεία του Θεού άρχισε το έργο της αποκατάστασης και της σωτηρίας (Λουκ. 7:22-23). Σήμερα τη διακονία τη συνεχίζει η εκκλησία, γι' αυτό η κοινωνία της πρέπει να είναι μια εικόνα της Βασιλείας του Θεού, μία αντανάκλαση της Βασιλείας του Θεού.

Τότε, ο Χριστός αφιέρωσε τη ζωή Του στο να εξαγγείλει το ευαγγέλιο του Θεού και να σηματοδοτήσει με τη ζωή Του τον ερχομό της Βασιλείας του Θεού. Σήμερα το "σώμα του Χριστού" όχι μόνο είναι μέσα στον κόσμο "πρέσβης του Χριστού" για να καλεί τους ανθρώπους να συμφιλιωθούν με τον Θεό (Β΄ Κορ. 14:21), αλλά και για ν' αποτελεί σημάδι της Βασιλείας του Θεού.

Ο Ιησούς Χριστός λοιπόν, που μία μέρα θα φέρει στον κόσμο μας τη Βασιλεία Του της δικαιοσύνης και της ειρήνης, εκπληρώνοντας τις βιβλικές προφητείες και τις ελπίδες μας δίδαξε, αλλά κι έζησε τα χαρακτηριστικά της βασιλείας που πρέπει σήμερα ν' αποτυπώνονται στην κοινωνία μας. Στην ανθρώπινη κοινωνία υπάρχουν χίλια προβλήματα: αδιαφορίες, εγωισμοί, εχθρότητες, κακίες, ψεύδη, απάτες, κλοπές, φόνοι κ.λπ. Οι άνθρωποι είναι σε απόγνωση στο πώς μπορούν να ζήσουν μαζί.

Η χριστιανική κοινωνία μας είναι η αντιπρόταση του Θεού στο πρόβλημα της ανθρώπινης κοινωνίας. Είναι όμως η κοινωνία μας ελκυστική και πραγματική εναλλακτική λύση για την ανθρώπινη κοινωνία; Είναι η κοινωνία μας το φως μέσα στο σκοτάδι;

Ο Χριστός πάντως περιμένει να είμαστε μέσα στον κόσμο, αλλά όχι σαν τον κόσμο (Ιωάν. 17:14-16), μια που οι αρχές της κοινωνίας μας πρέπει ν' αντιπροσωπεύουν τις αξίες της Βασιλείας Του. Η κοινωνία μας μπορεί να είναι εναλλακτική λύση για τον κόσμο μόνο αν εφαρμόζει τις βιβλικές αρχές π.χ. της ηγεσίας, όπως ζήτησε ο Κύριός μας: "Αν κανείς θέλει να είναι πρώτος, θα είναι απ' όλους ο τελευταίος και υπηρέτης όλων" (Μαρκ. 9:35).

Το να ζούμε στην κοινωνία με τις αρχές της Βασιλείας του Θεού προϋποθέτει ότι δε συμμορφωνόμαστε με τη νοοτροπία του κόσμου αυτού, αλλά θα μεταμορφώσουμε τη σκέψη μας σύμφωνα με το θέλημα του Θεού (Ρωμ. 12:12). Να μερικά από τα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει η κοινωνία μας σαν κοινωνία της Βασιλείας του Θεού:

α. Η Κοινωνία μας πρέπει να είναι Διεθνής, γιατί διεθνής είναι και η Βασιλεία του Θεού

Πρώτα απ' όλα πρέπει να περιλαμβάνει όλους όσοι βασίζονται στη σωτήρια πρωτοβουλία του Θεού εν Χριστώ Ιησού άσχετα με το πόσο χαμηλά είναι με τα μάτια των ανθρώπων (Λουκ. 14:12-14, 21-24). Να με τι λόγια υποστήριζε προς τους γραμματείς και Φαρισαίους το χαρακτηριστικό αυτό της κοινωνίας Του και της διακονίας Του: "Δεν είναι οι υγιείς που χρειάζονται γιατρό, αλλά εκείνοι που πάσχουν. Πηγαίνετε, λοιπόν, να μάθετε τι σημαίνει: Έλεος θέλω και όχι θυσία, γιατί δεν ήρθα να καλέσω δικαίους αλλά αμαρτωλούς σε μετάνοια" (Ματθ. 9:12-13).

Η μόνη προϋπόθεση ν' ανήκει κάποιος στην κοινωνία μας είναι η αποδοχή της αμαρτωλότητάς του και της χάρης του Θεού εν Χριστώ. Γι' αυτό πιστοί από όλα τα έθνη, τα χρώματα, τους λαούς, τις γλώσσες μπορούν να γίνουν μέλη των εκκλησιών μας και πρέπει να τους υποδεχόμαστε με όλη τη θέρμη και την αγάπη μας. Όλοι μπορούν ν' ανήκουν στη Βασιλεία του Θεού αν δεχτούν το ευαγγέλιο. Άλλωστε τέτοια κοινωνία διεθνής ήταν και η πρώτη εκκλησία στα Ιεροσόλυμα (Πράξ. 2:9-11).

β. Η Κοινωνία μας πρέπει να είναι

Μαθητείας και Μαρτυρίας γιατί αυτή είναι η ζωή της Βασιλείας του Θεού

Ήδη έχουμε μιλήσει για τη μαρτυρία της εκκλησίας και για τη συνεχιζόμενη αποστολή της να μαθητεύει τους πιστούς. Η Βασιλεία του Θεού δεν έχει μόνο αφετηρία αλλά έχει και πορεία. Στην κοινωνία μας, η μαρτυρία θα πρέπει να είναι κάτι φυσικό, αλλά και κάτι συστηματικό. Το ίδιο και η μαθητεία, ώστε οι νέοι πιστοί να κολλούν σε συντροφιές παλαιότερων για ενθάρρυνση, συμπαράσταση, υποστήριξη, προσευχή και διδασκαλία. Άλλωστε τέτοια μαρτυρία, μαθητείας και μαρτυρίας ήταν η κοινωνία της πρώτης εκκλησίας.

Άραγε βλέπει κανείς την αγάπη και τον πόνο του Χριστού για το χαμένο μέσα στην κοινωνία μας, όπως τη συναντούμε στη ζωή του Χριστού στα ευαγγέλια: "Όταν λοιπόν βγήκε ο Ιησούς, είδε πολύ λαό και τους σπλαχνίστηκε, γιατί ήσαν σαν πρόβατα που δεν είχαν βοσκό? κι άρχισε να τους διδάσκει πολλά" (Μαρκ. 6:34 ακόμα Λουκ. 10:2 & ακόμα Πράξ. 2:42, 47δ).

γ. Η Κοινωνία μας πρέπει να είναι Λατρείας, Προσφοράς και Υπηρεσίας, γιατί έτσι

εκδηλώνεται σήμερα η Βασιλεία του Θεού

Ήδη έχουμε μιλήσει για τη λατρεία και την υπηρεσία που πρέπει να χαρακτηρίζουν την κοινωνία μας. Όπως έχουμε πει τη Βασιλεία του Θεού τη γευόμαστε μέσα στη λατρεία και η Βασιλεία του Θεού εκδηλώνεται στον κόσμο μέσα στην υπηρεσία μας.

Ο απ. Παύλος όμως δίνει ιδιαίτερη σημασία για το ότι η κοινωνία μας θα πρέπει να είναι κοινωνία οικονομικής προσφοράς: για τις ανάγκες των αγίων (Ρωμ. 12:13), τις ανάγκες των ποιμένων (Γαλ. 6:6), τις ανάγκες των ιεραποστόλων (Φιλιπ. 4:15-16), τις ανάγκες των φτωχών (Ρωμ. 15:26). Μάλιστα ο Παύλος δε μιλάει καν για "προσφορά", αλλά μιλάει απλά για "κοινωνία". Δηλαδή ζητάει να "κοινωνούμε" στις ανάγκες των αγίων, να "κοινωνούμε" στον ποιμένα από τα αγαθά μας, να "κοινωνούμε" εις το ευαγγέλιο με τους ιεραποστόλους μας (Φιλ. 1:5), να "κοινωνούμε" στους φτωχούς και να μην ξεχνάμε την αγαθοεργία και την "κοινωνία" γιατί σ' αυτές τις θυσίες ο Θεός ευαρεστείται. Άλλωστε τέτοια λοιπόν κοινωνία λατρείας, προσφοράς και υπηρεσίας συναντούμε στην πρώτη εκκλησία στα Ιεροσόλυμα: "Κι όλοι οι πιστοί ήταν μαζί, και τα είχαν όλα κοινά. Ακόμη και τα κτήματα που είχαν και τα υπάρχοντά τους τα πουλούσαν, και τις εισπράξεις τις μοίραζαν μεταξύ τους, ανάλογα με την ανάγκη που είχε ο καθένας τους" (Πράξ. 2:44-45).

δ. Η Κοινωνία μας πρέπει να είναι Κοινωνία Οικογένειας, αφού η Βασιλεία του Θεού μας κάνει μέλη της οικογένειας του Θεού

(Εφεσ. 2:19, 3:15, Α΄ Τιμ. 3:14, Γαλ. 6:10)

Η Βασιλεία του Θεού δημιουργεί την οικογένεια του Θεού. Αυτοί που δέχονται το ευαγγέλιο του Χριστού και ανήκουν στη Βασιλεία του Θεού είναι πνευματικοί αδελφοί του Κυρίου μας και κατ' επέκταση μεταξύ τους (Μαρκ. 3:34-35). Η κοινωνία της οικογένειας χαρακτηρίζεται από την αγάπη του ενός προς τον άλλο (Ρωμ. 13:8, Α΄ Πέτρ. 1:2 κ.λπ.), την αλληλοϋπηρεσία με ταπείνωση (Φιλ. 2:1-5), την αλληλοβοήθεια (Γαλ. 6:22), την αλληλοδιόρθωση (Γαλ. 6:1), την αλληλοπαρηγοριά (Α΄ Κορ. 11:26), την αλληλοϋποστήριξη με προσευχή (Εφεσ. 4:32), την αλληλοοικοδομή (Α΄ Θεσ. 4:18, 5:11) και την αλληλοενθάρρυνση (Ρωμ. 1:12).

ε. Η Κοινωνία μας πρέπει να είναι

παθημάτων Χριστού και αγώνων ευαγγελίου, γιατί η Βασιλεία του Θεού μάχεται

Η Βασιλεία του Θεού είναι σε πόλεμο: μάχεται για την επέκτασή της και πολεμάει με τον εχθρό. Αυτό σημαίνει πόνος, θυσίες, δεινοπαθήματα. Η κοινωνία της Βασιλείας του Θεού είναι κοινωνία αγώνων του ευαγγελίου και κοινωνία παθημάτων για χάρη του Χριστού (Φιλιπ. 3:10, 4:3, Κολ. 1:24, Β΄ Κορ. 1:7 κ.λπ.). Τι γίνεται όταν αυτά τα χαρακτηριστικά της Βασιλείας του Θεού λείπουν από την κοινωνία μας; Τότε χρειαζόμαστε αναζωπύρηση κι αυτή είναι η κατάστασή μας σήμερα:

Πρώτο στοιχείο αναζωογόνησης ν' αποκαταστήσουμε τον Θεό ως πηγή και στήριγμα της κοινωνίας μας.

Δεύτερο στοιχείο να εκπληρώσουμε την κλήση μας να είμαστε ιερείς του Θεού αντικατοπτρίζοντας το χαρακτήρα Του.

Τρίτο στοιχείο να κάνουμε την κοινωνία μας σημάδι και σύμβολο της βασιλείας του Θεού.

4. Η κοινωνία μας θ' αναζωογονηθεί αν αποκαταστήσουμε την ενότητά μας, για να μπορεί να εργάζεται ανεμπόδιστα ο Παράκλητος, το Άγιο Πνεύμα

Το Άγιο Πνεύμα δεν είναι ιδιοκτησία της τοπικής εκκλησίας, ούτε φυσικά μονοπώλιο κανενός δόγματος. Το Άγιο Πνεύμα θέλει να μας διδάξει, να μας οδηγεί, να μας δυναμώνει και να μας χρησιμοποιεί, ώστε η κοινωνία μας να είναι όπως τη θέλει ο Θεός. Όταν το Άγιο Πνεύμα είναι παρόν κι ενεργό, η κοινωνία μας είναι άγια κι ευλογημένη:

"Κανένας άπρεπος λόγος να μη βγαίνει από το στόμα σας, αλλά μόνο καλός που να συντελέσει στην κάλυψη μιας ανάγκης, με σκοπό να ωφελήσει εκείνους που ακούνε. Και μην προξενείτε λύπη στο Πνεύμα το Άγιο του Θεού, με το οποίο σφραγιστήκατε για την ημέρα της απολύτρωσης. Κάθε πικρία και θυμός και οργή και αγενής ομιλία και βλασφημία να εξαλειφθεί από σας, μαζί με κάθε άλλη κακία. Να συμπεριφέρεστε μεταξύ σας με καλοσύνη, με ευσπλαχνία και με συγχωρητικότητα, όπως ακριβώς σας συγχώρησε και ο Θεός όταν πιστέψατε στον Χριστό" (Εφεσ. 4:29-32).

Το Άγιο Πνεύμα είναι πρόσωπο, το τρίτο πρόσωπο της θεότητας και δεν είναι υποχρεωμένος να εργάζεται ανάμεσά μας ή να ευλογεί τη διακονία μας αν δεν υπάρχει μετάνοια, αν υπάρχει έλλειψη συγχώρησης, αν υπάρχουν εγωισμοί και υπερηφάνειες. Με τις πράξεις μας πολλές φορές σβήνουμε τη φλόγα του Αγίου Πνεύματος (Α΄ Θεσ. 5:19).

Ο θυμός, τα κουτσομπολιά, οι πικρίες, οι κατηγόριες λυπούν το Άγιο Πνεύμα και το εμποδίζουν να εργαστεί (Εφεσ. 4:25-32). Όμως μετά από την έλλειψη αγιασμού, ίσως το μεγαλύτερο εμπόδιο να εργαστεί το Άγιο Πνεύμα στις εκκλησίες μας είναι η έλλειψη ενότητας (Α΄ Κορ. 3:1-3). Γι' αυτό ο λόγος του Θεού μας καλεί: "Να φροντίζετε με ζήλο να διατηρείτε την ενότητα του Πνεύματος με συνδετικό κρίκο την ειρήνη. Ένα είναι το Σώμα του Χριστού και ένα το Πνεύμα, όπως είναι μία και η ελπίδα που κληθήκατε να έχετε σαν αντικείμενο της πρόσκλησής σας" (Εφεσ. :4:3-4).

Πολλοί θρηνούν για την ενότητα λόγω των απείρων διαφοροποιήσεων πίστης και πράξης μέσα στο σώμα του Χριστού. Όμως είναι η ποικιλία ομολογιών που έχουμε πράγματι κατακερματισμός του σώματος του Χριστού; Οι αδελφοί που πιστεύουν έτσι, προσπαθούν να πετύχουν την ένωση των εκκλησιών για να επανέλθει η χαμένη αξιοπιστία της εκκλησίας στον κόσμο. Όμως, είναι αυτή η ανάλυση σωστή;

Το κομματικό πνεύμα, η εριστική διάθεση, ο εκκλησιαστικός φανατισμός, η δογματική υπερηφάνεια είναι πράγματι ηθική αποτυχία στη ζωή μας και η θρησκευτική έκδοση του κοσμικού φρονήματος! Όμως σε καμία περίπτωση, η συνύπαρξη διαφόρων ομολογιών δεν οδηγεί υποχρεωτικά στα φαινόμενα αυτά. Η συνύπαρξη των διαφόρων ομολογιών δεν είναι καταστροφή της ενότητας. Καταστροφή της ενότητας είναι η εχθρικότητα και οι διαμάχες, το υπεροπτικό πνεύμα της αποκλειστικότητας που λέει ότι "μόνο η εκκλησία μου είναι εκκλησία του Χριστού και μόνο αυτή έχει την αλήθεια".

Το μεταρρυθμιστικό κίνημα των Πουριτανών διατύπωσε χρήσιμες αρχές για τη διατήρηση της διαεκκλησιαστικής ειρήνης που χρειαζόμαστε να συνειδητοποιήσουμε κι εδώ στην πατρίδα μας.

α) Οι δογματικές διαφορές είναι αναπόφευκτες.

Αν και τα ουσιαστικά είναι ξεκάθαρα μέσα στη Βίβλο π.χ. σωτηρία του Ιησού Χριστού, στα δευτερεύοντα π.χ. την οργάνωση, την εσχατολογία, τη λατρεία δεν έχουμε λεπτομερείς οδηγίες. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να υπάρχουν διαφορετικές γνώμες και πρακτικές και δεν είναι ρεαλιστικό να υποθέσουμε ότι όλ' αυτά θα εξαφανιστούν πριν από τη Δόξα.

β) Οι δογματικές διαφορές στα δευτερεύοντα είναι σημαντικές.

Δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τις διαφορές μας. Έχουμε υποχρέωση να λατρέψουμε και να υπηρετήσουμε τον Θεό σύμφωνα με τις πεποιθήσεις μας. Να παραβιάζουμε τη βιβλική μας συνείδηση δεν είναι σωστό, γι' αυτό δεν είναι κακό να οργανώνουμε διαφορετικές ομολογίες για τη διατήρηση αυτή των διαφορών.

γ) Οι διαφορές είναι χρήσιμες.

Οι διαφορές στα δευτερεύοντα δε μας φοβίζουν και η συζήτηση γύρω απ' αυτά μας βοηθά όταν γίνεται με το σωστό πνεύμα.

δ) Καμία ομολογία από μόνη της δεν μπορεί πλήρως ν' αντιπροσωπεύσει την εκκλησία του Χριστού.

Η αληθινή εκκλησία δεν είναι μία ομολογία. Ο Θεός δεν είναι μοναδική ιδιοκτησία καμίας εκκλησίας. Όπως θα μπορούσε να πει και ο απ. Παύλος: "Για παράδειγμα, όπως ακριβώς το σώμα είναι ένα, όμως έχει μέλη πολλά, και όλα τα μέλη του σώματος, ενώ είναι πολλά, αποτελούν ένα σώμα, έτσι κι ο Χριστός" (Α΄ Κορ. 12:12). Όλες προσπαθούν όσο μπορούν να είναι πιστές και άξιες αντιπρόσωποι της εκκλησίας του Χριστού. Η παρουσία των άλλων εκκλησιών μπορεί να βοηθήσει, αλλά και να διορθώσει τη δική μας εκκλησία στην προσπάθειά της αυτή.

ε) Η αληθινή ενότητα βασίζεται στο κοινό ευαγγέλιο και πρέπει να εκφράζεται μέσω της συνεργασίας μεταξύ των εκκλησιών και ομολογιών.

Φυσικά όλ' αυτά δε σημαίνουν ότι δεν πρέπει ν' αναζητούμε μορφές συνεργασίας. Η συνεργασία όχι μόνο είναι δυνατή, αλλά είναι και υποχρέωσή μας, τουλάχιστον όσον αφορά στην ιεραποστολή και την υπηρεσία στον κόσμο. Ας μην ξεχνούμε ότι η βάση της ενότητάς μας είναι το πνεύμα του Θεού το οποίο μας βάπτισε στο σώμα του Χριστού: "Κι αυτό, επειδή όλοι εμείς -είτε Ιουδαίοι είμαστε είτε Έλληνες είτε δούλοι είτε ελεύθεροι- βαφτιστήκαμε μ' ένα Πνεύμα σ' ένα σώμα, και όλοι από ένα Πνεύμα ποτιστήκαμε" (Α΄ Κορ. 12:13).

Η πνευματική ζωή της εκκλησίας δεν είναι ούτε αποτέλεσμα του σωστού δόγματος, ούτε αποτέλεσμα της καλής οργάνωσης, είναι αποτέλεσμα της υποταγής της στο Άγιο Πνεύμα. Η κοινωνία μας χωρίς το Άγιο Πνεύμα είναι νεκρή, γιατί το Άγιο Πνεύμα είναι αυτό που τη δημιουργεί, τη στηρίζει και την ανανεώνει. Μόνο με το Άγιο Πνεύμα μπορεί η κοινωνία μας να είναι κοινωνία λατρείας του Θεού (Ιακ. 4:24). Μόνο με το Άγιο Πνεύμα η κοινωνία μας μπορεί να είναι κοινωνία μαρτυρίας Χριστού (Πράξ. 1:8, Λουκ. 24:40). Μόνο με το Άγιο Πνεύμα η κοινωνία μας μπορεί να είναι κοινωνία υπηρεσίας και διακονίας (Α΄ Κορ. 12:4-11). Μόνο με το Άγιο Πνεύμα η κοινωνία μας μπορεί να είναι κοινωνία προσευχής (Εφεσ. 6:18, Ρωμ. 8:26). Μόνο με το Άγιο Πνεύμα η κοινωνία μας μπορεί να είναι κοινωνία αλήθειας (Ιωάν. 16:13, 14:17, 15:26, Α΄ Ιωάν. 4:6). Μόνο με το Άγιο Πνεύμα η κοινωνία μας θα είναι κοινωνία αγάπης (α΄ Ιωάν. 4:20).

Για να εργάζεται στην κοινωνία μας ανεμπόδιστα το πνεύμα του Θεού πρέπει να είμαστε προσεχτικοί και να οδηγούμαστε από το πνεύμα του Θεού σύμφωνα με την προτροπή του απ. Παύλου: "Προσέχετε, λοιπόν, πώς ακριβώς βαδίζετε στη χριστιανική ζωή σας. Όχι ασύνετα αλλά με σύνεση, κάνοντας καλή χρήση όλου του καιρού που έχετε, γιατί οι μέρες είναι πονηρές. Γι' αυτό, μη γίνεστε άφρονες, αλλά να αντιλαμβάνεστε ποιο είναι το θέλημα του Κυρίου. Και μη μεθάτε με κρασί, πράγμα που είναι ασωτία, αλλά να γεμίζετε με το Πνεύμα, απαγγέλλοντας μεταξύ σας ψαλμούς και ύμνους και πνευματικά τραγούδια, τραγουδώντας και ψάλλοντας μέσα από την καρδιά σας στον Κύριο και ευχαριστώντας πάντοτε και για όλα τον Θεό και Πατέρα μας στ' όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού" (Εφεσ. 5:15-20).

Τι γίνεται όταν δεν υπάρχει ενότητα και το Πνεύμα το Άγιο εμποδίζεται να κινείτε ελεύθερο στην κοινωνία μας; Τότε χρειαζόμαστε αναζωπύρηση κι αυτή είναι η κατάστασή μας σήμερα.

Επίλογος

Η κοινωνία μας θ' αναζωογονηθεί όταν αποκαταστήσουμε τον Θεό μας σαν πηγή και στήριγμά της, όταν αντικατοπτρίζουμε το χαρακτήρα του στον κόσμο, όταν ακτινοβολούμε τη Βασιλεία Του στη γη κι όταν οδηγείται από το Άγιο Πνεύμα.

Είναι το στήριγμα της κοινωνίας μας ο Θεός ο Ίδιος; Είναι η κοινωνία μας το έθνος, το ιερατείο, η ιδιοκτησία του Θεού που αντικατοπτρίζει το χαρακτήρα Του; Είναι η κοινωνία μας σύμβολο και σημάδι της Βασιλείας του Θεού; Είναι η κοινωνία μας τέτοια που μπορεί να εργάζεται ανεμπόδιστα το Άγιο Πνεύμα; I

 

 

 

ΓΙΑΤΙ Ο ΘΕΟΣ ΔΕΝ ΑΚΟΥΕΙ
ΤΟΝ ΣΤΕΝΑΓΜΟ ΤΩΝ ΚΑΤΑΠΙΕΣΜΕΝΩΝ;

 

του κ. Χ. Νταγκουνάκη

(Ιώβ 35,9-13)

 Την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές, η χώρα μας έχει κιόλας μπει και επίσημα στην προεκλογική περίοδο. Και όπως συμβαίνει με όλες σχεδόν τις προεκλογικές περιόδους, το κύριο γνώρισμα και αυτής της εποχής είναι οι υποσχέσεις των περιοδευόντων πολιτικών και υποψηφίων βουλευτών. Τις σκορπάνε απλόχερα δεξιά κι αριστερά και τάζουν πως άμα γίνουν αυτοί εξουσία και κυβέρνηση, τότε όλα τα προβλήματα του κόσμου αυτομάτως θα λυθούν.

Κύριος στόχος όλων αυτών είναι όχι οι πολίτες που είναι ευχαριστημένοι από την προηγούμενη κυβέρνηση? ούτε εκείνοι που είναι ευχαριστημένοι από τον εαυτό τους και την επαγγελματική τους καταξίωση. Κύριο ακροατήριό τους θεωρούν -και σ' αυτούς απευθύνονται- όσους είναι απογοητευμένοι από τους προηγούμενους κυβερνώντες, από διάφορα μέτρα που έπληξαν την τάξη τους ή όσοι είναι δυσαρεστημένοι από άλλες κοινωνικές τάξεις.

Πάνε, λόγου χάρη, σ' ένα εργοστάσιο και βγάζουν λόγο στους εργαζόμενους.

--Σας αδικούν τ' αφεντικά σας; Εμείς είμαστε εδώ. Μόλις "βγούμε", την άλλη μέρα εσείς θα γίνετε αφεντικά!

Πάνε σε μια μεγάλη πόλη, γεμίζει η κεντρική πλατεία, κι αρχίζει περίπου το ίδιο τραγούδι:

--Άμα συμβεί εκείνη ή η άλλη οικονομική εξέλιξη, το εισόδημά σας θα εξανεμιστεί. Θα ζείτε στην καταπίεση μέσα στην ίδια σας τη χώρα. Ψηφίστε εμάς για ν' αντισταθείτε σ' αυτή τη διεθνή καταπίεση που σας απειλεί.

Έτσι κοινό χαρακτηριστικό όλων αυτών των υποσχέσεων είναι ότι απευθύνονται σε ανθρώπους ήδη καταπιεσμένους ή σε ανθρώπους που κινδυνεύουν να περιέλθουν σε ένα ανυπόφορο καθεστώς οικονομικής ή οποιασδήποτε άλλης καταπίεσης.

Η καταπίεση των λαών είναι κάτι που και τον ίδιο τον Κύριό μας τον Ιησού Χριστό είχε απασχολήσει στις ομιλίες του. Και πώς θα μπορούσε να μην τον απασχολήσει, αφού ζούσε κι εκείνος εδώ στη γη στην πιο σκληρή δικτατορία, τη ρωμαϊκή. "Ξέρετε", έλεγε στους συμπατριώτες του, "ότι οι ηγέτες των εθνών ασκούν απόλυτη εξουσία πάνω τους και οι άρχοντες τα καταδυναστεύουν" (Μτ 20,25 - Νέα Μετάφραση της Βίβλου).

Καταπιεσμένοι και καταδυναστευμένοι άνθρωποι, κοινωνίες και λαοί πάντοτε υπήρξαν, από τότε που πρωτοξημέρωσε η ανθρώπινη ιστορία, και πάντοτε θα υπάρχουν, οποιαδήποτε μορφή κι αν θα έχει πάρει η καταπίεσή τους. Όπως πάντοτε υπήρχε και θα υπάρχει η κραυγή και ο στεναγμός όλων αυτών των καταπιεσμένων για ένα καλύτερο μέλλον.

 

Στο βιβλίο του Ιώβ είναι διάχυτη όλη αυτή η ψυχολογία. Ο Ιώβ ως πρόσωπο προβάλλεται όχι μόνο σαν ο άνθρωπος των θλίψεων, αλλά και σαν ένας που μέσα στη θλίψη του "διαμαρτύρεται" στο Θεό, ότι δεν ακούει τη γενικότερη κραυγή κάθε απελπισμένου, κάθε απογοητευμένου, κάθε καταπιεσμένου, που όπως ο ίδιος, έχουν έρθει σε δεινή θέση, μολονότι στη ζωή τους υπολογίζουν το Θεό.

Έτσι τον βλέπουμε λίγο πρωτύτερα να προβαίνει σε μια πικραμένη διαπίστωση: "Στις πολιτείες οι δύστυχοι στενάζουν, των πληγωμένων φτάνει ο ρόγχος στον ουρανό. Μα ο Θεός δεν νοιάζεται για όλον αυτό τον παραλογισμό" (24,12 - ΝΜΒ). Μ' άλλα λόγια, υπάρχει δίκαιος Θεός; Και πώς είναι δυνατόν να καθυστερεί τόσο πολύ ν' ακούσει και να δει;

Πόσες φορές και στη δική μας τη ζωή ως σύγχρονων χριστιανών, δεν έρχεται ο σατανάς να μας ψιθυρίσει στο αυτί:

--Αφού είσαι παιδί του Θεού, γιατί ο Θεός αφήνει να καταπιέζεσαι; Κι αφού σε αγαπάει, γιατί δεν ακούει την προσευχή σου, να σε απαλλάξει από αυτή την καταπίεση;

--Αφού ακολουθείς το θέλημα του Θεού, γιατί δεν σε απαλλάσσει από αυτό τον κακό διευθυντή ή τον στριμμένο συνάδελφο; Πού είναι η δικαιοσύνη του Θεού;

Στην περικοπή του σημερινού άρθρου μας (Ιώβ 35,9-13), αναπτύσσεται όλος αυτός ο προβληματισμός αλλά δίδεται και η απάντηση, η οποία πιστεύουμε πως μπορεί πολύ να βοηθήσει και στις απορίες του σημερινού χριστιανού. Ο φίλος του Ιώβ, ο Ελιού, που όπως είπαμε και στο προηγούμενο (πρώτο) άρθρο μας, ήταν ο νεαρότερος της παρέας των φίλων του Ιώβ, έρχεται να δώσει απάντηση και στο δεύτερο αυτό ερώτημα.

Η απάντηση ξεκινάει με κάπως σκληρή γλώσσα, που ενδεχομένως δεν μπορεί να γίνει ανεκτή από τα καλομαθημένα αυτιά των χριστιανών ακροατών του εικοστού πρώτου αιώνα! Αν οι κραυγές των καταπιεσμένων δεν ακούγονται, λέει περίπου η απάντηση, δεν φταίει ο Θεός γι' αυτό. Αυτός είναι έτοιμος ν' ακούσει και να βοηθήσει. Το φταίξιμο είναι στους ίδιους τους ανθρώπους.

Άδικα όμως παραξενευόμαστε. Ο Ωσηέ παραθέτει μια ανάλογη συμπεριφορά του Θεού και μάλιστα απέναντι στον ίδιο του το λαό, ο οποίος όμως είχε στραφεί στην ειδωλολατρία: "Δεν είναι ειλικρινείς όταν φωνάζουν να τους βοηθήσω. Πέφτουνε κάτω και θρηνούν, σκίζουν τις σάρκες τους με την ελπίδα να εισακουστούν οι προσευχές τους...μα συνεχίζουν την ανταρσία εναντίον μου" (Ωσ 7,14). Αλλά και ο Ιάκωβος, στην Καινή Διαθήκη, εξηγεί γιατί ο Θεός πολλές φορές δεν ακούει την προσευχή μας, κι ότι αυτό οφείλεται σε δικό μας φταίξιμο: "Ζητάτε κάτι και δεν το παίρνετε, γιατί το ζητάτε με κακό σκοπό, για να το κατασπαταλήσετε δηλαδή στην ικανοποίηση των παθών σας" (Ιακ 4,3).

Εντύπωση προκαλεί το πνεύμα μια τέτοιας απάντησης. Κι αν δεν ήταν το Πνεύμα του Θεού να ερμηνεύσει μέσα μας το θείο κείμενο, το πιθανότερο θα ήταν να κλείσουμε τη Γραφή μας και να περιφρονήσουμε το Θεό.

1. Η άρνηση του καταπιεζομένου

Πρώτη, λοιπόν, και βασική σκέψη στην απάντηση του Ελιού είναι ότι ο άνθρωπος, εκεί που καταπιέζεται και περνάει από μύριες όσες θλίψεις της ζωής, δεν στρέφεται ν' αναζητήσει τον Θεό. "Κανένας τους όμως δεν στρέφεται προς τον Θεό, τον δημιουργό του, που ελπίδα δίνει σε ώρες σκοτεινές..." (35,10).

Κάτι που συνήθως μας διαφεύγει είναι το "γιατί" των θλίψεων. Και το συμπέρασμα που βγαίνει από τη Γραφή είναι πως έρχονται στη ζωή μας για ν' αναζητήσουμε τον Θεό από την πρώτη κιόλας στιγμή. Κι εδώ είναι το λάθος που κάνουμε: Αντί να στραφούμε στον Θεό, τού γυρίζουμε την πλάτη, με αποτέλεσμα η θλίψη να μην επιτελεί τον σκοπό της και να συνεχίζεται σαν μια συμφορά, που ο άνθρωπος την αντιμετωπίζει με μη πνευματικά μέσα.

Ο Θεός, όμως, μας στέλνει τη θλίψη ακριβώς για να προσελκύσει την προσοχή μας, να στραφούμε σ' αυτόν και να εκτιμήσουμε τη δύναμή του μέσα στην καταπίεση. Αλλά δυστυχώς, ενώ όλοι παραπονιούνται για τις θλίψεις τους, κανένας δεν στρέφεται στον Θεό. Δεν ζητάμε να επανεξετάσουμε την κατάστασή μας και να δούμε τι φταίει. Και το ακόμα χειρότερο με μερικούς είναι ότι βρίσκουμε δικαιολογία από την κατάσταση των θλίψεων να περιφρονούμε τον Θεό και να στρεφόμαστε στη ζωή της αμαρτίας.

Μας διαφεύγει όμως ότι ο Θεός είναι ο δημιουργός μας. Ποιος μας έφερε στον κόσμο; Ποιος μας συντηρεί στη ζωή; Σε ποιον οφείλουμε την ύπαρξή μας; Κι αν αυτός είναι ο Θεός, γιατί δεν επιζητούμε την παρουσία του και τη σωστή σχέση μας μαζί του;

2. Όταν χάνουμε τον στόχο

της δυσκολίας

Φαίνεται παράδοξο αλλά η πνευματική διάσταση κάθε καταπίεσης και θλίψης στη ζωή του ανθρώπου του Θεού έχει κι έναν άλλο σκοπό: Να φανερώσει το έλεος του Θεού μέσα ακριβώς στη θλίψη. Όταν ο Παύλος μάς λέει πως "όταν έρθει ο πειρασμός, ο Θεός θα δώσει μαζί και τη διέξοδο, ώστε να μπορέσετε να τον αντέξετε" (Α΄ Κορ 10,13), αυτό ακριβώς εννοεί: Ότι δηλαδή ο Θεός θέλει μέσα στην πίεση του πειρασμού (και στην περίπτωση των Κορινθίων "πειρασμός" είναι ο διωγμός ή η καταπίεση για χάρη του Χριστού) να μας δείξει το έλεός του.

Παράλληλα, και για να μπορέσουμε να το δούμε αυτό το έλεος του Θεού, "μάς χαρίζει γνώση περισσότερη από της γης τα ζώα? κι απ' τα πουλιά μάς κάνει πιο σοφούς" (Ιώβ 35,11). Ο Θεός έχει βάλει μέσα μας τις πιο ευγενείς λειτουργίες, με σκοπό αφ' ενός να ανακαλύπτουμε με το πνεύμα μας συνεχώς καινούργιο υλικό για να ευχαριστούμε τον Θεό για το έλεός του ακόμη και μέσα στις θλίψεις. Μην κοιτάζεις αδερφέ μου μέσα σου τις δυσκολίες που συναντάς. Κοίτα πόσα σου έχει χαρίσει ο Θεός μέσα στη θλίψη και δόξασέ τον γι' αυτά. Για τη δύναμη που σου δίνει να υπομένεις, να πολεμάς και να νικάς.

Αφ' ετέρου ο Θεός μας έδωσε όλες αυτές τις ψυχικές δυνάμεις για να μπορούμε να τον αναζητούμε και ν' ακουμπάμε σ' αυτόν. Τα πουλιά και τα ζώα έχουν θαυμάσια ένστικτα και φυσικές ικανότητες, που σε πολλές περιπτώσεις ξεπερνούν και τις φυσικές ικανότητες του ανθρώπου. Βλέπουν μέσα στη νύχτα, ακούν ήχους που δεν τους πιάνει το ανθρώπινο αυτί, οσφραίνονται από χιλιόμετρα μακριά την τροφή τους. Όμως τα ζώα δεν μπορούν να εκζητήσουν τον Θεό. Δεν μπορούν να δοξολογήσουν τον Θεό ή να προσευχηθούν στο Θεό. Έχουν αναφερθεί περιπτώσεις που άνθρωποι με εντελώς χαμένη την επικοινωνία τους με το περιβάλλον, σε κάποιο κρεβάτι εντατικής, πήραν θάρρος από την ανάγνωση των βιβλικών κειμένων ή κάποιων προσευχών που κάποιοι άλλοι έκαναν στο προσκέφαλό τους κι εκείνοι τα άκουγαν στο υποσυνείδητό τους. Και όταν κάποτε επανέκτησαν τις αισθήσεις τους, μπορούσαν να διηγηθούν τη δύναμη που πήραν από την ενδόμυχη εκζήτηση της καρδιάς τους προς τον Θεό.

Μήπως μέσα στην καταπίεσή μας έχουμε χάσει τον στόχο, τον σκοπό, για τον οποίο μας περνάει μέσα απ' αυτή την καταπίεση ο Θεός; Μήπως αντιμετωπίζουμε με σαρκικό φρόνημα τις δοκιμασίες της ζωής, όπως εκείνοι που δεν ζουν τη ζωή της πίστεως; Είχαμε τη βολή μας, τα όποια αγαθά μας, την υγεία μας, τα παιδιά μας, τα υπάρχοντά μας και ξαφνικά βρεθήκαμε χωρίς τίποτε ή μόνο με κάποια απ' όλα αυτά τα αγαθά. Τα άλλα χάθηκαν. Κι αρχίζουμε σαν τον Ιώβ να τα βάζουμε με τον Θεό. Κι αντί να δούμε το έλεος του Θεού μέσα σ' αυτή την εξωτερική απώλεια, εμείς χάνουμε τον στόχο που μας θέλει ο Θεός να φτάσουμε. Είναι απογοητευτικό!

3. "Είμαστε αλαζόνες και ασεβείς"

Θα 'λεγε κανείς ότι με την απάντησή του ο Ελιού στο μεγάλο ερώτημα, "γιατί ο Θεός δεν ακούει τον στεναγμό των καταπιεσμένων", βάζει το μαχαίρι στο κόκαλο: Η αιτία και η ουσία αυτής της στάσεως του ανθρώπου απέναντι στην καταπίεση είναι ότι είναι αλαζόνας και ασεβής.

Ρίξτε μια ματιά στις ειδήσεις μιας οποιασδήποτε μέρας της εβδομάδος. Σταθείτε σε χώρες και περιοχές του πλανήτη, όπου οι λαοί καταπιέζονται από άλλους δυνατότερους, όπου η μια φυλή εξοντώνει την άλλη, εκεί που στέλνονται χιλιάδες εξαχρειωμένα γυναικόπαιδα στην προσφυγιά. Είδατε ποτέ κάποιοι απ' αυτούς να εκζητήσουν τον αληθινό Θεό; Η πρώτη τους σκέψη είναι να πάρουν τα όπλα και να εκδικηθούν και παράλληλα να κατηγορήσουν τον Θεό για τη δυστυχία τους.

Ακόμη κι όταν προσεύχονται μαζικά, η προσευχή τους είναι ο Θεός να ευλογήσει τα όπλα τους εναντίον των εχθρών τους. Το ίδιο βέβαια κάνουν και οι εχθροί τους: Προσεύχονται στον ίδιο Θεό για το ίδιο θέμα. Πώς ν' ακούσει ο Θεός τέτοιες προσευχές; "Αν είχα δει ανομία στην καρδιά μου δεν θα με είχε ακούσει ο Κύριο" λέει ο ψαλμωδός (66,18). Κι ο Θεός αποδιώχνει τον λαό του που του προσεύχεται όντας μέσα στην αμαρτία: "Όταν υψώνετε τα χέρια σας κλείνω τα μάτια μου να μη σας βλέπω. Κι όταν απανωτές λέτε τις προσευχές σας, εγώ δεν τις ακούω, γιατί τα χέρια σας είναι στο αίμα βουτηγμένα" (Ησ 1,15). Πώς μπορεί να ακούσει τέτοιους ανθρώπους ο Θεός;

Έρχεται η θλίψη στη ζωή μας και το πρώτο που κάνουμε είναι να ζητήσουμε από τον Θεό να μας πάρει τη θλίψη.

--Γιατί να συμβεί σ' εμένα αυτό;

--Τι του 'κανα εγώ του Θεού;

--Δεν μπορώ να το αντέξω, Κύριε. Γλίτωσέ με, σώσε με.

Όλα για να διασφαλίσουμε τον εαυτό μας. Για να προστατέψουμε τον εαυτό μας, για να μην κινδυνέψει σε τίποτα ο εαυτός μας. Πόσο ταιριάζουν τώρα τα λόγια του Ελιού! "Φωνάζουμε για βοήθεια, μα ο Θεός δεν απαντάει, γιατ' είμαστε αλαζόνες κι ασεβείς. Φωνάζουν μάταια? ο Θεός δεν ακούει, ο Παντοδύναμος δεν δίνει προσοχή".

ΓΙΑΤΙ δεν ακούει ο Θεός τον στεναγμό των καταπιεσμένων;

Να ένα κρίσιμο ερώτημα στη ζωή των σημερινών χριστιανών. Πολύ φοβάμαι πως έχουμε μάθει να ζούμε σαν τον Ιώβ μέσα σε μια νιρβάνα πνευματική. Είτε γιατί δεν έχουμε συνειδητοποιήσει την πνευματική μας θέση ως ανθρώπων του Θεού μέσα στον "παρόντα αιώνα", είτε γιατί έχουμε παρεξηγήσει ορισμένες αλήθειες του ευαγγελίου. Έτσι έχουμε μάθει να πιστεύουμε σε έναν Θεό που συνέχεια δίνει τα πάντα και τίποτα δεν απαιτεί. Που συνέχεια συγχωρεί και ποτέ δεν μας ελέγχει για τις αμαρτίες μας. Που πάντοτε είναι έτοιμος να μας ακούσει και σπεύδει να πραγματοποιήσει το οποιοδήποτε αίτημά μας.

Όμως η Γραφή λέει πως κάποτε ο Θεός δεν απαντάει. Όχι γιατί δεν ακούει αλλά γιατί εμείς είτε του γυρίζουμε την πλάτη στην πρώτη δοκιμασία είτε χάνουμε τον στόχο της δοκιμασίας, στον οποίο μας θέλει ο Θεός να φτάσουμε, είτε είμαστε αλαζόνες και ασεβείς και πέρα από τον εαυτό μας δεν βλέπουμε τίποτε άλλο.

Κάποτε ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης το πήραν κατάκαρδα που οι Σαμαρείτες δεν δέχτηκαν τον Κύριο και τους δώδεκα μαθητές να μπουν στη Σαμάρεια και είπαν στον Ιησού: "Κύριε, θέλεις να ζητήσουμε να κατεβεί φωτιά από τον ουρανό και να τους καταστρέψει, όπως έκανε και ο Ηλίας;" -βλέπετε είχαν και βιβλικό επιχείρημα, ακλόνητο! Και τότε ο Χριστός τούς είπε μια κουβέντα που καλά θα κάναμε να τη βάζαμε για σύνθημά μας εμείς οι χριστιανοί του 2000 μ.Χ.: "Ξεχάσατε", τους είπε, "ποιο πνεύμα κατευθύνει τη ζωή σας" (Μτ 9,55).

Αλλιώς αντιμετωπίζει την επίγεια ζωή, τις αντιξοότητες, τις θλίψεις, την καταπίεση ένας άνθρωπος με κοσμικό πνεύμα ή με σαρκικό πνεύμα και αλλιώς ένας με το Πνεύμα του Θεού. Θέλεις να είσαι άνθρωπος που εμφορείται και κατευθύνεται από το Πνεύμα του Θεού; Τότε πρέπει αυτό ποτέ να μην το ξεχνάς σαν τους μαθητές του Χριστού αλλά να ζητάς χάρη από τον Κύριο να αντιμετωπίζεις όλες τις καταστάσεις οδηγούμενος από το Πνεύμα του Θεού. 

 

 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Αρχή ] Πάνω ] Βιβλικό Μήνυμα ] GREEK EVANGELICAL CHURCH ] Συχνές Ερωτήσεις ]
Send mail with questions or comments about this web site. to webmaster- Copyright © 2006 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Last modified: 04/11/2006